Κλιμάκωση της αμερικανικής επιθετικής στάσης σε Ιράν, Βενεζουέλα και Γροιλανδία, αλλά τα διεθνή χρηματιστήρια συνεχίζουν ανοδικά. Οι επενδυτές δείχνουν να τιμολογούν περισσότερο τα επιτόκια, την ανάπτυξη και την Τεχνητή Νοημοσύνη, παρά τον γεωπολιτικό θόρυβο.
Στις πρώτες εβδομάδες του 2026, η Ουάσιγκτον προχωρά σε σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο στη Βενεζουέλα, απειλεί με στρατιωτική επέμβαση στο Ιράν και μιλά ανοιχτά για χρήση βίας με στόχο την κατάληψη της Γροιλανδίας. Παρά το εκρηκτικό γεωπολιτικό μείγμα, οι διεθνείς αγορές μετοχών όχι μόνο δεν καταρρέουν, αλλά κινούνται ανοδικά, σε πλήρη αντίθεση με τις διακυμάνσεις σε χρυσό, ασήμι και πετρέλαιο.
ΗΠΑ: αγορές συνηθισμένες στις «στροφές» του Λευκού Οίκου
Στη Wall Street, ο S&P 500 έχει καταγράψει μόλις τρεις πτωτικές συνεδριάσεις από την αρχή του έτους και κερδίζει περίπου 1,5%, ο Dow Jones σχεδόν 3%, ενώ ο Nasdaq γύρω στο 1,2%. Παράλληλα, ο δείκτης δολαρίου ενισχύεται περίπου 1%, δείχνοντας ότι δεν υπάρχει μαζική φυγή σε ασφαλή νομίσματα.
Ο Eric Freedman της Northern Trust εκτιμά ότι οι αγορές παραμένουν ήρεμες επειδή καμία άλλη μεγάλη οικονομική ή στρατιωτική δύναμη δεν έχει αντιδράσει κλιμακωτά στις κινήσεις των ΗΠΑ. «Οι αγορές εξετάζουν αυτά τα γεγονότα μεμονωμένα» σημειώνει, υπογραμμίζοντας ότι ο πραγματικός κίνδυνος θα ήταν μια εξέλιξη που θα έπληττε το διεθνές εμπόριο σε ένα ήδη πιο απομονωμένο κόσμο.
Ο Alex Morris της F/m Investments μιλά για γεωπολιτική που «σιγοβράζει, αλλά δεν ξεχειλίζει». Η στοχευμένη και χρονικά περιορισμένη χρήση ισχύος από τον Λευκό Οίκο αφήνει, όπως λέει, «ελάχιστα περιθώρια για αντίδραση» στις αγορές, ιδίως όσο δεν υπάρχει ουσιαστική απάντηση από Ιράν ή Βενεζουέλα. Η αγορά έχει μάθει να μετριάζει τον ενθουσιασμό ή τον πανικό και να περιμένει αν οι κινήσεις του προέδρου θα ανατραπούν ή θα συνεχιστούν.
Ευρώπη και Ασία: ανοδική τάση παρά τις εστίες έντασης
Στην Ευρώπη, ο Stoxx 600 κερδίζει σχεδόν 4%, παρότι η διαμάχη για τη Γροιλανδία απειλεί να εξελιχθεί σε ενδονατοϊκή κρίση. Ο Toni Meadows της BRI Wealth Management προειδοποιεί ότι αν οι αγορές πειστούν πως η απειλή στρατιωτικής σύγκρουσης στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ είναι πραγματική, τότε η αντίδραση θα είναι άμεση. Ωστόσο, μέχρι στιγμής «υπάρχουν πολλά ζητήματα, αλλά δεν έχουν δημιουργήσει αντίκτυπο».
Ο Benjamin Jones της Invesco υπενθυμίζει ότι ιστορικά οι γεωπολιτικές εντάσεις επηρεάζουν τις μετοχές μόνο όταν μεταφράζονται σε αλλαγές πολιτικής ή σε χτύπημα στα οικονομικά θεμελιώδη. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται, οι αγορές μετοχών έχουν συνήθως θετική απόδοση στους 12 μήνες μετά από μια έξαρση γεωπολιτικού κινδύνου.
Στην Ασία, ο δείκτης MSCI AC Asia Pacific ενισχύεται πάνω από 5% σε ιστορικά υψηλά, με τον Nikkei 225 και τον Kospi επίσης σε ρεκόρ. Ο Yap Fook Hien της Standard Chartered τονίζει ότι ο κύριος δίαυλος μετάδοσης γεωπολιτικού σοκ είναι το πετρέλαιο – και μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν μεγάλα σοκ στην αγορά ενέργειας. Αντίθετα, οι επενδυτές εστιάζουν στις προσδοκίες για χαλαρότερη νομισματική πολιτική στις ΗΠΑ και στο επενδυτικό κύμα γύρω από την Τεχνητή Νοημοσύνη.
Από τον «οξύ» στον «χρόνιο» γεωπολιτικό κίνδυνο
Κατά τον Shihan Abeyguna της Morningstar, οι αγορές φαίνεται να αντιμετωπίζουν πλέον τον γεωπολιτικό κίνδυνο ως «χρόνιο» και όχι ως «οξύ σοκ». Το σοκ της Ημέρας Απελευθέρωσης τον Απρίλιο του 2025 λειτούργησε ως τεστ αντοχής, οδηγώντας τους επενδυτές σε πιο ψύχραιμη στάθμιση κάθε νέας κλιμάκωσης.
Η κοινή συνισταμένη των αναλυτών είναι ότι οι μετοχές θα αντιδράσουν έντονα μόνο αν υπάρξει πραγματική διατάραξη στις ενεργειακές ροές ή στις εμπορικές σχέσεις – για παράδειγμα μέσω κυρώσεων, δασμών ή αποκλεισμών. Μέχρι τότε, οι αγορές παραμένουν σε «αντιδραστική λειτουργία»: δεν προεξοφλούν το χειρότερο σενάριο, αλλά θα κινηθούν απότομα αν αυτό υλοποιηθεί.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η τρέχουσα φάση δείχνει ότι ο γεωπολιτικός κίνδυνος έχει σε μεγάλο βαθμό ενσωματωθεί στο «DNA» των αγορών, οι οποίες σήμερα τιμολογούν πρωτίστως επιτόκια, ανάπτυξη και τεχνολογική μετάβαση. Αυτό μειώνει τις βραχυπρόθεσμες διακυμάνσεις, αλλά εγκυμονεί τον κίνδυνο μιας βίαιης επανατιμολόγησης, αν μια από τις εστίες έντασης –ιδίως στο Ιράν ή στη Γροιλανδία– μετατραπεί σε γεγονός που χτυπά άμεσα ενέργεια και εμπόριο.
#αγορές #μετοχές #γεωπολιτικός_κίνδυνος #Ιράν #Βενεζουέλα #Γροιλανδία
