Η Google προχωρά σε συμφωνία περίπου 1 δισ. δολαρίων με τη Form Energy για εγκατάσταση γιγαντιαίας μπαταρίας 100 ωρών σε νέο data center στη Μινεσότα. Η κίνηση σηματοδοτεί στροφή σε μακράς διάρκειας αποθήκευση ενέργειας για τη στήριξη ανανεώσιμων πηγών.
Ένα από τα πιο φιλόδοξα πειράματα στη μακράς διάρκειας αποθήκευση ενέργειας χρηματοδοτεί η Google, επενδύοντας περίπου 1 δισ. δολάρια σε λύση της νεοφυούς εταιρείας Form Energy. Η συμφωνία αφορά την προμήθεια και εγκατάσταση μιας γιγαντιαίας μπαταρίας σιδήρου‑αέρα, ικανής να παρέχει σταθερή ισχύ για 100 ώρες, προκειμένου να τροφοδοτεί –μαζί με αιολικά και φωτοβολταϊκά– νέο data center της Google στη Μινεσότα.
Η τεχνολογία σιδήρου‑αέρα και ο ρόλος της στο ενεργειακό μίγμα
Η μπαταρία της Form Energy είναι σχεδιασμένη για να παραδίδει συνεχώς 300 μεγαβάτ ηλεκτρικής ισχύος επί 100 ώρες, καλύπτοντας δηλαδή πολυήμερες περιόδους χαμηλής παραγωγής από ΑΠΕ. Το σύστημα θα λειτουργεί συμπληρωματικά με 1,4 γιγαβάτ αιολικής ισχύος και 200 μεγαβάτ φωτοβολταϊκών, εξομαλύνοντας τις διακυμάνσεις στην τροφοδοσία του ενεργοβόρου κέντρου δεδομένων.
Η τεχνολογία βασίζεται σε αντίδραση οξείδωσης σιδήρου: ο αέρας εισάγεται στα στοιχεία της μπαταρίας, «σκουριάζοντας» τον σίδηρο και απελευθερώνοντας ηλεκτρόνια, διαδικασία που παράγει ηλεκτρική ενέργεια. Σε αντίστροφη λειτουργία, εφαρμόζεται ρεύμα ώστε ο «σκουριασμένος» σίδηρος να επανέλθει στην αρχική του μορφή, αποθηκεύοντας εκ νέου ενέργεια. Σε αντίθεση με τις κλασικές μπαταρίες λιθίου, το ζητούμενο εδώ δεν είναι η υψηλή ενεργειακή πυκνότητα αλλά η χαμηλή τιμή ανά αποθηκευμένη κιλοβατώρα και η μεγάλη διάρκεια εκφόρτισης.
Εάν η λύση αποδειχθεί αξιόπιστη και οικονομικά βιώσιμη, μπορεί να αποτελέσει κρίσιμο εργαλείο για την ένταξη μεγάλων ποσοτήτων διαλείπουσας πράσινης ενέργειας στα δίκτυα, μειώνοντας την ανάγκη για συμβατικές μονάδες βάσης ή αερίου ως εφεδρεία.
Χρηματοδότηση, βιομηχανική κλίμακα και προοπτική εισαγωγής στο χρηματιστήριο
Η Form Energy αναπτύσσει την τεχνολογία εδώ και χρόνια και έχει ήδη κατασκευάσει εργοστάσιο στη Δυτική Βιρτζίνια για την παραγωγή των μπαταριών. Ωστόσο, μέχρι πρόσφατα δεν είχε εξασφαλίσει πελάτη κλίμακας που να δικαιολογεί πλήρη βιομηχανική ανάπτυξη. Η παραγγελία της Google αλλάζει τα δεδομένα, προσφέροντας ορατότητα εσόδων και «άγκυρα» για επόμενους επενδυτές.
Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της εταιρείας, Ματέο Χαραμίγιο, η Form Energy βρίσκεται ήδη σε διαδικασία άντλησης νέου γύρου χρηματοδότησης ύψους 500 εκατ. δολαρίων. Μέχρι σήμερα έχει συγκεντρώσει 1,4 δισ. δολάρια, σύμφωνα με στοιχεία της PitchBook, ενώ ο σχεδιασμός είναι η εισαγωγή σε χρηματιστήριο εντός του επόμενου έτους.
Για τη Google, το έργο στη Μινεσότα εντάσσεται στη στρατηγική κάλυψης των αυξανόμενων ενεργειακών αναγκών των data centers –ιδίως στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης– με συνδυασμό ανανεώσιμων πηγών και αποθήκευσης, ώστε να περιορίζεται το αποτύπωμα άνθρακα και ο κίνδυνος διακοπών. Η επιλογή μιας τεχνολογίας που χρησιμοποιεί άφθονο και φθηνό υλικό (σίδηρο) αντί για σπάνιες πρώτες ύλες, όπως λίθιο ή κοβάλτιο, έχει και γεωοικονομική διάσταση.
Σε επίπεδο αγοράς, η συμφωνία θεωρείται ορόσημο για τον κλάδο «long-duration energy storage» (LDS), ο οποίος μέχρι σήμερα χαρακτηριζόταν από πολλές υποσχέσεις αλλά λίγες εφαρμογές μεγάλης κλίμακας. Η είσοδος ενός τεχνολογικού κολοσσού όπως η Google, με συμβόλαιο της τάξεως του 1 δισ. δολαρίων, μπορεί να επιταχύνει τόσο τη βιομηχανική ωρίμανση όσο και την πίεση προς ρυθμιστικές αρχές και διαχειριστές δικτύων να ενσωματώσουν τέτοιες λύσεις στα σχέδια τους.
Η εξέλιξη έχει ενδιαφέρον και για την ευρωπαϊκή – και ελληνική – ενεργειακή αγορά, όπου οι συζητήσεις για αποθήκευση ενέργειας εστιάζουν σήμερα κυρίως σε μπαταρίες λιθίου μικρότερης διάρκειας ή σε αντλησιοταμίευση. Η δυνατότητα πολυήμερης αποθήκευσης με ανταγωνιστικό κόστος θα μπορούσε να αλλάξει τα δεδομένα σε αγορές με υψηλή διείσδυση ΑΠΕ και έντονη εποχικότητα, όπως η ελληνική.
Σχόλιο 
: Η συμφωνία Google – Form Energy είναι περισσότερο από ένα «πράσινο» project ενός data center· λειτουργεί ως ψήφος εμπιστοσύνης σε μια νέα γενιά τεχνολογιών αποθήκευσης, που αν επιβεβαιώσουν τις προσδοκίες μπορούν να αναδιαμορφώσουν τις αγορές ηλεκτρισμού. Για την Ευρώπη και την Ελλάδα, όπου οι στόχοι για ΑΠΕ συγκρούονται συχνά με τα όρια ευστάθειας των δικτύων, η εξέλιξη υπογραμμίζει την ανάγκη να παρακολουθούνται στενά τέτοιες τεχνολογίες και να σχεδιάζονται έγκαιρα ρυθμιστικά και επενδυτικά σχήματα που θα επιτρέψουν την αξιοποίησή τους όταν ωριμάσουν.
#Google #FormEnergy #ΑποθήκευσηΕνέργειας #ΑΠΕ
