Ισχυρές ρευστοποιήσεις πλήττουν τις ευρωπαϊκές μετοχές μετά την αιφνιδιαστική απειλή του Ντόναλντ Τραμπ για νέους δασμούς σε οκτώ χώρες της Ευρώπης. Οι αγορές φοβούνται νέα κλιμάκωση του εμπορικού πολέμου και ανατροπή των μέχρι σήμερα συμφωνιών.
Με απώλειες άνω του 1% κινούνται τα μεγάλα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια, καθώς η νέα επιθετική κίνηση του Ντόναλντ Τραμπ στο μέτωπο των δασμών αναζωπυρώνει τις ανησυχίες για έναν ανοιχτό εμπορικό πόλεμο ΗΠΑ – Ευρώπης. Η σύνδεση των δασμών με την υπόθεση της Γροιλανδίας προσθέτει γεωπολιτική αστάθεια σε μια ήδη εύθραυστη συγκυρία για τις αγορές.
Η κίνηση των βασικών δεικτών
Ο πανευρωπαϊκός δείκτης Stoxx 600 υποχωρεί περίπου 1,3%, σηματοδοτώντας μια ιδιαίτερα αρνητική έναρξη εβδομάδας που είναι έτσι κι αλλιώς πυκνή σε εταιρικά αποτελέσματα και μακροοικονομικές ενδείξεις. Στο Λονδίνο, ο FTSE 100 κινείται χαμηλότερα, ενώ ο γαλλικός CAC 40 χάνει πάνω από 1,5%. Στη Φρανκφούρτη, ο DAX καταγράφει απώλειες άνω του 1%, με τις πιέσεις να εστιάζονται σε εξαγωγικές και βιομηχανικές μετοχές που εξαρτώνται άμεσα από τη διατλαντική εμπορική ροή.
Στον ευρωπαϊκό Νότο, ο FTSE MIB στο Μιλάνο υποχωρεί, αν και πιο συγκρατημένα, ενώ ο ισπανικός IBEX 35 κινείται επίσης πτωτικά. Το κοινό στοιχείο είναι η διάχυτη αποστροφή κινδύνου, καθώς οι επενδυτές προεξοφλούν πιθανό πλήγμα στα εταιρικά κέρδη και στην ανάπτυξη, εφόσον οι απειλές της Ουάσιγκτον μετουσιωθούν σε μόνιμο εμπορικό καθεστώς.
Οι νέοι δασμοί και το πολιτικό μήνυμα
Ο Τραμπ ανακοίνωσε την πρόθεση επιβολής πρόσθετων δασμών 10% από την 1η Φεβρουαρίου σε προϊόντα από Δανία, Νορβηγία, Σουηδία, Γαλλία, Γερμανία, Κάτω Χώρες, Φινλανδία και Βρετανία, με ρήτρα κλιμάκωσης στο 25% από την 1η Ιουνίου, εάν δεν υπάρξει συμφωνία. Η κίνηση αυτή, που συνδέεται ρητά με τη διαφωνία για το καθεστώς της Γροιλανδίας, συνιστά de facto αμφισβήτηση προηγούμενων εμπορικών συμφωνιών ΗΠΑ – Ευρώπης.
Οι Βρυξέλλες και οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες αντέδρασαν έντονα, αναζητώντας τρόπους αποτροπής της αμερικανικής πίεσης και, παράλληλα, επεξεργάζονται σενάρια συντονισμένων αντιμέτρων. Η συζήτηση δεν αφορά μόνο το επίπεδο των δασμών, αλλά και την αξιοπιστία του διεθνούς εμπορικού συστήματος, όταν η μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου χρησιμοποιεί τα τελωνειακά όπλα ως μοχλό πολιτικού εξαναγκασμού απέναντι σε συμμάχους.
Τι φοβούνται οι αγορές
Η οξεία αντίδραση των ευρωαγορών αποτυπώνει τον φόβο ότι η εμπορική σύγκρουση μπορεί να εξελιχθεί σε μακροχρόνιο καθεστώς αβεβαιότητας, με διαρκείς ανατροπές σε δασμούς, κανόνες και αλυσίδες εφοδιασμού. Εταιρείες με ισχυρή έκθεση στις ΗΠΑ καλούνται να επανεκτιμήσουν επενδυτικά πλάνα και παραγωγικές τοποθετήσεις, ενώ οι επενδυτές τιμολογούν υψηλότερο πολιτικό ρίσκο στην Ευρώπη.
Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός αποκτά, έτσι, πρόσθετη σημασία ως πεδίο διαπραγμάτευσης και «μέτρησης δυνάμεων» μεταξύ Ουάσιγκτον και ευρωπαϊκών κυβερνήσεων. Ωστόσο, η μέχρι τώρα εμπειρία δείχνει ότι κάθε αποκλιμάκωση στις δηλώσεις του Τραμπ μπορεί να είναι πρόσκαιρη, γεγονός που εγκλωβίζει τις αγορές σε ένα μοτίβο διαρκούς νευρικότητας.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η νέα επίθεση δασμών δεν είναι απλώς ακόμη ένα επεισόδιο στον εμπορικό πόλεμο, αλλά σαφές μήνυμα ότι η Ουάσιγκτον είναι διατεθειμένη να εργαλειοποιήσει την οικονομία απέναντι ακόμη και στους στενότερους συμμάχους της. Για την Ευρώπη, το δίλημμα είναι αν θα απαντήσει συμμετρικά – με κίνδυνο κλιμάκωσης – ή αν θα αξιοποιήσει την κρίση ως αφετηρία στρατηγικής οικονομικής αυτονόμησης από τις ΗΠΑ.







