Η γερμανική πρωτοβουλία για την «ομάδα των έξι» οικονομικά ισχυρών χωρών της Ε.Ε. ανοίγει de facto τη συζήτηση για μια Ευρώπη δύο ταχυτήτων. Στο νέο σκηνικό, ο Κυριάκος Πιερρακάκης, ως πρόεδρος του Eurogroup, καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στις φιλοδοξίες του άτυπου πυρήνα και την ανάγκη ενότητας της Ευρωζώνης.
Η δημιουργία μιας άτυπης «ομάδας των έξι» –Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία, Ολλανδία και Πολωνία, με τη Γαλλία να αναφέρεται δις στο ρεπορτάζ– συνιστά την πιο καθαρή μέχρι σήμερα κίνηση προς μια Ευρώπη πολλών ταχυτήτων. Η πρωτοβουλία, που ανήκει στον αντικαγκελάριο της Γερμανίας Λαρς Κλίνγκμπαϊλ σε συνεννόηση με τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς, φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως «εκτελεστικό κέντρο» για την υλοποίηση κρίσιμων προτάσεων της έκθεσης Ντράγκι.
Η γέννηση ενός άτυπου διευθυντηρίου στην Ε.Ε.
Πίσω από την κίνηση βρίσκεται η διαπίστωση ότι η Ε.Ε., με τις βραδυκίνητες διαδικασίες και την απαίτηση ομοφωνίας, δυσκολεύεται να σταθεί απέναντι σε γεωπολιτικά και οικονομικά μεγέθη όπως οι ΗΠΑ και η Κίνα. Η «ομάδα των έξι» φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως πυρήνας ταχείας λήψης αποφάσεων σε μια σειρά στρατηγικών πεδίων: ενοποίηση καταθέσεων και κεφαλαιαγορών, ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας, ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς, αναβάθμιση του ευρώ σε πραγματικό αποθεματικό νόμισμα και ανασχεδιασμός των εφοδιαστικών αλυσίδων κρίσιμων ορυκτών για τη βιομηχανία.
Ωστόσο, το σχήμα παραμένει θεσμικά «γκρίζο»: δεν έχει αποσαφηνιστεί αν θα λειτουργεί με ομοφωνία ή πλειοψηφία, ούτε πώς θα διασυνδέεται με τους υφιστάμενους θεσμούς – Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ESM και ΕΚΤ – που κατέχουν σήμερα κρίσιμες αρμοδιότητες ακριβώς στα πεδία που στοχεύουν οι έξι. Η Σύνοδος Κορυφής της επόμενης εβδομάδας αναμένεται να αποτελέσει το πρώτο crash test, με την παρουσία του Μάριο Ντράγκι και του Ενρίκο Λέτα να προσδίδει πρόσθετο πολιτικό βάρος.
Ο ρόλος Πιερρακάκη και το διακύβευμα για την Ελλάδα
Σε αυτό το ρευστό πλαίσιο, η Ελλάδα δεν συμμετέχει τυπικά στην ομάδα, αλλά βρίσκεται «κοντά» της πολιτικά και θεσμικά, μέσω του κεντρικού ρόλου του Κυριάκου Πιερρακάκη στο Eurogroup. Πέντε από τις έξι χώρες είναι μέλη της Ευρωζώνης –η Πολωνία αποτελεί την εξαίρεση– και συνεπώς εκπροσωπούνται στο συμβούλιο Υπουργών Οικονομικών, το οποίο προεδρεύει ο Έλληνας υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Οι προτεραιότητες των «έξι» συμπίπτουν σε μεγάλο βαθμό με την ατζέντα που ο ίδιος ο Πιερρακάκης είχε παρουσιάσει κατά τη διεκδίκηση της προεδρίας του Eurogroup: εμβάθυνση της τραπεζικής ένωσης, ανάπτυξη ενιαίας κεφαλαιαγοράς, ενίσχυση της ανθεκτικότητας της Ευρωζώνης. Αυτό του δίνει τη δυνατότητα να λειτουργήσει ως γέφυρα ανάμεσα στον άτυπο πυρήνα και τα υπόλοιπα κράτη-μέλη, αλλά ταυτόχρονα τον φέρνει αντιμέτωπο με δύσκολες ισορροπίες.
Η Αθήνα στηρίζει την επιτάχυνση μεταρρυθμίσεων που ενισχύουν συνολικά την Ένωση, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα διαρραγεί η θεσμική συνοχή. Ο ίδιος ο Πιερρακάκης, από την κατάθεση της υποψηφιότητάς του έως σήμερα, έχει επανειλημμένα υπογραμμίσει την ανάγκη ενότητας της Ε.Ε., κάτι που επανέλαβε πρόσφατα με αφορμή τις απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για αυξημένους δασμούς σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες.
Σχόλιο 
: Η «ομάδα των έξι» είναι η πιο σοβαρή απόπειρα συγκρότησης ευρωπαϊκού διευθυντηρίου μετά την κρίση χρέους και αν παγιωθεί, θα καθορίσει ποιος βάζει την ατζέντα στην Ε.Ε. Η Ελλάδα, μέσω της προεδρίας Πιερρακάκη στο Eurogroup, έχει σπάνια ευκαιρία να βρεθεί κοντά στο κέντρο λήψης αποφάσεων, αλλά και την ευθύνη να αποτρέψει μια Ευρώπη όπου οι αποφάσεις θα λαμβάνονται «από τους λίγους, για τους πολλούς» χωρίς επαρκή θεσμική νομιμοποίηση.
#ΕΕ #Eurogroup #Πιερρακάκης #ΕυρωπαϊκήΟικονομία
