Το ανώτατο όργανο ασφαλείας του Ιράν πρέπει να λάβει την τελική απόφαση για το εάν θα κλείσει το Στενό του Ορμούζ, μετέδωσε την Κυριακή η ιρανική τηλεόραση, αφού το κοινοβούλιο φέρεται να υποστήριξε το μέτρο σε απάντηση στις αμερικανικές επιθέσεις σε αρκετές από τις πυρηνικές εγκαταστάσεις της Τεχεράνης.
Το Ιράν έχει απειλήσει στο παρελθόν να κλείσει το στενό, αλλά ποτέ δεν έχει υλοποιήσει την κίνηση, κάτι που θα περιόριζε το εμπόριο και θα επηρέαζε τις παγκόσμιες τιμές πετρελαίου.
ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΣΤΕΝΟ ΤΟΥ ΟΡΜΟΥΖ;
Το στενό βρίσκεται ανάμεσα στο Ομάν και το Ιράν και συνδέει τον Κόλπο βόρεια αυτού με τον Κόλπο του Ομάν στα νότια και την Αραβική Θάλασσα πέρα από αυτόν.
Έχει πλάτος 21 μίλια (33 χλμ.) στο στενότερο σημείο του, με τη ναυτιλιακή λωρίδα πλάτους μόλις 2 μίλια (3 χλμ.) προς κάθε κατεύθυνση.
ΓΙΑΤΙ ΕΧΕΙ ΣΗΜΑΣΙΑ;
Περίπου το ένα πέμπτο της συνολικής παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου περνάει από το στενό. Μεταξύ των αρχών του 2022 και του περασμένου μήνα, περίπου 17,8 εκατομμύρια έως 20,8 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου, συμπυκνωμάτων και καυσίμων διέρρευσαν καθημερινά από το στενό, σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας ανάλυσης Vortexa.
Τα μέλη του ΟΠΕΚ, η Σαουδική Αραβία, το Ιράν, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κουβέιτ και το Ιράκ, εξάγουν το μεγαλύτερο μέρος του αργού πετρελαίου τους μέσω του στενού, κυρίως στην Ασία. Τα ΗΑΕ και η Σαουδική Αραβία έχουν επιδιώξει να βρουν άλλες διαδρομές για να παρακάμψουν το στενό.
Περίπου 2,6 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως (bpd) αχρησιμοποίητης χωρητικότητας από τους υπάρχοντες αγωγούς των ΗΑΕ και της Σαουδικής Αραβίας θα μπορούσαν να είναι διαθέσιμα για την παράκαμψη του Ορμούζ, δήλωσε η Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας των ΗΠΑ τον Ιούνιο του περασμένου έτους.
Το Κατάρ, μεταξύ των μεγαλύτερων εξαγωγέων υγροποιημένου φυσικού αερίου στον κόσμο, στέλνει σχεδόν όλο το LNG του μέσω του στενού.
Ο Πέμπτος Στόλος των ΗΠΑ, με έδρα το Μπαχρέιν, έχει ως αποστολή την προστασία της εμπορικής ναυτιλίας στην περιοχή.
ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΕΝΤΑΣΕΩΝ
Το 1973, Άραβες παραγωγοί με επικεφαλής τη Σαουδική Αραβία επέβαλαν εμπάργκο πετρελαίου στους Δυτικούς υποστηρικτές του Ισραήλ στον πόλεμό του με την Αίγυπτο.
Ενώ οι δυτικές χώρες ήταν οι κύριοι αγοραστές αργού πετρελαίου που παρήγαγαν οι αραβικές χώρες εκείνη την εποχή, σήμερα η Ασία είναι ο κύριος αγοραστής αργού πετρελαίου του ΟΠΕΚ.
Οι ΗΠΑ υπερδιπλασίασαν την παραγωγή υγρών πετρελαίου τις τελευταίες δύο δεκαετίες και έχουν μετατραπεί από τον μεγαλύτερο εισαγωγέα πετρελαίου στον κόσμο σε έναν από τους κορυφαίους εξαγωγείς.
Κατά τη διάρκεια του πολέμου Ιράν-Ιράκ 1980-1988, οι δύο πλευρές προσπάθησαν να διαταράξουν η μία τις εξαγωγές της άλλης σε αυτό που ονομάστηκε Πόλεμος των Δεξαμενόπλοιων.
Τον Ιούλιο του 1988, ένα αμερικανικό πολεμικό πλοίο κατέρριψε ένα ιρανικό επιβατικό αεροσκάφος, σκοτώνοντας και τους 290 επιβαίνοντες, σε αυτό που η Ουάσινγκτον χαρακτήρισε ατύχημα και η Τεχεράνη χαρακτήρισε σκόπιμη επίθεση.
Τον Ιανουάριο του 2012, το Ιράν απείλησε να μπλοκάρει το στενό σε αντίποινα για τις κυρώσεις των ΗΠΑ και της Ευρώπης. Τον Μάιο του 2019, τέσσερα πλοία – συμπεριλαμβανομένων δύο σαουδαραβικών πετρελαιοφόρων – δέχτηκαν επίθεση στα ανοικτά των ακτών των ΗΑΕ, έξω από το Στενό του Ορμούζ.
Τρία πλοία, δύο το 2023 και ένα το 2024, κατασχέθηκαν από το Ιράν κοντά ή μέσα στο Στενό του Ορμούζ. Ορισμένες από τις κατασχέσεις ακολούθησαν τις κατασχέσεις δεξαμενόπλοιων που σχετίζονται με το Ιράν από τις ΗΠΑ.
ΠΗΓΗ: REUTERS
