Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε το 20ό πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας, με αιχμή την ενέργεια, τις θαλάσσιες μεταφορές και τον χρηματοπιστωτικό τομέα. Στόχος είναι η ενίσχυση της πίεσης προς τη Μόσχα ενόψει της συμπλήρωσης τεσσάρων ετών πολέμου στην Ουκρανία.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέθεσε στις χώρες της ΕΕ ένα νέο, ευρύ 20ό πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας, το οποίο επεκτείνει σημαντικά τους περιορισμούς σε ενέργεια, τράπεζες, εμπορεύματα και υπηρεσίες. Η πρόταση έρχεται σε μια στιγμή όπου διεξάγονται ευαίσθητες συνομιλίες για την ειρήνη στο Άμπου Ντάμπι και λίγες εβδομάδες πριν η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία εισέλθει στο πέμπτο έτος της.
Πλήγμα σε πετρέλαιο, LNG και «σκιώδη» στόλο
Κεντρικό στοιχείο του πακέτου είναι η πλήρης απαγόρευση θαλάσσιων υπηρεσιών για το ρωσικό αργό πετρέλαιο. Η απαγόρευση δεν αφορά μόνο τη μεταφορά, αλλά και ένα ευρύ φάσμα ναυτιλιακών υπηρεσιών, αυξάνοντας το κόστος και τη δυσκολία πρόσβασης της Ρωσίας στις διεθνείς αγορές.
Παράλληλα, στοχοποιούνται 43 επιπλέον πλοία του λεγόμενου «σκιώδους στόλου», τα οποία χρησιμοποιούνται για να παρακάμπτονται οι περιορισμοί στις ρωσικές εξαγωγές ενέργειας. Με την ένταξή τους στις λίστες κυρώσεων, τα πλοία αυτά θα δυσκολευτούν να ασφαλιστούν, να εξυπηρετηθούν ή να προσεγγίσουν ευρωπαϊκά λιμάνια.
Ιδιαίτερης σημασίας είναι και οι νέες απαγορεύσεις στην παροχή συντήρησης και συναφών υπηρεσιών για πλοία μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) και παγοθραυστικά. Η κίνηση αυτή στοχεύει σε μελλοντικά έργα ρωσικών εξαγωγών φυσικού αερίου, περιορίζοντας την ικανότητα της Μόσχας να αξιοποιήσει ευρωπαϊκές υποδομές και τεχνογνωσία.
Νέα χτυπήματα σε τράπεζες, πρώτες ύλες και πολεμική βιομηχανία
Το πακέτο περιλαμβάνει επίσης νέες απαγορεύσεις εισαγωγών σε μέταλλα, χημικά προϊόντα και κρίσιμα ορυκτά από τη Ρωσία. Ταυτόχρονα, επεκτείνονται οι περιορισμοί στις εξαγωγές ευρωπαϊκών προϊόντων και τεχνολογιών που μπορούν να χρησιμοποιηθούν στο πεδίο της μάχης, όπως υλικά για την παραγωγή εκρηκτικών.
Στον χρηματοπιστωτικό τομέα, η Επιτροπή προτείνει την ένταξη 20 επιπλέον ρωσικών περιφερειακών τραπεζών στη λίστα κυρώσεων, καθώς και τραπεζών τρίτων χωρών που θεωρείται ότι διευκολύνουν το εμπόριο απαγορευμένων αγαθών. Η στόχευση αυτών των διαύλων αντικατοπτρίζει την ανησυχία στις Βρυξέλλες για τα «παράθυρα» που έχουν ανοίξει μέσω χωρών εκτός ΕΕ.
Η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε ότι τα στοιχεία δείχνουν αποτελεσματικότητα των μέτρων, αναφερόμενη σε πτώση κατά 24% των ρωσικών εσόδων από πετρέλαιο και φυσικό αέριο το προηγούμενο έτος, στα χαμηλότερα επίπεδα από το 2020. «Θα συνεχίσουμε να χρησιμοποιούμε τις κυρώσεις μέχρι η Ρωσία να εμπλακεί σε σοβαρές διαπραγματεύσεις με την Ουκρανία για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη», τόνισε.
Πολιτικό μήνυμα ενόψει της επετείου του πολέμου
Για να τεθούν σε ισχύ οι νέες κυρώσεις απαιτείται ομοφωνία των κρατών-μελών στο Συμβούλιο. Στόχος των Βρυξελλών είναι η επίτευξη συμφωνίας πριν από τις 24 Φεβρουαρίου, ημερομηνία που σηματοδοτεί τέσσερα χρόνια από την έναρξη του πολέμου. Η χρονική στόχευση προσδίδει στο πακέτο έντονο συμβολικό χαρακτήρα, ως υπενθύμιση της δέσμευσης της ΕΕ να στηρίξει την Ουκρανία μακροπρόθεσμα.
Η πρόταση ακολουθεί έναν γύρο τριμερών συνομιλιών στο Άμπου Ντάμπι, με τη συμμετοχή Ουκρανών, Αμερικανών και Ρώσων διαπραγματευτών, που οδήγησε σε συμφωνία για ανταλλαγή 314 αιχμαλώτων πολέμου. Παρά τη μερική αυτή αποκλιμάκωση στο ανθρωπιστικό πεδίο, το μήνυμα της Κομισιόν είναι ότι η οικονομική πίεση θα ενταθεί έως ότου υπάρξει πραγματική μεταστροφή της ρωσικής στάσης στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Σχόλιο 
: Το 20ό πακέτο δείχνει ότι η ΕΕ περνά από την απλή τιμωρία στη στοχευμένη διάβρωση των μελλοντικών ρωσικών εσόδων, ιδίως σε LNG και πρώτες ύλες, αλλά αυξάνει και τον κίνδυνο τριβών με τρίτες χώρες που κατηγορούνται για παράκαμψη. Η πραγματική δοκιμασία θα είναι αν τα κράτη-μέλη αντέξουν το οικονομικό κόστος και διατηρήσουν την ενότητα, καθώς ο πόλεμος γίνεται μακράς διάρκειας σύγκρουση φθοράς.
#ΕΕ #Ρωσία #Κυρώσεις #Ενέργεια #Ουκρανία
