Νέο τρόπο υπολογισμού στα εισοδήματα των ελευθέρων επαγγελματιών και αυτοαπασχολούμενων ανακοίνωσε η Κυβέρνηση.
Με το νέο σύστημα φορολόγησης επαγγελματίας με πάνω από 5 έτη εργασίας πλέον δεν θα μπορεί να δηλώνει φορολογητέο εισόδημα κάτω από το ποσό των 10.920 ευρώ. Μάλιστα μέσω προσαυξήσεων το τεκμαρτό φορολογητέο εισόδημα μπορεί να φτάνει έως το ποσό των 50.000 ευρώ. Ωφελημένοι του νέου συστήματος όσοι δηλώνουν πάνω από το ποσό αυτό των 10.920 ευρώ. Οι συγκεκριμένοι φορολογούμενοι θα δουν μείωση στο τέλος επιτηδεύματος σε ποσοστό 50%. Αντίθετα οι υπόλοιποι που δηλώνουν φορολογητέο ποσό έως 10.920 ευρώ θα δουν ως αντιστάθμισμα μείωση του τέλους επιτηδεύματος σε ποσοστό 25%.
Εξαιρούνται οι ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι που έχουν νέες επιχειρήσεις. Συγκεκριμένα θα έχουν απαλλαγή 100% για τα πρώτα τρία χρόνια, για τον 4ο χρόνο θα έχουν μείωση 67% (10.920 ευρώ Χ 67% = 3.603,60 ευρώ) και για το 5ο έτος θα έχουν μείωση 33% (10.920 ευρώ Χ 33% = 7.316,40 ευρώ). Εξαιρούνται οι φορολογούμενοι όταν υπάρχει αναπηρία ίση ή μεγαλύτερη του 80%. Το ποσό θα μειώνεται σε ποσοστό 50%.
Ποσό που έχει δηλώσει φορολογούμενος στα βιβλία του και είναι μικρότερο από το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα (< 10.920 ευρώ) αποτελεί μαχητό τεκμήριο που μπορεί να αμφισβητηθεί από τον φορολογούμενο με βάση πραγματικά περιστατικά (π.χ στρατιωτική θητεία, νοσηλεία σε νοσοκομείο, κράτηση σε φυλακή κ.τ.λ.).
Στο ποσό του τεκμαρτού εισοδήματος προσαυξάνεται με ένα ποσό ίσο με 10% που αφορά ετήσιο κόστος μισθοδοσίας (μισθός, εργοδοτικές εισφορές, παροχές σε είδος) του προσωπικού με ανώτατο όριο το ποσό των 15.000 ευρώ. Επίσης όταν ο τζίρος του αυτοαπασχολούμενου είναι σημαντικά μεγαλύτερος από το μέσο όρο του ετήσιου τζίρου του ΚΑΔ σε ποσοστά 100%, 150% και 200%, το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα προσαυξάνεται κατά περίπτωση σε ποσοστό, 35% , 70% και 100%, με ανώτατο όριο τις 50.000 ευρώ.
Ø Οι επιπτώσεις των αλλαγών
Η αύξηση της βάσης του φορολογητέου εισοδήματος στο ποσό των 10.920 ευρώ (12.012 για μία τριετία ή 13.104 ευρώ για δύο τριετίες ή 14.196 ευρώ για τρεις τριετίες), θα οδηγήσει σε μια σειρά απώλειας επιδομάτων. Μέχρι σήμερα το χαμηλό δηλωθέν εισόδημα οδηγούσε την πλειοψηφία των ελεύθερων επαγγελματιών και αυτοαπασχολούμενων στη χορήγηση επιδομάτων σε ποσοστό 70%.
Ποια επιδόματα και εκπτώσεις όμως χάνουν;
1. ΕΝΦΙΑ
Πλέον, θα χάσουν την έκπτωση του 50% στον ΕΝΦΙΑ. Θυμίζουμε ό,τι το ποσό του ΕΝΦΙΑ περιορίζεται κατά 50% όταν το εισόδημα που προκύπτει από την τελευταία εκκαθαρισμένη φορολογική δήλωση δεν ξεπερνά το ποσό των 9.000 ευρώ. Στο ποσό αυτό υπήρχε προσαύξηση κατά 1.000 ευρώ για τον ή την σύζυγο κα κάθε εξαρτώμενο μέλος. Η δεύτερη προϋπόθεση μείωσης του ΕΝΦΙΑ βάσει των κριτηρίων είναι το σύνολο της επιφάνειας των κτισμάτων που διαθέτουν. Αυτό δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τα 150 τ.μ. Τέλος η αξία της ακίνητης περιουσίας δεν θα πρέπει να ξεπερνά το ποσό των 85.000 ευρώ για άγαμο ή το ποσό των 150.000 ευρώ για έγγαμο ή τον/την σύζυγο ή με βάση συμφώνου συμβίωσης ή τη μονογονεϊκή οικογένεια με ένα εξαρτώμενο τέκνο και με ανώτατο όριο τις 200.000 ευρώ για έγγαμο, ή τον ή την σύζυγο ή με βάση συμφώνου συμβίωσης και τα εξαρτώμενα τέκνα τους ή τη μονογονεϊκή με δύο εξαρτώμενα τέκνα.
2. Επίδομα στέγασης
Προϋπόθεση για να λάβει κάποιος το επίδομα στέγασης θα πρέπει το ετήσιο φορολογητέο εισόδημα να μην υπερβαίνει το ποσό των 7.000 ευρώ για μονοπρόσωπο νοικοκυριό, προσαυξημένο κατά 3.500 ευρώ για κάθε επιπλέον μέλος του νοικοκυριού. Σε περιπτώσεις νοικοκυριών με απροστάτευτα τέκνα, στο ποσό ορίζεται προσαύξηση 7.000 ευρώ για κάθε απροστάτευτο τέκνο. Το συνολικό εισόδημα δεν μπορεί να υπερβαίνει το ποσό των 21.000 ευρώ ετησίως, ανεξαρτήτως σύνθεσης.
3. Επίδομα τέκνων
Προϋπόθεση για να λάβει κάποιος το επίδομα παιδιού είναι ο αριθμός των εξαρτώμενων τέκνων. Υπάρχουν τρεις κατηγορίες οικογενειακού εισοδήματος.
Ως ισοδύναμο οικογενειακό εισόδημα ορίζεται το συνολικό, πραγματικό ή τεκμαρτό εισόδημα από κάθε πηγή ημεδαπής και αλλοδαπής προέλευσης προ φόρων, μετά την αφαίρεση των εισφορών για κοινωνική ασφάλιση, εξαιρουμένων των επιδομάτων που δεν προσμετρώνται στο φορολογητέο εισόδημα, όλων των μελών της οικογένειας, διαιρούμενο με την λεγόμενη κλίμακα ισοδυναμίας. Η κλίμακα ισοδυναμίας προκύπτει από το σταθμισμένο άθροισμα των μελών της οικογένειας, ως εξής:
α) πρώτος γονέας: στάθμιση 1
β) δεύτερος γονέας: στάθμιση 1/2 (ήταν 1/3 στο προηγούμενο σύστημα)
γ) κάθε εξαρτώμενο τέκνο: στάθμιση 1/4 (ήταν 1/6 στο προηγούμενο σύστημα)
Ειδικά για τις μονογονεϊκές οικογένειες ισχύει ευνοϊκότερη στάθμιση, καθώς το πρώτο εξαρτώμενο τέκνο έχει στάθμιση 1/2 και κάθε επόμενο εξαρτώμενο τέκνο έχει στάθμιση 1/4.
Για τον καθορισμό των δικαιούχων οικογενειών προσδιορίζονται τρεις κατηγορίες ισοδύναμου οικογενειακού εισοδήματος, ως εξής:
α) Α’ κατηγορία: έως 6.000 ευρώ,
β) Β’ κατηγορία: από 6.001 ευρώ έως 10.000 ευρώ,
γ) Γ’ κατηγορία: από 10.001 ευρώ έως 15.000 ευρώ.
Το ποσό του επιδόματος, ανάλογα με τον αριθμό των εξαρτώμενων τέκνων και την κατηγορία ισοδύναμου οικογενειακού εισοδήματος, προσδιορίζεται ως εξής:
Για την Α’ κατηγορία:
- 70 ευρώ ανά μήνα για το πρώτο εξαρτώμενο τέκνο
- επιπλέον 70 ευρώ ανά μήνα για το δεύτερο εξαρτώμενο τέκνο
- επιπλέον 140 ευρώ ανά μήνα για το τρίτο και κάθε εξαρτώμενο τέκνο πέραν του τρίτου.
Για την Β’ κατηγορία:
- 42 ευρώ ανά μήνα για το πρώτο εξαρτώμενο τέκνο
- επιπλέον 42 ευρώ ανά μήνα για το δεύτερο εξαρτώμενο τέκνο
- επιπλέον 84 ευρώ ανά μήνα για το τρίτο και κάθε εξαρτώμενο τέκνο πέραν του τρίτου.
Για την Γ’ κατηγορία:
- 28 ευρώ ανά μήνα για το πρώτο εξαρτώμενο τέκνο
- επιπλέον 28 ευρώ ανά μήνα για το δεύτερο εξαρτώμενο τέκνο
- επιπλέον 56 ευρώ ανά μήνα για το τρίτο και κάθε εξαρτώμενο τέκνο πέραν του τρίτου.
Επομένως και σε αυτή την περίπτωση χιλιάδες επαγγελματίες θα διαπιστώσουν μεγάλη μείωση του επιδόματος και σε κάποιες περιπτώσεις (αρκετές), κάποιοι θα το χάσουν.
Παναγιώτης Ράγγος
Λογιστής Φοροτεχνικός Α΄ Τάξης
