Στα μέσα του 2023, η παγκόσμια οικονομία βρίσκεται μπροστά σε μια σειρά ασυνήθιστων φαινομένων, έχοντας να αντιμετωπίσει από τη μια τον καλπάζοντα πληθωρισμό (στις ΗΠΑ σε ιστορικό υψηλό από το 1983) και από την άλλη να διαχειριστεί θετικούς επιμέρους δείκτες.
Οι κεντρικές τράπεζες έχουν αυξήσει τα επιτόκια με ταχύτητα που κόβει την ανάσα, για την Fed σε ιστορικό υψηλό 40 ετών και Υψηλό 30 ετών αντίστοιχα για την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.
Fed και ΕΚΤ, μαζί με την Τράπεζα της Ιαπωνίας, πρόκειται να μειώσουν δραματικά τους ισολογισμούς.
Καθώς οι κεντρικές τράπεζες συνεχίζουν τις εκστρατείες τους για την επιβράδυνση του πληθωρισμού, τόσο οι ΗΠΑ όσο και η Ευρώπη είναι πιθανό να αποφύγουν την ύφεση. Ωστόσο, οι οικονομολόγοι της Morgan Stanley πιστεύουν ότι ο παγκόσμιος ρυθμός ανάπτυξης του ΑΕΠ θα επιβραδυνθεί στο 2,9% το 2023, χαμηλότερος μεν κατά 0,6% από το 3,5% του 2022, μεγαλύτερος δε από την αρχική πρόβλεψη για 2,2% στα τέλη του περασμένου έτους.
Οι «τίγρεις» της Ασίας
Υπάρχουν αχτίδες φωτός στην παγκόσμια Οικονομία. «Συνολικά, συνεχίζουμε να προβλέπουμε υπεραπόδοση στις αναδυόμενες αγορές, ιδιαίτερα στην Ασία», λέει ο Σεθ Κάρπεντερ, Global Chief Economist της Morgan Stanley.
Η ανάκαμψη της Κίνας το 2023 συνεχίζεται και θα μπορούσε σχεδόν να διπλασιάσει το ΑΕΠ της στο 5,7% το 2023, υποστηρίζοντας την περιφερειακή ισχύ σε κυκλική βάση. Μεσοπρόθεσμα, τάσεις όπως η ψηφιοποίηση συνεχίζουν να υποστηρίζουν την οικονομία της Ινδίας, η οποία αναμένεται να εκτοξευθεί με ρυθμό 6,5% φέτος.
Πέραν της Κίνας και της Ινδίας, και η Ιαπωνία, άλλοτε ατμομηχανή για την παγκόσμια Οικονομία, στην Ασία καταγράφει θετικά στοιχεία που δεν αποτυπώνονται πλήρως στην προσδοκώμενη αύξηση του 1,1 στο ΑΕΠ. «Συνεπάγεται ταυτόχρονη ανάπτυξη για τις αποδοχές των εργαζομένων και τα εταιρικά κέρδη, μεγάλη αύξηση στα φορολογικά έσοδα και δυνητικά θετικές επιπτώσεις στις τιμές των περιουσιακών στοιχείων» σημειώνει ο επικεφαλής οικονομολόγος της Ιαπωνίας Τακέσι Γιαμαγκούσι.
Ήπια «προσγείωση» στις ΗΠΑ
Τον περασμένο χρόνο, οι οικονομολόγοι της Morgan Stanley υποστήριξαν ότι η αμερικανική οικονομία οδεύει προς μια ήπια επιβράδυνση και όχι σε μια ανεξέλεγκτη ύφεση.
«Συνεχίζουμε να αναζητούμε μια ήπια προσγείωση φέτος, αλλά αυτό εξαρτάται από το πόσο αυστηρότεροι όροι πίστωσης για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις επιβαρύνουν την οικονομική δραστηριότητα», λέει η Έλεν Ζέντνερ, επικεφαλής οικονομολόγος των ΗΠΑ. Σημειώνει παράλληλα τους φόβους της για την απώλεια θέσεων εργασίας, ανεβάζοντας την ανεργία στις ΗΠΑ στο 4% έως το τέλος του 2023 και στο 4,4% μέχρι το τέλος του 2024.
Η Ζέντνερ αναμένει ότι η Fed θα διατηρήσει το επιτόκιο πολιτικής της στο 5,1% πριν ξεκινήσει τριμηνιαίες περικοπές 0,25% στις αρχές του 2024. Οι πιέσεις χρηματοδότησης στο τραπεζικό σύστημα είναι μια νέα εξέλιξη για το 2023 και οι προοπτικές της Morgan Stanley στις ΗΠΑ τώρα δείχνουν σε 1,2% ετήσια αύξηση του ΑΕΠ για το 2023 και 0,8% το 2024.
Ζητούμενο η ευρωπαϊκή κατανάλωση
Ο πληθωρισμός στη ζώνη του ευρώ βρίσκεται σε πτωτική πορεία αφού κορυφώθηκε σε ετήσιο ρυθμό 10,6% τον Οκτώβριο του 2022, με τις τιμές της ενέργειας, των αγαθών και των τροφίμων να υποχωρούν. «Αναμένουμε ότι ο συνολικός πληθωρισμός θα είναι 5,4% για το 2023 και 2,3% το 2024», λέει ο επικεφαλής οικονομολόγος για την Ευρώπη, Γιενς Γιενσμιντ, «ωστόσο, πιστεύουμε ότι θα χρειαστεί χρόνος για να επιστρέψουμε στον στόχο του 2% της ΕΚΤ και ενδέχεται να μην είμαστε εκεί μέχρι το τέλος του 2024».
Ένα άλλο σχετικά θετικό στην Ευρώπη είναι ότι η απασχόληση παραμένει σταθερή ενώ οι μισθοί, που δεν συμβαδίζουν με τον πληθωρισμό, θα συνεχίσουν να αυξάνονται μέσα του 2023.
Ο συνδυασμός της μείωσης του πληθωρισμού και της αύξησης των μισθών σημαίνει ότι οι εργαζόμενοι θα αρχίσουν να βλέπουν την αγοραστική τους δύναμη να μεγαλώνει για τη συνέχεια του 2023 αλλά και κατά το 2024.
«Αυτό παρέχει πιο θετικό φόντο για την ιδιωτική κατανάλωση, η οποία αντιπροσωπεύει περίπου το 50% του ΑΕΠ στη ζώνη του ευρώ», σημειώνει ο Γιενσμιντ. «Τούτου λεχθέντος, η αδυναμία στις εξαγωγές και τις επενδύσεις μπορεί να εμποδίσει την πιο ουσιαστική αύξηση του ΑΕΠ, καθώς ο αντίκτυπος της αυστηρότερης νομισματικής πολιτικής επηρεάζει ολοένα και περισσότερο την οικονομία της ζώνης του ευρώ». Το αποτέλεσμα: 0,7% αύξηση του ΑΕΠ το 2023 και 1% αύξηση το 2023.
