Η οικονομία της ευρωζώνης έκλεισε το 2025 καλύτερα από τις προβλέψεις, με το ΑΕΠ να αυξάνεται κατά 0,3% στο τελευταίο τρίμηνο, υπερβαίνοντας τις εκτιμήσεις των αγορών. Πίσω όμως από τους αριθμούς παραμένουν ορατές οι επιπτώσεις του εμπορικού πολέμου που πυροδότησαν οι ΗΠΑ.
Η ευρωζώνη κατάφερε να αποφύγει την επιβράδυνση που φοβούνταν οι αγορές στο τέλος του 2025, σύμφωνα με τα προκαταρκτικά στοιχεία της Eurostat. Το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 0,3% σε τριμηνιαία βάση στο δ΄ τρίμηνο, όσο και στο γ΄ τρίμηνο, ξεπερνώντας την πρόβλεψη για 0,2%. Σε ετήσια βάση, η ανάπτυξη διαμορφώθηκε στο 1,3% από 1,4% προηγουμένως, δείχνοντας ανθεκτικότητα αλλά και σαφή κόπωση.
Ανομοιογενής εικόνα μεταξύ μεγάλων οικονομιών
Η εικόνα στο εσωτερικό της ευρωζώνης είναι έντονα διαφοροποιημένη. Η Γερμανία, η μεγαλύτερη οικονομία της περιοχής, κατέγραψε ανάπτυξη 0,3% στο δ΄ τρίμηνο, ένδειξη ότι αποφεύγει προς το παρόν την ύφεση παρά το πλήγμα στις εξαγωγές από τους δασμούς και τις εμπορικές εντάσεις με τις ΗΠΑ.
Η Ιταλία κινήθηκε ελαφρώς καλύτερα με 0,4%, ενώ η Ισπανία ξεχώρισε με ισχυρό 0,8%, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο της ως ένας από τους πιο δυναμικούς κρίκους της ευρωζώνης τα τελευταία χρόνια. Στον αντίποδα, η Γαλλία εμφάνισε στασιμότητα, με το ΑΕΠ να παραμένει αμετάβλητο. Η πολιτική εμπλοκή και οι καθυστερήσεις στην έγκριση του προϋπολογισμού του 2026 λειτούργησαν ως φρένο στην οικονομική δραστηριότητα, υπονομεύοντας την εμπιστοσύνη και τις δημόσιες δαπάνες.
Ιδιαίτερα αρνητική ήταν η εικόνα της Ιρλανδίας, όπου το ΑΕΠ συρρικνώθηκε κατά 0,6% στο τρίμηνο. Η ιρλανδική οικονομία, έντονα εκτεθειμένη στις πολυεθνικές και στις διασυνοριακές ροές εμπορίου και κεφαλαίων με τις ΗΠΑ, αποτυπώνει με πιο οξύ τρόπο το σοκ από τον εμπορικό πόλεμο.
Ο ρόλος της ενέργειας και οι προκλήσεις για το 2026
Η Eurostat δεν συνοδεύει τα στοιχεία με ανάλυση, ωστόσο η βελτίωση στο τέλος του έτους συνδέεται ευρέως με την υποχώρηση των διεθνών τιμών ενέργειας προς τα τέλη του 2025. Για μια περιοχή που παραμένει καθαρός εισαγωγέας ενέργειας, η αποκλιμάκωση του κόστους φυσικού αερίου και πετρελαίου ενισχύει το διαθέσιμο εισόδημα νοικοκυριών και επιχειρήσεων, με άμεσο θετικό αντίκτυπο στην κατανάλωση.
Παρά τη θετική έκπληξη, οι αριθμοί «κουβαλούν» ξεκάθαρα τα σημάδια του εμπορικού πολέμου που προκάλεσε η Ουάσιγκτον, με δασμούς και αντίμετρα να πιέζουν τις εξαγωγικές βιομηχανίες, ιδίως στη Γερμανία και τις μικρότερες ανοικτές οικονομίες. Η αβεβαιότητα γύρω από τη διάρκεια και την ένταση των εμπορικών εντάσεων καθιστά εύθραυστη την προοπτική για το 2026.
Για τις χώρες της ευρωζώνης –και κατ’ επέκταση για την Ελλάδα– τα στοιχεία αυτά σηματοδοτούν ένα περιβάλλον μέτριας, αλλά όχι εκρηκτικής ανάπτυξης, με περιορισμένα περιθώρια δημοσιονομικών και νομισματικών ελιγμών. Η ευρωπαϊκή οικονομία φαίνεται να στηρίζεται περισσότερο σε εγχώρια ζήτηση και λιγότερο στις εξαγωγές, τάση που αν συνεχιστεί θα απαιτήσει αναπροσαρμογή βιομηχανικής και εμπορικής πολιτικής.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η καλύτερη του αναμενομένου επίδοση της ευρωζώνης δεν πρέπει να εκληφθεί ως σήμα εφησυχασμού. Η ήπια ανάπτυξη κρύβει έντονες ανισορροπίες μεταξύ χωρών και κλάδων, ενώ ο εμπορικός πόλεμος με τις ΗΠΑ λειτουργεί ως διαρκής απειλή για τις εξαγωγικές οικονομίες. Για την Ελλάδα, η εικόνα αυτή υπενθυμίζει ότι η στρατηγική πρέπει να εστιάσει στη θωράκιση της εγχώριας ζήτησης, στη διαφοροποίηση των εξαγωγικών αγορών και στην αξιοποίηση της πτώσης του ενεργειακού κόστους για ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, πριν οι διεθνείς συνθήκες επιδεινωθούν εκ νέου.
#ευρωζώνη #ΑΕΠ #Eurostat #οικονομία #εμπορικόςΠόλεμος
