Κρίσιμο κρίκο στην αλυσίδα της ενεργειακής ασφάλειας και της γεωπολιτικής ισχύος της Ελλάδας και της Ευρώπης χαρακτήρισε τα ναυπηγεία ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της ONEX, Πάνος Ξενοκώστας, μιλώντας στο Athens Energy Summit 2026. Τόνισε ότι χωρίς ισχυρή ναυπηγική βάση δεν μπορεί να υπάρξει πραγματική ενεργειακή μετάβαση, ούτε ασφάλεια εφοδιασμού.
Τον αναβαθμισμένο ρόλο της ναυπηγικής βιομηχανίας ως στρατηγικής υποδομής για την ενεργειακή ανεξαρτησία της Ελλάδας και της Ευρώπης ανέδειξε ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της ONEX, Πάνος Ξενοκώστας, στο Athens Energy Summit 2026. Όπως υπογράμμισε, «τα ναυπηγεία είναι οι θυροφύλακες της ενεργειακής ανεξαρτησίας», καθώς χωρίς αυτά δεν μπορεί να στηριχθεί ουσιαστικά η ενεργειακή οικονομία και οι κρίσιμες αλυσίδες εφοδιασμού.
Ναυπηγεία ως βιομηχανικοί και γεωπολιτικοί κόμβοι
Ο Πάνος Ξενοκώστας περιέγραψε τη μετάβαση των ναυπηγείων από παραδοσιακές μονάδες επισκευών σε ολοκληρωμένους βιομηχανικούς και τεχνολογικούς κόμβους, κρίσιμους για την ενεργειακή μετάβαση. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στον μετασχηματισμό των ναυπηγείων Ελευσίνας και Σύρου του Ομίλου ONEX Shipyards & Technologies, επισημαίνοντας ότι η γεωγραφική τους θέση τα τοποθετεί πάνω σε κομβικές ενεργειακές διαδρομές της Ανατολικής Μεσογείου, με υψηλή γεωπολιτική αξία για την ασφάλεια εφοδιασμού της χώρας.
Τα ναυπηγεία, σημείωσε, αποτελούν βασικό κρίκο στις παγκόσμιες ενεργειακές αλυσίδες, καθώς εκεί κατασκευάζονται, επισκευάζονται και αναβαθμίζονται πλοία και πλωτά μέσα που μεταφέρουν ενεργειακά και άλλα στρατηγικά αγαθά. Παράλληλα, μπορούν να εξελιχθούν σε ίδιους χώρους παραγωγής ενέργειας, φιλοξενώντας πλωτές πλατφόρμες ή μονάδες παραγωγής.
Από τον «μετασχηματισμό» στην «αναβάθμιση» της ενέργειας
Ο επικεφαλής της ONEX πρότεινε μετατόπιση από την έννοια του «ενεργειακού μετασχηματισμού» προς αυτήν της «ενεργειακής αναβάθμισης», υπογραμμίζοντας ότι η παγκόσμια ζήτηση ενέργειας στην επόμενη φάση της οικονομίας και της γεωπολιτικής θα αυξηθεί σημαντικά. Όποιος δεν προσαρμοστεί έγκαιρα στις νέες τεχνολογικές και επενδυτικές απαιτήσεις, «θα μείνει εκτός», όπως είπε χαρακτηριστικά.
Επισήμανε ότι οι μεγάλες σύγχρονες ενεργειακές λύσεις, ειδικά στη θάλασσα, περνούν υποχρεωτικά μέσα από τη ναυπηγική βάση: πλωτές πλατφόρμες παραγωγής, μονάδες LNG-to-Power, υπεράκτια έργα ΑΠΕ, αλλά και νέες τεχνολογίες όπως οι μικροί αρθρωτοί αντιδραστήρες (SMR) και οι πλωτές ενεργειακές μονάδες. Αυτές οι εξελίξεις, κατά τον ίδιο, μπορούν να καταστήσουν τα ελληνικά ναυπηγεία εργοστάσια της «ενεργειακής αναβάθμισης» της χώρας.
Επενδύσεις, ανταγωνισμός και θεσμικά εμπόδια
Ο Πάνος Ξενοκώστας στάθηκε ιδιαίτερα στις δυσκολίες υλοποίησης μεγάλων ενεργειακών έργων στην Ελλάδα. Τόνισε το υψηλό επενδυτικό κόστος και τη μετάβαση από το παλιό μοντέλο κρατικών ή τραπεζικών ναυπηγείων σε ένα μοντέλο ιδιωτικών κεφαλαίων μεγάλης κλίμακας, που απαιτεί ταχύτητα αποφάσεων και συνεχή επικαιροποίηση των επιχειρηματικών σχεδίων. Υπενθύμισε ότι τα έργα της ONEX μετά το 2018 προχώρησαν χωρίς επιχορηγήσεις ή επιδοτήσεις, γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία ενός αποτελεσματικού θεσμικού πλαισίου.
Παράλληλα, ανέδειξε τον οξύ διεθνή ανταγωνισμό, ο οποίος δεν περιορίζεται εντός ΕΕ αλλά διαμορφώνεται κυρίως από χώρες εκτός Ένωσης, όπου οι μηχανισμοί κρατικών ενισχύσεων είναι ισχυρότεροι. Αυτό, όπως είπε, δημιουργεί συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού για τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες στη ναυτιλία και την ενέργεια.
Ταχύτητα αδειοδότησης και η στροφή στη θάλασσα μετά το 2030
Κεντρικό σημείο της παρέμβασής του ήταν η ανάγκη επιτάχυνσης των διαδικασιών και δραστικής μείωσης της γραφειοκρατίας. Πρότεινε αλλαγή φιλοσοφίας στον σχεδιασμό των έργων, με αδειοδοτήσεις και μελέτες να τρέχουν παράλληλα με την παραγωγή, ώστε μεγάλα έργα να ολοκληρώνονται εντός 12–24 μηνών χωρίς χρονικές εκτροπές.
Συνδέοντας τον ρόλο των ναυπηγείων με τον στόχο της Ελλάδας να γίνει ενεργειακός κόμβος, υπογράμμισε ότι μπορούν να υποστηρίξουν και να συντηρήσουν κρίσιμα πλωτά μέσα, να κατασκευάσουν θαλάσσιες ενεργειακές υποδομές και να ενισχύσουν το εγχώριο βιομηχανικό και τεχνολογικό αποτύπωμα, ώστε μεγαλύτερο μέρος της προστιθέμενης αξίας να παραμένει στη χώρα. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη στρατηγική σημασία της υπεράκτιας ανάπτυξης μετά το 2030, καθώς στην ξηρά οι πολιτικοί και διαδικαστικοί περιορισμοί οδηγούν σε χρόνιες καθυστερήσεις.
Κλείνοντας, επανέλαβε ότι τα ναυπηγεία είναι «το εργοστάσιο της ενεργειακής αναβάθμισης της χώρας» και «ο θυροφύλακας της ενεργειακής ανεξαρτησίας», υπενθυμίζοντας ότι η ενέργεια δεν είναι μόνο παράγοντας βιομηχανικής ισχύος και βιοτικού επιπέδου, αλλά πλέον καθοριστικός συντελεστής παραγωγής γνώσης, ιδιαίτερα με την έκρηξη των data centers.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η παρέμβαση Ξενοκώστα φωτίζει ότι η συζήτηση για την «ενεργειακή μετάβαση» στην Ελλάδα παραμένει ελλιπής όσο αγνοεί την παραγωγική βάση και τη ναυπηγική βιομηχανία. Αν η χώρα θέλει πράγματι ρόλο ενεργειακού κόμβου, το στοίχημα δεν είναι μόνο οι αγωγοί και τα FSRU, αλλά η ικανότητά της να σχεδιάζει, να κατασκευάζει και να συντηρεί η ίδια τις κρίσιμες υποδομές, σε ένα περιβάλλον σκληρού διεθνούς ανταγωνισμού και περιορισμένων κρατικών ενισχύσεων.







