Σε πλήρη ψηφιακή παρακολούθηση μπαίνει ο κύκλος ζωής κάθε αυτοκινήτου. Στόχος ο περιορισμός φοροδιαφυγής, ανασφάλιστων και εικονικών ακινησιών.
Ένα νέο Ψηφιακό Μητρώο Οχημάτων, που αναμένεται να ενεργοποιηθεί την άνοιξη από τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, αλλάζει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο το Δημόσιο παρακολουθεί τον στόλο των αυτοκινήτων στην Ελλάδα. Η πλατφόρμα λειτουργεί ως «ψηφιακός φάκελος» για κάθε όχημα, δίνοντας στις αρχές πλήρη εικόνα για την ταυτότητα, την ασφάλιση, την τεχνική κατάσταση και τις φορολογικές του υποχρεώσεις.
Ενοποίηση βάσεων και online έλεγχοι
Σήμερα τα στοιχεία για τα οχήματα είναι κατακερματισμένα σε πολλαπλές βάσεις: υπουργείο Μεταφορών, ΑΑΔΕ, Επικουρικό Κεφάλαιο Ασφάλισης, ΚΤΕΟ και Μητρώο Πολιτών λειτουργούν χωρίς πλήρη διαλειτουργικότητα, δημιουργώντας κενά και αντιφάσεις. Το νέο σύστημα συγκεντρώνει «κάτω από την ίδια στέγη» όλα τα δεδομένα, ώστε να υπάρχει ενιαία, επικαιροποιημένη εικόνα για κάθε όχημα.
Στον ψηφιακό φάκελο θα αποτυπώνονται τα στοιχεία κατόχου, η άδεια κυκλοφορίας, η ασφαλιστική κάλυψη, η κατάσταση (σε κυκλοφορία, προσωρινή ή οριστική ακινησία), η διενέργεια τεχνικού ελέγχου ΚΤΕΟ, η πληρωμή τελών κυκλοφορίας, καθώς και τυχόν καταστροφή ή κλοπή. Οι ελεγκτικοί μηχανισμοί θα έχουν δυνατότητα online πρόσβασης και αυτόματων διασταυρώσεων για τον εντοπισμό παραβάσεων, όπως ανασφάλιστα οχήματα, μη περασμένα από ΚΤΕΟ ή με απλήρωτα τέλη.
Ήδη, μέσω διασταυρώσεων της ΓΓΠΣ, έχουν εντοπιστεί πάνω από 1 εκατομμύριο οχήματα που κυκλοφορούσαν χωρίς τεχνικό έλεγχο, χωρίς ασφάλιση και με οφειλές σε τέλη κυκλοφορίας – ένδειξη του μεγέθους της παραβατικότητας που στοχεύει να περιορίσει το νέο εργαλείο.
Βαρύ ποινολόγιο και ψηφιακό τέλος
Το πλαίσιο κυρώσεων είναι ιδιαίτερα αυστηρό. Για ανασφάλιστα οχήματα προβλέπονται πρόστιμα 1.000 ευρώ για λεωφορεία και φορτηγά δημόσιας χρήσης, 500 ευρώ για επιβατικά και λοιπά οχήματα και 250 ευρώ για δίκυκλα. Στα τέλη κυκλοφορίας καταλογίζονται τα οφειλόμενα ανά έτος, με προσαυξήσεις 25%, 50% ή 100% για εκπρόθεσμη πληρωμή.
Για έλλειψη ΚΤΕΟ επιβάλλεται πρόστιμο 150 ευρώ, ενώ ο οδηγός χάνει δίπλωμα και στοιχεία κυκλοφορίας για 20 ημέρες. Όλα τα πρόστιμα επιβαρύνονται επιπλέον με ψηφιακό τέλος συναλλαγής 2,4%, προσθέτοντας ένα ακόμη κόστος μη συμμόρφωσης.
Ιδιαίτερα αυστηρή είναι η αντιμετώπιση των εικονικών ακινησιών: ιδιοκτήτες που θα εντοπιστούν να κυκλοφορούν οχήματα δηλωμένα σε ακινησία θα κληθούν να πληρώσουν τα ετήσια τέλη κυκλοφορίας και διοικητικό πρόστιμο 10.000 ευρώ, ποσό που λειτουργεί αποτρεπτικά για καταχρηστικές δηλώσεις.
«Φραγή» στις απάτες με εισαγόμενα μεταχειρισμένα
Παράλληλα, η ΑΑΔΕ δημιουργεί ξεχωριστό ψηφιακό μητρώο για όσους δραστηριοποιούνται στο καθεστώς ΦΠΑ μεταπωλητών για εισαγόμενα μεταχειρισμένα αυτοκίνητα από κράτη-μέλη της ΕΕ. Στο μητρώο θα εγγράφονται φυσικά και νομικά πρόσωπα, ακόμη και μη υποκείμενα σε ΦΠΑ, εφόσον εισάγουν οχήματα υπό το ειδικό καθεστώς. Οι έμποροι θα υποχρεούνται να δηλώνουν κάθε απόκτηση οχήματος και να επικαιροποιούν τα στοιχεία τους σε κάθε μεταβολή, ενώ χωρίς εγγραφή δεν θα εκδίδεται πιστοποιητικό ταξινόμησης ούτε άδεια κυκλοφορίας.
Με αυτόν τον μηχανισμό, οι αρχές αποκτούν πλήρη ιχνηλασιμότητα για κάθε όχημα που εισάγεται με το ειδικό καθεστώς, περιορίζοντας τα «παράθυρα» φοροδιαφυγής, ιδίως σε πολυτελή μεταχειρισμένα. Σε περίπτωση παραβίασης των κανόνων, ο έμπορος θα διαγράφεται από το μητρώο για τρία έτη και δεν θα μπορεί να συμμετέχει σε καμία εταιρεία που δραστηριοποιείται στο ίδιο καθεστώς.
Σχόλιο
: Η ψηφιακή ενοποίηση των δεδομένων οχημάτων αποτελεί ισχυρό εργαλείο κατά της φοροδιαφυγής και της παραβατικότητας, αλλά ταυτόχρονα ενισχύει τον κρατικό έλεγχο πάνω στην καθημερινή χρήση του αυτοκινήτου. Η ισορροπία μεταξύ αποτελεσματικής εποπτείας και προστασίας προσωπικών δεδομένων θα κρίνει αν το νέο σύστημα θα γίνει αποδεκτό από τους πολίτες ή θα τροφοδοτήσει ανησυχίες για έναν «Μεγάλο Αδερφό» στους δρόμους.




