Κύμα ηγετών και επιχειρηματιών καταφθάνει στο Πεκίνο στις αρχές του 2026, αξιοποιώντας την κινεζική αγορά ως αντιστάθμισμα στον αυξανόμενο κίνδυνο διαταραχών από την πολιτική των ΗΠΑ. Οι επισκέψεις δεν σηματοδοτούν στροφή προς την Κίνα, αλλά μια προσεκτική στρατηγική «αντιστάθμισης» σε ένα πιο απρόβλεπτο γεωοικονομικό περιβάλλον.
Το Πεκίνο εξελίσσεται ξανά σε κεντρικό κόμβο της παγκόσμιας διπλωματίας και των επιχειρηματικών συμφωνιών, καθώς τουλάχιστον πέντε ηγέτες κρατών –μεταξύ τους οι πρωθυπουργοί του Ηνωμένου Βασιλείου και του Καναδά– επισκέφθηκαν την Κίνα μόνο τον Ιανουάριο. Μετά την περίοδο αποστασιοποίησης λόγω εμπορικών συγκρούσεων και πανδημίας, πολλές κυβερνήσεις επαναφέρουν τις επαφές με το Πεκίνο, χωρίς όμως να επιλέγουν ξεκάθαρο στρατόπεδο ανάμεσα σε ΗΠΑ και Κίνα.
Ελεγχόμενη επαναπροσέγγιση υπό την σκιά της Ουάσιγκτον
Η νέα κινητικότητα εξηγείται από δύο παράγοντες: την εντεινόμενη αβεβαιότητα της αμερικανικής πολιτικής υπό τον Ντόναλντ Τραμπ και την ανάγκη πρόσβασης στην κινεζική αγορά. Ο Τραμπ, στον έναν χρόνο της θητείας του, έχει χρησιμοποιήσει επιθετικά τους δασμούς όχι μόνο κατά της Κίνας αλλά και κατά συμμάχων, ενώ κλιμακώνει την πίεση σε Βενεζουέλα, Ιράν και Γροιλανδία. Αυτό ωθεί χώρες που μέχρι πρόσφατα κρατούσαν αποστάσεις από το Πεκίνο να αναζητούν «ασφάλεια επιλογών» μέσω πιο στενών επαφών με την Κίνα.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι οι επισκέψεις αποτελούν «διαχειριζόμενες, επιλεκτικές επαναρυθμίσεις» και όχι στρατηγική στροφή. Οι περισσότερες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εξακολουθούν να ευθυγραμμίζονται με τις ΗΠΑ σε ζητήματα ασφάλειας, αλλά παράλληλα επιδιώκουν να ενισχύσουν τους οικονομικούς δεσμούς με την Κίνα, κρατώντας ανοιχτό ένα δεύτερο κανάλι επιρροής.
Επιχειρηματικές συμφωνίες και μήνυμα σταθερότητας από το Πεκίνο
Οι κρατικές επισκέψεις συνοδεύονται από βαριές επιχειρηματικές αποστολές. Στην περίπτωση του Ηνωμένου Βασιλείου, σχεδόν 60 εταιρείες και οργανισμοί συμμετείχαν στην αποστολή, με τη φαρμακευτική AstraZeneca να ανακοινώνει επενδύσεις ύψους 15 δισ. δολαρίων (περίπου 13,8 δισ. ευρώ) στην Κίνα έως το 2030. Ο Καναδάς, από την πλευρά του, συμφώνησε σε δραστική μείωση δασμών στα κινεζικά ηλεκτρικά αυτοκίνητα, με αντάλλαγμα χαμηλότερους κινεζικούς δασμούς σε καναδικά αγροτικά προϊόντα.
Το Πεκίνο αξιοποιεί αυτή τη συγκυρία για να παρουσιαστεί ως «σταθεροποιητική δύναμη» και εναλλακτικός εταίρος, ιδιαίτερα για αναπτυσσόμενες οικονομίες. Παράλληλα, πιέζει για «δίκαιο περιβάλλον» στις ξένες αγορές για τις κινεζικές επιχειρήσεις, την ώρα που κινεζικοί όμιλοι –ιδίως στην ηλεκτροκίνηση– επιταχύνουν τη διεθνή τους εξάπλωση, αντιδρώντας στην επιβράδυνση της εγχώριας ζήτησης.
Εύθραυστη ισορροπία ΗΠΑ–Κίνας και το παιχνίδι της αντιστάθμισης
Παρά την κινητικότητα, η παγκόσμια οικονομική ισορροπία εξακολουθεί να καθορίζεται από τη σχέση ΗΠΑ–Κίνας. Η Κίνα, με ΑΕΠ περίπου 18,7 τρισ. δολαρίων, παραμένει δεύτερη πίσω από τις ΗΠΑ που ξεπερνούν τα 28,7 τρισ. δολάρια. Οι δύο πλευρές βρίσκονται σε εύθραυστη ετήσια εμπορική εκεχειρία μετά την κινεζική απάντηση στους «δασμούς Απελευθέρωσης» του Τραμπ το 2025, ενώ αναμένεται πιθανή συνάντηση Τραμπ–Σι πολλές φορές εντός του έτους, με ορόσημο τη σύνοδο της APEC που φιλοξενεί η Κίνα.
Την ίδια στιγμή, ο Λευκός Οίκος απειλεί με δασμούς 100% τον Καναδά αν προχωρήσει σε συμφωνία με την Κίνα και χαρακτηρίζει «πολύ επικίνδυνη» την εμβάθυνση των οικονομικών σχέσεων Λονδίνου–Πεκίνου. Ακόμη και ευρωπαίοι ηγέτες που αναζητούν πρόσβαση στην κινεζική αγορά, όπως ο Εμανουέλ Μακρόν, δεν διστάζουν να απειλήσουν με αντίμετρα για το κινεζικό εμπορικό πλεόνασμα, υπογραμμίζοντας το χαμηλό επίπεδο εμπιστοσύνης.
Έτσι, οι πρόσφατες αποστολές στο Πεκίνο λειτουργούν ως στρατηγική «αντιστάθμισης»: τα κράτη δεν εγκαταλείπουν τη Δύση, αλλά χτίζουν εναλλακτικά κανάλια με την Κίνα ώστε να μειώσουν την έκθεσή τους στις απότομες μεταβολές της αμερικανικής πολιτικής και να διασφαλίσουν πρόσβαση στη δεύτερη μεγαλύτερη καταναλωτική αγορά του κόσμου.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η εικόνα του 2026 δεν είναι μια νέα «συμμαχία με την Κίνα», αλλά ένα πολυπολικό παζάρι ισχύος όπου τα κράτη επενδύουν στην ευελιξία, όχι στην πίστη. Όσο η Ουάσιγκτον παραμένει απρόβλεπτη και το Πεκίνο προβάλλει εαυτό ως πυλώνα σταθερότητας, θα βλέπουμε όλο και περισσότερες κυβερνήσεις –συμπεριλαμβανομένων ευρωπαϊκών– να παίζουν σε δύο ταμπλό, διακινδυνεύοντας όμως να βρεθούν ανάμεσα σε δύο συγκρουόμενους γίγαντες.
#Κίνα #ΗΠΑ #Πεκίνο #Οικονομία #Διπλωματία
