Το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ φέρνει στη Βουλή την πρόσφατη έκθεση του Human Rights Watch, κάνοντας λόγο για ζοφερή εικόνα στην ελευθερία του Τύπου και ζητώντας άμεση ενσωμάτωση της ευρωπαϊκής οδηγίας κατά των αγωγών SLAPP. Στο στόχαστρο τίθενται οι καθυστερήσεις της κυβέρνησης στην υιοθέτηση ενός ουσιαστικού πλαισίου προστασίας δημοσιογράφων και συμμετεχόντων στον δημόσιο διάλογο.
Με αιχμή μια πρόσφατη έκθεση του Παρατηρητηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (Human Rights Watch) για την Ελλάδα, το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής κλιμακώνει την πολιτική πίεση στην κυβέρνηση για το ζήτημα των αγωγών SLAPP και της ελευθερίας του Τύπου. Το σύνολο της Κοινοβουλευτικής Ομάδας κατέθεσε ερώτηση προς τον υπουργό Δικαιοσύνης Γιώργο Φλωρίδη και τον υφυπουργό παρά τω Πρωθυπουργώ Παναγιώτη Μαρινάκη, με επισπεύδουσα την τομεάρχη Δικαιοσύνης, Θεσμών και Διαφάνειας Ευαγγελία Λιακούλη.
Η κριτική για την κατάσταση της ελευθερίας του Τύπου
Στην ερώτηση γίνεται εκτενής αναφορά στην έκθεση του Human Rights Watch για το 2026, η οποία, σύμφωνα με το ΠΑΣΟΚ, «παρουσιάζει με τρόπο ζοφερό» την κατάσταση της ελευθερίας του Τύπου και του κράτους δικαίου στην Ελλάδα. Επισημαίνεται η «υπονόμευση του κράτους δικαίου», η «έλλειψη λογοδοσίας» που διαβρώνει την εμπιστοσύνη των πολιτών, καθώς και η επιδείνωση του περιβάλλοντος εργασίας των δημοσιογράφων.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στο γεγονός ότι, για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά, η Ελλάδα κατατάσσεται τελευταία στην Ευρωπαϊκή Ένωση στον δείκτη ελευθερίας του Τύπου, βάσει των στοιχείων των «Δημοσιογράφων Χωρίς Σύνορα» (RSF. Το Human Rights Watch, όπως σημειώνεται, καταγράφει φαινόμενα εκφοβισμού, παρενόχλησης, κρατικής παρακολούθησης, κυβερνητικής παρέμβασης και καταχρηστικών αγωγών κατά δημοσιογράφων – παράγοντες που λειτουργούν αποτρεπτικά για την ερευνητική δημοσιογραφία.
Η ευρωπαϊκή οδηγία και οι καθυστερήσεις της κυβέρνησης
Κεντρικό σημείο της κοινοβουλευτικής παρέμβασης είναι η Οδηγία (ΕΕ) 2024/1069, η οποία θεσπίστηκε το 2024 και στοχεύει στην προστασία προσώπων που συμμετέχουν στον δημόσιο διάλογο από προδήλως αβάσιμες ή καταχρηστικές δικαστικές διαδικασίες – τις λεγόμενες αγωγές SLAPP. Οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ περιγράφουν τις αγωγές αυτές ως «προσχηματικές-στρατηγικές», που ασκούνται από ισχυρά πρόσωπα ή οργανισμούς με σκοπό την αποθάρρυνση της δημόσιας συμμετοχής και της κριτικής σε ζητήματα δημοσίου ενδιαφέροντος.
Η οδηγία, υπενθυμίζουν, προβλέπει μηχανισμό πρόωρης απόρριψης καταχρηστικών αγωγών, επιβολή δικαστικών εξόδων και αποζημιώσεων στους ενάγοντες που καταχρώνται τη δικαστική οδό, καθώς και ειδικές διαδικαστικές εγγυήσεις υπέρ δημοσιογράφων και υπερασπιστών δικαιωμάτων. Κατά το ΠΑΣΟΚ, έτσι συγκροτείται ένα αναγκαίο «πλέγμα προστασίας» για το δημοσιογραφικό λειτούργημα και τον δημόσιο λόγο, ιδίως υπό τις σημερινές συνθήκες.
Τα ερωτήματα προς την κυβέρνηση και οι θεσμικές προκλήσεις
Παρά το γεγονός ότι η προθεσμία ενσωμάτωσης της οδηγίας λήγει στις 7 Μαΐου 2026, οι ερωτώντες βουλευτές τονίζουν ότι μέχρι σήμερα δεν έχει παρουσιαστεί συγκεκριμένο νομοθετικό σχέδιο, αλλά μόνο έχει ανακοινωθεί –εδώ και έναν χρόνο– η σύσταση ειδικής νομοπαρασκευαστικής επιτροπής. Δεν υπάρχει, επισημαίνουν, σαφές χρονοδιάγραμμα έναρξης εφαρμογής του νέου πλαισίου, ενώ διεθνείς οργανισμοί και ενώσεις δημοσιογράφων καταγράφουν αυξανόμενο αριθμό αγωγών με χαρακτηριστικά SLAPP στην Ελλάδα.
Το ΠΑΣΟΚ ζητά από την κυβέρνηση να απαντήσει: πώς τοποθετείται απέναντι στις επισημάνσεις του Human Rights Watch για την επιδείνωση της ελευθερίας του Τύπου· σε ποιο στάδιο βρίσκεται η ενσωμάτωση της οδηγίας και ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα κατάθεσης του νομοσχεδίου· και ποιοι συγκεκριμένοι προστατευτικοί μηχανισμοί θα θεσπιστούν, συμπεριλαμβανομένων ταχύτερων διαδικασιών εκδίκασης, ώστε οι ρυθμίσεις να είναι λειτουργικές και συμβατές με το υφιστάμενο δίκαιο.
Κατά την αξιωματική επιχειρηματολογία του ΠΑΣΟΚ, η έγκαιρη και ουσιαστική ενσωμάτωση της οδηγίας δεν αποτελεί μόνο ευρωπαϊκή υποχρέωση, αλλά και κρίσιμο εργαλείο για την περιφρούρηση του κράτους δικαίου, την προστασία του δημοσίου συμφέροντος και των δικαιωμάτων των πολιτών.
Σχόλιο 
: Η ερώτηση του ΠΑΣΟΚ αξιοποιεί μια ιδιαίτερα δυσμενή διεθνή αξιολόγηση για να ανοίξει μέτωπο με την κυβέρνηση σε ένα πεδίο υψηλού θεσμικού συμβολισμού: την ελευθερία του Τύπου. Η ουσία δεν είναι μόνο η ενσωμάτωση της οδηγίας, αλλά αν η Αθήνα θα επιλέξει ένα πραγματικά αποτρεπτικό πλαίσιο απέναντι στις SLAPP ή μια τυπική, ελάχιστη συμμόρφωση που θα αφήνει ανέγγιχτη τη σημερινή κουλτούρα εκφοβισμού του δημόσιου λόγου.
#ΠΑΣΟΚ #SLAPP #ΕλευθερίαΤύπου #HumanRightsWatch #ΜΜΕ
