Με το μίνι ασφαλιστικό που ψηφίστηκε τον Δεκέμβριο του 2023, καταργήθηκε η περικοπή του 30% της σύνταξης, αφήνοντάς την ακέραια στους απασχολούμενους συνταξιούχους.
Στόχος της διάταξης είναι η τόνωση του εισοδήματός των συνταξιούχων, η προώθηση της ενεργού γήρανσης και η περαιτέρω αύξηση της νόμιμης και δηλωμένης συμμετοχής στην αγορά εργασίας των συνταξιούχων που επιθυμούν να εργαστούν.
Ταυτόχρονα,όπως επισημαίνει ο φοροτεχνικός Παναγιώτης Ράγγος, θεσπίστηκε ένας μη ανταποδοτικός πόρος υπέρ e-ΕΦΚΑ, ο οποίος για τους μισθωτούς εργαζόμενους συνταξιούχους θα ισούται με το 10% επί των ασφαλιστέων αποδοχών τους. Αυτός ο πόρος είναι επιπλέον των ασφαλιστικών εισφορών που καταβάλλουν έτσι κι αλλιώς για την ασφαλιστέα τους απασχόληση οι συνταξιούχοι. Ο πόρος επιμερίζεται σε 7,7% για κύρια ασφάλιση και 2,2% για επικουρική.
Η παρακράτηση για τους μη μισθωτούς εργαζόμενους συνταξιούχους θα ανέρχεται στο 50% επί της επιλεγείσας ασφαλιστικής κλάσης για κύρια σύνταξη. Εάν έχουν επικούρηση, η επιβάρυνση που θα επιβληθεί επιπλέον θα είναι 40% επί της ασφαλιστικής κατηγορίας που έχουν επιλέξει για κύρια ασφάλιση και 40% επί της αντίστοιχης για επικούρηση. Θεσπίστηκε, επίσης, ετήσιο πλαφόν του πόρου που δεν μπορεί να υπερβαίνει το 12πλασιο της εθνικής σύνταξης (5.112 ευρώ).Οι συνταξιούχοι που ήδη απασχολούνται ή έχουν αναλάβει για πρώτη φορά εργασία θα πρέπει να δηλώσουν την απασχόλησή τους σε ειδική πλατφόρμα που έχει ετοιμάσει ο ΕΦΚΑ και αναμένεται να τη θέσει σε λειτουργία την επόμενη εβδομάδα.
Η δήλωση της απασχόλησής τους είναι υποχρεωτική προκειμένου να αποφύγουν ελέγχους και επιστροφή των συντάξεων ενός έτους στην περίπτωση που εντοπιστούν να εργάζονται παράνομα.
Οι συνταξιούχοι θα πρέπει να δηλώσουν τα προσωπικά τους στοιχεία, τον ΑΜΚΑ, και το ΑΦΜ τους ώστε στη συνέχεια ο ΕΦΚΑ να προχωρήσει σε διασταυρώσεις με την Εφορία και το σύστημα Εργάνη για να εξακριβωθεί το είδος της απασχόλησης (μισθωτή εργασία, αυτοαπασχόληση, ελεύθερο επάγγελμα) το ύψος της αμοιβής και ο πόρος που θα πρέπει να εισπραχθεί υπέρ του ΕΦΚΑ.
Οι κρατήσεις που αντιστοιχούν στην απασχόληση για τον μήνα Ιανουάριο, θα εισπραχθούν σε μια δόση μετά την δήλωση των συνταξιούχων.
Με τον νόμο 5078/2023 καταργήθηκε η μείωση της σύνταξης κατά 30% που επιβαλλόταν σε συνταξιούχους που εργάζονταν και από 1/1/2024 θεσπίστηκε κράτηση υπέρ ΕΦΚΑ με μικρότερο ποσοστό.
Οι συνταξιούχοι που απασχολούνται ως μισθωτοί , θα έχουν κράτηση 10% στην αμοιβή της εργασίας τους, αν είναι αυτοαπασχολούμενοι με κύρια και επικουρική ασφάλιση θα καταβάλουν στον ΕΦΚΑ τις μηνιαίες τους εισφορές (για κύρια και επικουρική) με προσαύξηση 40% και αν η απασχόλησή τους είναι σε ελεύθερο επάγγελμα θα καταβάλουν την εισφορά κύριας ασφάλισης με προσαύξηση 50%
Προϋπόθεση για τα πάρει τα έσοδα ο ΕΦΚΑ είναι να δηλώσουν οι συνταξιούχοι την απασχόλησή τους.
Ø Η διαδικασία
Η δήλωση της εργασίας θα γίνει ως εξής:
Ø Ηδη εργαζόμενος συνταξιούχος ως μισθωτός, μέχρι τον Δεκέμβριο του 2023 είχε περικοπή 30% στη σύνταξη, και κατέβαλε εισφορές επί του μισθού. Από 1/1/2024 συνεχίζει απασχολούμενος χωρίς μείωση 30% στη σύνταξη αλλά με εισφορά 10% επί του μισθού (πριν τις ασφαλιστικές κρατήσεις). Η απασχόληση δηλώνεται εκ νέου τον Φεβρουάριο και η εισφορά 10% για τον μήνα Ιανουάριο θα παρακρατηθεί μαζί με την εισφορά Φεβρουαρίου.
*Συνταξιούχος αναλαμβάνει ή δηλώνει για πρώτη φορά απασχόληση τον Φεβρουάριο του 2024. Θα κάνει την δήλωση ανάληψης εργασίας στον ΕΦΚΑ και η πρώτη κράτηση που θα έχει θα είναι από τον Φεβρουάριο που ανέλαβε εργασία.
Ø Συνταξιούχος αυτοαπασχολούμενος (π.χ. γιατρός με ιδιωτικό ιατρείο μετά τη σύνταξη), δήλωνε απασχόληση με το προηγούμενο καθεστώς και συνεχίζει εργαζόμενος μετά την 1/1/2024. Θα προβεί σε νέα δήλωση επαγγέλματος τον Φεβρουάριο και θα έχει προσαύξηση στην εισφορά κύριας σύνταξης κατά 50%. Η προσαύξηση για τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο θα υπολογιστεί στην κατηγορία που έχει επιλέξει ο συνταξιούχος και θα πληρωθεί με την τακτική εισφορά Φεβρουαρίου.
Ø Για τους αυτοαπασχολούμενους συνταξιούχους και όσους ασκούν ελεύθερο επάγγελμα, τα έσοδα από την προσαύξηση των εισφορών θα εισπράττονται μέσα από τα μηνιαία ειδοποιητήρια του ΕΦΚΑ.
Για τους μισθωτούς η απόδοση της κράτησης 10% υπέρ του ΕΦΚΑ θα γίνεται μέσω των ΑΠΔ που υποβάλουν οι εργοδότες κάθε μήνα για το προσωπικό που απασχολούν.
Τελειώνοντας, το υπουργείο Εργασίας εκτιμά ότι οι συνταξιούχοι που απασχολούνται σε κάθε μορφής εργασία ξεπερνούν τους 100.000, ωστόσο δηλωμένοι στον ΕΦΚΑ από το παλιό καθεστώς είναι περίπου 40.000 συνταξιούχοι.
