Η Ουκρανία ανακατέλαβε 201 τετραγωνικά χιλιόμετρα σε μόλις πέντε ημέρες, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη εδαφική της πρόοδο εδώ και 2,5 χρόνια. Κομβικό ρόλο, σύμφωνα με αναλυτές, φαίνεται να έπαιξε η διακοπή πρόσβασης των ρωσικών δυνάμεων στο δορυφορικό σύστημα Starlink.
Μια από τις πιο σημαντικές ανατροπές στο μέτωπο της Ουκρανίας από το 2023 καταγράφουν τα τελευταία διαθέσιμα δεδομένα. Σύμφωνα με ανάλυση του Γαλλικού Πρακτορείου (AFP) επί στοιχείων του Institute for the Study of War (ISW), οι ουκρανικές δυνάμεις ανακατέλαβαν 201 τετραγωνικά χιλιόμετρα από τις ρωσικές δυνάμεις μέσα σε διάστημα πέντε ημερών, από την Τετάρτη έως την Κυριακή της περασμένης εβδομάδας.
Τακτικό άλμα σε λίγες ημέρες
Η έκταση που επανήλθε υπό ουκρανικό έλεγχο είναι σχεδόν ισοδύναμη με τα κέρδη που κατέγραψαν οι ρωσικές δυνάμεις σε ολόκληρο τον Δεκέμβριο. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη εδαφική πρόοδο των ουκρανικών στρατευμάτων σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα από την αποτυχημένη, σε γενικές γραμμές, αντεπίθεση του Ιουνίου 2023.
Το κύριο μέρος των ανακαταλήψεων εντοπίζεται περίπου 80 χιλιόμετρα ανατολικά της πόλης Ζαπορίζια, σε περιοχή όπου η Ρωσία είχε σημειώσει σημαντικές προωθήσεις από το καλοκαίρι του 2025. Παρά τη συγκεκριμένη επιτυχία του Κιέβου, η συνολική εικόνα παραμένει σύνθετη: στα μέσα Φεβρουαρίου η Μόσχα εξακολουθούσε να ελέγχει, πλήρως ή μερικώς, το 19,5% της ουκρανικής επικράτειας, έναντι 18,6% έναν χρόνο νωρίτερα.
Περίπου 7% της χώρας – η Κριμαία και τμήματα του Ντονμπάς – βρισκόταν ήδη υπό ρωσικό έλεγχο πριν από την εισβολή του Φεβρουαρίου 2022, γεγονός που δείχνει ότι ο πόλεμος έχει παγιώσει αλλά και επεκτείνει την προηγούμενη ρωσική παρουσία.
Ο «αόρατος» παράγοντας Starlink
Το ISW αποδίδει μέρος της ουκρανικής επιτυχίας σε έναν λιγότερο ορατό, αλλά κρίσιμο παράγοντα: τη διακοπή πρόσβασης των ρωσικών δυνάμεων στο δορυφορικό σύστημα Starlink. «Αυτές οι ουκρανικές αντεπιθέσεις πιθανότατα αξιοποιούν το πρόσφατο μπλοκάρισμα της πρόσβασης των ρωσικών δυνάμεων στο Starlink, το οποίο, σύμφωνα με Ρώσους στρατιωτικούς μπλόγκερ, προκαλεί σοβαρά προβλήματα στις επικοινωνίες και στη διοίκηση και έλεγχο στο πεδίο μάχης», αναφέρει το ινστιτούτο.
Στις 5 Φεβρουαρίου στρατιωτικοί παρατηρητές κατέγραψαν διαταραχές στη λειτουργία των κεραιών Starlink που χρησιμοποιούσαν οι ρωσικές μονάδες στην πρώτη γραμμή. Αυτό συνέπεσε με δημόσιες δηλώσεις του Έλον Μασκ περί «μέτρων» για τον τερματισμό της χρήσης της τεχνολογίας από το Κρεμλίνο. Το Κίεβο έχει υποστηρίξει ότι τα ρωσικά drones αξιοποιούσαν το Starlink για να παρακάμπτουν τα ουκρανικά συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου και να πλήττουν στόχους με υψηλή ακρίβεια.
Ενδεικτικό της σημασίας των δορυφορικών επικοινωνιών είναι ότι, σύμφωνα με τα καταγεγραμμένα δεδομένα, χωρίς πρόσβαση στο Starlink οι ρωσικές δυνάμεις κατόρθωσαν να προωθηθούν μόνο στις 9 Φεβρουαρίου, ενώ τις υπόλοιπες ημέρες η πρωτοβουλία στο έδαφος ανήκε στην Ουκρανία.
Πόλεμος φθοράς με τεχνολογική διάσταση
Η εξέλιξη αυτή επιβεβαιώνει ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει μετατραπεί σε σύγκρουση φθοράς, όπου η τεχνολογική υπεροχή και η πρόσβαση σε κρίσιμες υποδομές, όπως οι δορυφορικές επικοινωνίες, μπορούν να ανατρέψουν τις ισορροπίες σε τοπικό επίπεδο, ακόμη κι όταν η συνολική γραμμή του μετώπου κινείται ελάχιστα.
Παράλληλα, αναδεικνύει τον αυξανόμενο ρόλο ιδιωτικών τεχνολογικών κολοσσών στον σύγχρονο πόλεμο, αλλά και τα γεωπολιτικά διλήμματα που δημιουργούνται όταν μια εταιρική απόφαση επηρεάζει άμεσα τις επιχειρησιακές δυνατότητες ενός κρατικού στρατού.
Σχόλιο 
: Η πρόσκαιρη ουκρανική επιτυχία δεν αλλάζει άμεσα τον στρατηγικό χάρτη, αλλά δείχνει πόσο ευάλωτη είναι η Ρωσία όταν χάνει την τεχνολογική της «ασπίδα». Για την Ευρώπη και την Ελλάδα, το μήνυμα είναι σαφές: η ασφάλεια στο πεδίο μάχης περνά πλέον μέσα από την ασφάλεια δικτύων, δορυφόρων και ιδιωτικών ψηφιακών υποδομών.
#Ουκρανία #Ρωσία #Starlink #Πόλεμος #Ευρώπη
