Μετά από σχεδόν εννέα χρόνια χωρίς νέο πρωτότυπο υλικό, οι U2 επιστρέφουν με το EP «Days of Ash», έξι κομμάτια που λειτουργούν ως άμεση μουσική απάντηση σε σύγχρονες τραγωδίες και πολιτικές συγκρούσεις. Το συγκρότημα αποφεύγει τον ρόλο του «heritage rock» και ξαναβρίσκει την παλιά του ορμή ως πολιτική φωνή.
Σχεδόν μια δεκαετία μετά το «Songs of Experience» του 2017, οι U2 επανέρχονται με μια συμπυκνωμένη, πολιτικά φορτισμένη δουλειά. Το νέο EP «Days of Ash» δεν είναι προπομπός άλμπουμ, αλλά μια σκόπιμα γρήγορη και αιχμηρή παρέμβαση στον δημόσιο διάλογο, θυμίζοντας την παράδοση των προτεστικών τραγουδιών της δεκαετίας του 1970.
Επιστροφή στο επείγον πολιτικό σχόλιο
Ο άξονας του EP είναι η ιδέα του τραγουδιού ως άμεσης αντίδρασης σε σοκαριστικά γεγονότα, στο πνεύμα του «Ohio» των Crosby, Stills, Nash & Young, που κυκλοφόρησε λίγες εβδομάδες μετά τη σφαγή στο Kent State. Στην εποχή του streaming, όπου η διάθεση της μουσικής είναι σχεδόν στιγμιαία, οι U2 αξιοποιούν τη δυνατότητα αυτή για να σχολιάσουν επίκαιρες δολοφονίες και καταστολές.
Τρία από τα πέντε τραγούδια –συν ένα σύντομο ποιητικό-ατμοσφαιρικό διάλειμμα– είναι αφιερωμένα σε πρόσφατους θανάτους σε συγκρούσεις και διαδηλώσεις: στον Παλαιστίνιο ακτιβιστή μη βίαιης αντίστασης Awad Hathaleen, στη 16χρονη Ιρανή διαδηλώτρια Sarina Esmailzadeh και στην Renee Nicole Good, που σκοτώθηκε στις 7 Ιανουαρίου. Μέσω αυτών των ιστοριών, το συγκρότημα επανενεργοποιεί τη διεθνιστική του ματιά.
«American Obituary» και η σκληρή πλευρά των U2
Η αιχμή του EP είναι το «American Obituary», το πιο οργισμένο πολιτικό τραγούδι των U2 εδώ και χρόνια. Στιχουργικά κινείται σε επιθετικό, σχεδόν εξεγερσιακό τόνο – «η Αμερική θα εξεγερθεί ενάντια στους ανθρώπους του ψεύδους … η δύναμη του λαού είναι πολύ ισχυρότερη από τους ανθρώπους στην εξουσία» – επαναφέροντας το κλίμα της εποχής του «War».
Μουσικά, το κομμάτι είναι ένα μίγμα παραμορφωμένης κιθάρας, βαρύ μπάσο και ηλεκτρονικών ήχων που θυμίζουν σειρήνες, μακριά από τη στιλβωμένη ποπ των πιο πρόσφατων πειραμάτων τους. Η απόφαση να κινηθούν γρήγορα, χωρίς υπερβολικό «δεύτερο σκέφτομαι» και ατελείωτα ξαναγραψίματα, φαίνεται να έχει προσδώσει σαφήνεια και ένταση.
Παλιά θεματική, νέα ενέργεια – αλλά όχι χωρίς αδυναμίες
Στα επόμενα κομμάτια, η ένταση υποχωρεί προς πιο ακουστικές υφές, με λιγότερο «ηλεκτρισμένο» Edge και πιο ατμοσφαιρική παραγωγή. Οι στίχοι επανέρχονται σε γνώριμο για τον Bono μείγμα παρηγοριάς και αισιοδοξίας, με βιβλικές εικόνες και αποφθέγματα όπως «το μέλλον, όπως όλοι ξέρουν, είναι εκεί όπου θα περάσουμε το υπόλοιπο της ζωής μας».
Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στο «The Tears of Things», μια ευθεία επίθεση στον φασισμό και τον θρησκευτικό φονταμενταλισμό, όπου ο Bono τραγουδά: «Όταν οι άνθρωποι αρχίζουν να μιλούν με τον Θεό, πάντα καταλήγει σε δάκρυα». Εδώ η μπάντα δείχνει μια καθαρότητα σκοπού που έλειπε από τμήματα της πρόσφατης δισκογραφίας της.
Δεν λείπουν, ωστόσο, οι αμφιλεγόμενες επιλογές. Η συνεργασία με τον Ed Sheeran στο «Yours Eternally» είναι λιγότερο αμήχανη από προηγούμενες «μοντέρνες» απόπειρες των U2, αλλά η τόσο αναγνωρίσιμη φωνή και κιθάρα του Sheeran τείνουν να καταπνίξουν την ταυτότητα του ίδιου του τραγουδιού.
Τι σηματοδοτεί το EP για τη μελλοντική πορεία των U2
Ο Bono έχει ήδη προϊδεάσει ότι το επόμενο άλμπουμ του συγκροτήματος θα έχει εντελώς διαφορετικό, πιο «καρναβαλικό» ύφος, άρα το «Days of Ash» δεν πρέπει να διαβαστεί ως νέα μόνιμη κατεύθυνση. Ωστόσο, αναδεικνύει κάτι κρίσιμο: την επαναφορά εκείνης της σχεδόν «θρησκευτικής» πίστης στη δύναμη της μουσικής να επηρεάσει την πραγματικότητα, που χαρακτήρισε την αυτοκρατορική περίοδο των U2 στα τέλη του ’80 και στις αρχές του ’90.
Σε μια εποχή όπου πολλοί καλλιτέχνες επιλέγουν την ασφάλεια της νοσταλγίας ή του lifestyle, το γεγονός ότι ένα βετεράνο συγκρότημα επιμένει να παρεμβαίνει πολιτικά, με κίνδυνο να διχάσει, έχει βαρύτητα. Το «Days of Ash» δεν είναι αψεγάδιαστο, αλλά λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι οι U2 παραμένουν πρόθυμοι να διακινδυνεύσουν καλλιτεχνικά για να πουν κάτι επείγον.
Σχόλιο 
: Το «Days of Ash» δείχνει πώς η παλιά φρουρά της ροκ –όταν αποτινάξει τον φόβο της εμπορικής αποτυχίας– μπορεί να αξιοποιήσει την ταχύτητα της ψηφιακής εποχής για να επαναφέρει τη διαχρονική ισχύ του πολιτικού τραγουδιού, σε μια συγκυρία όπου η σιωπή θα ήταν πολύ πιο βολική αλλά και πολύ πιο ένοχη.
#U2 #DaysOfAsh #Μουσική #ΠολιτικόΤραγούδι
