Το επίδομα προϋπηρεσίας αποτελεί κορυφαία κατάκτηση των εργαζομένων.
Η καταβολή επιδόματος προϋπηρεσίας (οι λεγόμενες «τριετίες»), κατοχυρώθηκε ως κατώτατο όριο προστασίας όλων των εργαζομένων ιδιωτικού δικαίου της χώρας με κανονιστική ισχύ (δηλαδή ισχύ νόμου) μαζί με τον κατώτατο μισθό/ημερομίσθιο από τις Εθνικές Γενικές Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας. Με διαδοχικές διατάξεις στις Εθνικές Γενικές ΣΣΕ από το 1975 και μετά, τα επιδόματα προϋπηρεσίας/τριετιών αυξήθηκαν σταδιακά, μέσω ελεύθερων συλλογικών διαπραγματεύσεων και διαμορφώθηκαν ως εξής: 3 τριετίες με προσαύξηση 10% για τους υπαλλήλους (συνολικά 30% για προϋπηρεσία 9 ετών και άνω) και 6 τριετίες με προσαύξηση 5% για τους εργατοτεχνίτες (συνολικά 30% για προϋπηρεσία 18 ετών και άνω).
Επομένως μετά το “ξεπάγωμα”, μισθούς συν προσαυξήσεις 10%, 20% και 30% από την επαναφορά των τριετιών δικαιούνται περίπου 100.000 εργαζόμενοι του ιδιωτικού τομέα μέσα στο 2024.
Οι προϋποθέσεις για τις τριετίες
Δικαιούχοι των προσαυξήσεων για το 2024, είναι όσοι πληρούν τρεις βασικές προϋποθέσεις:
1.Ηταν ήδη εργαζόμενοι ως τον Φεβρουάριο του 2012.
2. Αμείβονται με τον κατώτατο μισθό.
3.Λαμβάνουν αποδοχές οι οποίες δεν ξεπερνούν το ύψος του κατώτατου μισθού με τριετίες.
Δικαιούχοι είναι επίσης και οι μισθωτοί που αμείβονται με κλαδική σύμβαση ή με επιχειρησιακή σύμβαση εφόσον η σύμβασή τους προβλέπει προσαυξήσεις λόγω προϋπηρεσίας και κυρίως εφόσον η σύμβαση είναι ενεργή και δεν έχει λήξει χωρίς ανανέωση.
Ο φοροτεχνικός Παναγιώτης Ράγγος με τα παρακάτω παραδείγματα μας τονίζει το κριτήριο για την επαναφορά της τριετίας είναι ο εργαζόμενος να έχει σύμβαση που καθορίζει την αμοιβή με βάση τον κατώτατο μισθό.
Παραδείγματα
1.Μισθωτός άγαμος με προϋπηρεσία ως τον Φεβρουάριο του 2012 και μηνιαίες μικτές αποδοχές σήμερα κάτω από τα 1.014 ευρώ δικαιούται να πάρει προσαύξηση λόγω τριετιών από 1/1/2024. Τα 1.014 ευρώ είναι ο κατώτατος μισθός των 780 ευρώ με προσαύξηση 30% για 3 τριετίες. Αν ο εργαζόμενος είχε 9 χρόνια προϋπηρεσία ως το 2012 (3 τριετίες) και ο μισθός του είναι στα 950 ευρώ, αυτομάτως από 1/1/2024 θα πρέπει να λαμβάνει τον κατώτατο μισθό με 3 τριετίες που είναι 1.014 ευρώ.
Επομένως δικαιούται αύξηση κατά 64 ευρώ τον μήνα. Αν είχε 8 χρόνια προϋπηρεσία ως το 2012 δικαιούται την προσαύξηση για 2 τριετίες (20%), δηλαδή μισθό 936 ευρώ. Επειδή όμως ο μισθός του είναι 950 ευρώ, δεν δικαιούται περαιτέρω προσαύξηση επειδή έχει καλύψει το ποσό που θα έπαιρνε με τις τριετίες (936 ευρώ).
2.Μισθωτός έγγαμος με προϋπηρεσία ως τον Φεβρουάριο του 2012 και μηνιαίες μικτές αποδοχές σήμερα κάτω από τα 1.092 ευρώ δικαιούται να πάρει προσαύξηση λόγω τριετιών από 1/1/2024. Τα 1.092 ευρώ είναι ο κατώτατος μισθός των 780 ευρώ με το επίδομα γάμου 10% και με προσαύξηση έως 30% για 3 τριετίες. Αν ο εργαζόμενος είχε 9 χρόνια προϋπηρεσία ως το 2012 (3 τριετίες) και ο μισθός του (μαζί με επίδομα γάμου) είναι στα 1.100 ευρώ, δεν δικαιούται καμία προσαύξηση γιατί παίρνει παραπάνω από όσα του αναλογούν με 3 τριετίες. Αν όμως λαμβάνει 1.000 ευρώ τότε αυτομάτως από 1/1/2024 θα πρέπει να πάρει αύξηση κατά 92 ευρώ τον μήνα καθώς δικαιούται τον κατώτατο μισθό του έγγαμου με 3 τριετίες που είναι 1.092 ευρώ.
Ø Τα σημεία προσοχής
Πάμε να δούμε ποια είναι τα 3 σημεία για να αποφύγουν οι εργαζόμενοι τις παγίδες που μπορεί να τους στερήσουν την προσαύξηση. Τα σημεία αυτά είναι:
1.Οι επιμέρους Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας (κλαδικές, ομοιοεπαγγελματικές, επιχειρησιακές) περιέχουν συνήθως όρους για τις θέσεις και τις ειδικότητες που ρυθμίζουν και τις προϋποθέσεις αναγνώρισης και προσμέτρησης της προϋπηρεσίας των εργαζομένων.
2. Σε περίπτωση που δεν υπάρχει σχετική αναφορά στην οικεία ΣΣΕ, ο γενικός κανόνας που αφορά στους-τις αμειβόμενους-ες με βάση τον κατώτατο μισθό/ημερομίσθιο είναι ότι οι προσαυξήσεις λόγω χρόνου εργασίας καταβάλλονται για την προϋπηρεσία σε οποιονδήποτε εργοδότη και με οποιαδήποτε ειδικότητα.
3.Για την απόδειξη της προϋπηρεσίας τους, οι εργαζόμενοι-ες μπορούν να αναζητήσουν:
1. Στοιχεία της απασχόλησης και του χρόνου ασφάλισής τους μέσω του my ERGANI και του my ΕΦΚΑ με τη χρήση των κωδικών πρόσβασής τους στο TAXIS
2. Στοιχεία Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας από τις ιστοσελίδες του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων και του Οργανισμού Μεσολάβησης και Διαιτησίας
3. Πιστοποιητικό εργασίας από τον εργοδότη για το είδος και τη διάρκεια της εργασίας τους κατά τη λήξη της σύμβασής τους. Μόνο εάν το ζητήσουν ειδικά οι εργαζόμενοι-ες βεβαιώνεται η ποιότητα της εργασίας τους και η διαγωγή τους. Η παραίτηση των εργαζομένων από το δικαίωμά τους αυτό είναι άκυρη (άρθρα 14, 319 ΠΔ 80/2022, άρθρα 678-679 ΑΚ).
