του Michael Mackenzie

Οι χρηματοοικονομικές αγορές συνηθίζουν να βλέπουν πέραν των κοινωνικών και πολιτικών αναταραχών. Σήμερα, οι επενδυτές έχουν επικεντρώσει την προσοχή τους στο άνοιγμα της οικονομικής δραστηριότητας στις ΗΠΑ, αντί για τον κλοιό αναταράξεων στον οποίο βρίσκονται πολλές αμερικανικές πόλεις, μετά τον φόνο του Τζορτζ Φλόιντ -ενός άοπλου μαύρου άνδρα- από αστυνομικό την περασμένη εβδομάδα.

Οι επενδυτές μπορούν να παραπέμψουν στην ιστορία για να αιτιολογήσουν την ψυχραιμία τους. Στο τέλος ενός αιματηρού 1968, ο S&P 500 έκλεισε τη χρονιά 11% υψηλότερα, ενώ υπήρξε και επανεπένδυση μερισμάτων, παρά τις δολοφονίες των Martin Luther King και Robert F. Kennedy, ενέργειες που προκάλεσαν κοινωνικές και πολιτικές αναταραχές. Ο S&P ολοκλήρωσε και το 1992 σε θετικό έδαφος, μετά τις εξεγέρσεις που προκλήθηκαν από την αθώωση αστυνομικών στο Λος Άντζελες για τον ξυλοδαρμό ενός άλλου μαύρου άνδρα, του Rodney King.

Προς το τέλος του περασμένου αιώνα, η δίκη του προέδρου Bill Clinton συνοδεύθηκε από ένα ράλι άνω του 20% για τον S&P 500 τόσο το 1998 όσο και το 1999. Πιο πρόσφατα, οι διαδηλώσεις “Occupy Wall Street”, που ξεκίνησαν στο Zuccotti Park του Μανχάταν στα τέλη του 2011, συνοδεύτηκαν από μια άνοδο 4,5% του S&P 500.

Τα παραδείγματα αυτά δείχνουν το πώς οι τιμές των μετοχών αντανακλούν μια επικέντρωση στο αφήγημα των οικονομικών και των εταιρικών κερδών της περιόδου εκείνης, αντί για τις κοινωνικές ή πολιτικές αναταραχές. «Η ιστορία δείχνει πως οι αγορές κοιτάζουν πέραν των διαφόρων γεγονότων που προκαλούν αναταραχές και πως αυτό το κάνουν εδώ και δεκαετίες», σχολίασε ο Nicholas Colas της DataTrek Research, η οποία παρείχε τα ετήσια στοιχεία για τον S&P 500. «Αυτό μπορεί να φαίνεται παράλογο και ίσως και άδικο, όμως είναι απόλυτα αληθινό».

Η πεποίθηση της Wall Street πως πλησιάζει η οικονομική ανάκαμψη φέτος, δικαιολογώντας ένα έντονο rebound των τιμών των assets από τα χαμηλά του Μαρτίου, υποδηλώνει πως τα χειρότερα του σοκ της Covid-19 μπορεί να έχουν περάσει. Το κλίμα της αγοράς είναι συνδεδεμένο με τις μακροπρόθεσμες προσδοκίες για ανάπτυξη και, παρά την εκτίναξη της ανεργίας και των έντονων πιέσεων που αντιμετωπίζουν οι μικρές επιχειρήσεις, οι επενδυτές σκοπεύουν να προηγηθούν ενός νέου επιχειρηματικού κύκλου. Εξού και η αγορά μετοχών έχει ανακάμψει κατά ένα τρίτο, σε επίπεδο αξίας, από τα τέλη Μαρτίου, φέρνοντας τον S&P 500 σε απόκλιση μόλις 10% από την κορυφή του Φεβρουαρίου, παρά το γεγονός ότι οι αιτήσεις ανεργίας στις ΗΠΑ έχουν ξεπεράσει συνολικά τα 40 εκατομμύρια.

Η αισιοδοξία των επενδυτών αντανακλά επίσης τη μαζική στήριξη από τη Fed και τα μέτρα δημοσιονομικής τόνωσης της Ουάσινγκτον. Το φθηνό χρήμα που παρέχει εδώ και περισσότερο από μία δεκαετία η κεντρική τράπεζα των ΗΠΑ αποτελεί «ευλογία» για τις τιμές των μετοχών, ενώ ταυτόχρονα έκανε πιο έντονη την εισοδηματική ανισότητα.

Εν τω μεταξύ, τα βαθιά ριζωμένα και πραγματικά θλιβερά κοινωνικά προβλήματα στις ΗΠΑ έχουν ενταθεί από το διπλό «χτύπημα» της υγειονομικής κρίσης και του lockdown, που έπληξαν κυρίως αυτούς στα χαμηλότερα και πιο ευάλωτα στρώματα της κοινωνίας. Αυτό τελικά εγείρει ένα σημαντικό ερώτημα για τους επενδυτές. Θα μπορέσουν τα τεράστια ποσά των μέτρων τόνωσης να καλύψουν την οικονομική τρύπα που δημιούργησε η πανδημία; Η Wall Street οπωσδήποτε αναμένει οικονομική ανάκαμψη, όμως οι επενδυτές θα πρέπει να έχουν υπόψη πως, δεδομένης της έκτασης της κατάρρευσης της οικονομικής δραστηριότητας τους τελευταίους μήνες, η ανάκαμψη καθώς θα χαλαρώνουν τα lockdowns θα μοιάζει εντυπωσιακή, απλά διότι ξεκινάει από μια τόσο χαμηλή βάση.

Μακροπρόθεσμα, μια περίοδος αυξημένης ανεργίας άνω του 10% σε συνδυασμό με επιχειρηματικές πτωχεύσεις απλώς θα εντείνει τις κοινωνικές αναταραχές και τη δυσαρέσκεια προς τις κυβερνήσεις, για τον τρόπο με τον οποίο προσέγγισαν την πανδημία και τους περιορισμούς που επιβλήθηκαν μέσω των lockdowns. Και είναι πιθανό οι διαμαρτυρίες από μόνες τους να οδηγήσουν σε ένα νέο κύμα μολύνσεων, που θα απαιτήσει παράταση των οικονομικά επώδυνων μέτρων. Αυτού του είδους το κλίμα δημιουργεί προοπτική, οι επιφυλακτικοί καταναλωτές να κάνουν περισσότερη αποταμίευση, επιβαρύνοντας έτσι την ευρύτερη οικονομική ανάκαμψη.

Υπάρχει κάποια παραδοχή πως η Wall Street θα επανεξετάσει τα ζητήματα, στην περίπτωση που οι κοινωνικές αναταραχές καθυστερήσουν την επαναφορά της οικονομικής δραστηριότητας. «Αν οι διαδηλώσεις ή οι πολιτικές επιπτώσεις αρχίσουν να βλάπτουν την καταναλωτική εμπιστοσύνη, αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε χαμηλότερες τιμές μετοχών για μια πιο μακρά περίοδο και όχι μόνο για μια ή δυο εβδομάδες», σημειώνει ο κ. Colas.

Η πιθανότητα ενός ταραγμένου καλοκαιριού στη main street, καθώς οι διαδηλώσεις συνεχίζονται, μπορεί να μην αλλάξει την αισιοδοξία στη Wall Street για μια οικονομική ανάκαμψη μετά την πανδημία. Μια βραδεία ανάκαμψη που θα σέρνεται και πέραν του καλοκαιριού, όμοια με αυτήν της περιόδου μετά τη χρηματοπιστωτική κρίση, είναι άλλο θέμα.

Οι διαδηλώσεις στους δρόμους των ΗΠΑ αντανακλούν, εν μέρει, μια κραυγή αγωνίας για την οικονομία. Στο τέλος, η Wall Street μπορεί να βρεθεί στη λάθος πλευρά της ιστορίας.

Πηγή: FT

Share This