Με σκληρή γλώσσα απάντησε η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν στις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ ότι οι ΗΠΑ «δεν χρειάστηκαν ποτέ» τους συμμάχους στο Αφγανιστάν. Η Κοπεγχάγη υπενθυμίζει το βαρύ τίμημα αίματος που πλήρωσε η μικρή σκανδιναβική χώρα, αναδεικνύοντας το βαθύ ρήγμα εμπιστοσύνης εντός του ΝΑΤΟ.
Η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν αντέδρασε με ασυνήθιστη οξύτητα στις πρόσφατες δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος υποστήριξε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες «δεν χρειάστηκαν ποτέ» τους συμμάχους τους στο ΝΑΤΟ κατά τη διάρκεια του εικοσαετούς πολέμου στο Αφγανιστάν. Η Δανή ηγέτις χαρακτήρισε «αφόρητη» την αμφισβήτηση της συμβολής των συμμάχων, υπογραμμίζοντας ότι για χώρες όπως η δική της το κόστος υπήρξε δυσανάλογα υψηλό.
Το τίμημα της Δανίας και η οργή των βετεράνων
Η Φρεντέρικσεν, με ανάρτησή της στο Facebook, σημείωσε ότι «καμιά λέξη δεν μπορεί να περιγράψει πόσο πονάει» τους Δανούς βετεράνους η υποβάθμιση του ρόλου τους από τον Τραμπ. Υπενθύμισε ότι η Δανία είναι η χώρα του ΝΑΤΟ με τις μεγαλύτερες απώλειες ανά κάτοικο στο Αφγανιστάν: 44 στρατιώτες έχασαν τη ζωή τους, εκ των οποίων 37 σε μάχη και 7 από ασθένεια, δυστυχήματα ή άλλους τραυματισμούς.
Από το 2003, όταν ο πληθυσμός της χώρας ανερχόταν σε περίπου 5,4 εκατ. κατοίκους, περισσότεροι από 12.000 Δανοί στρατιωτικοί και πολίτες υπηρέτησαν σε αποστολές στο Αφγανιστάν. Η Ένωση Δανών Βετεράνων, σε σπάνιας έντασης ανακοίνωση, δήλωσε ότι «δεν βρίσκει λέξεις» για τις δηλώσεις Τραμπ, υπενθυμίζοντας πως η Δανία «ήταν ανέκαθεν στο πλευρό των Ηνωμένων Πολιτειών» σε ζώνες κρίσης ανά τον κόσμο. Ως ένδειξη διαμαρτυρίας, οι βετεράνοι οργανώνουν σιωπηλή πορεία στην Κοπεγχάγη το Σάββατο 31 Ιανουαρίου.
Ρήγμα εμπιστοσύνης εντός ΝΑΤΟ και ευρύτερες προεκτάσεις
Οι δηλώσεις Τραμπ, σε συνέντευξή του στο Fox News, όπου υποβάθμισε συνολικά τον ρόλο των άλλων μελών του ΝΑΤΟ στον πόλεμο του Αφγανιστάν, προκαλούν αλυσιδωτές αντιδράσεις στην Ευρώπη. Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ έκανε λόγο για «προσβλητικές» και «ειλικρινά θλιβερές» τοποθετήσεις, εκφράζοντας τη δυσφορία ολόκληρου του πολιτικού φάσματος στο Λονδίνο.
Η αντιπαράθεση αναδεικνύει το εύθραυστο υπόβαθρο της διατλαντικής σχέσης: οι μικρότεροι σύμμαχοι, που στήριξαν τις αμερικανικές επιχειρήσεις με ανθρώπινες απώλειες και πολιτικό κόστος, βλέπουν τώρα την προσφορά τους να απαξιώνεται δημοσίως από την Ουάσινγκτον. Για χώρες όπως η Δανία, όπου η συμμετοχή σε πολεμικές αποστολές αποτελεί διαρκές αντικείμενο εσωτερικής συζήτησης, η στάση Τραμπ υπονομεύει το επιχείρημα ότι οι θυσίες έγιναν στο πλαίσιο μιας σχέσης αμοιβαίας εμπιστοσύνης και σεβασμού.
Παράλληλα, η κριτική της Φρεντέρικσεν λειτουργεί ως μήνυμα προς την Ουάσινγκτον ότι η πολιτική συνοχή του ΝΑΤΟ δεν είναι δεδομένη, εάν η ηγεσία των ΗΠΑ συνεχίσει να αντιμετωπίζει τους συμμάχους ως αναλώσιμους. Σε μια περίοδο που η Συμμαχία αναζητά νέα στρατηγική ταυτότητα, η δημόσια σύγκρουση για το παρελθόν του Αφγανιστάν φωτίζει τις δυσκολίες στη διαμόρφωση κοινής γραμμής για τις μελλοντικές αποστολές.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η αντίδραση της Δανίας δεν είναι απλώς συναισθηματική· είναι πολιτικό καμπανάκι προς την Ουάσινγκτον ότι χωρίς αναγνώριση των θυσιών των μικρών συμμάχων, η νομιμοποίηση των επόμενων επεμβάσεων θα καταρρεύσει – και μαζί της η ουσία της διατλαντικής συμμαχίας.







