Η έκτη επίσκεψη του Μπενιαμίν Νετανιάχου στις ΗΠΑ επί προεδρίας Ντόναλντ Τραμπ δεν είναι απλώς μια ακόμη διπλωματική αποστολή, αλλά συνέχεια μιας στρατηγικής σχέσης που επηρεάζει άμεσα τον πόλεμο στη Γάζα και την αντιπαράθεση με το Ιράν. Η αναδρομή στις προηγούμενες πέντε επισκέψεις φωτίζει τον τρόπο με τον οποίο ο Ισραηλινός πρωθυπουργός πιέζει την Ουάσιγκτον προς πιο σκληρές θέσεις.
Καμία άλλη ξένη ηγεσία δεν έχει περάσει τόσο συχνά το κατώφλι του Λευκού Οίκου τον τελευταίο χρόνο όσο η ισραηλινή. Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου ετοιμάζεται για την έκτη επίσκεσή του στις ΗΠΑ από τότε που ο Ντόναλντ Τραμπ επέστρεψε στην προεδρία στις αρχές του 2025, σε μια συγκυρία έντασης: συνεχιζόμενη πολιορκία και βομβαρδισμοί στη Γάζα, κλιμάκωση εποικιστικής πολιτικής στη Δυτική Όχθη και έμμεσες διαπραγματεύσεις ΗΠΑ–Ιράν για αποφυγή γενικευμένου πολέμου.
Επανεπιβεβαίωση συμμαχίας και το ακραίο σχέδιο για τη Γάζα
Τον Φεβρουάριο του 2025, στην πρώτη επίσκεψη μετά την έναρξη της δεύτερης θητείας Τραμπ, ο Νετανιάχου έσπευσε να επανεπιβεβαιώσει τη στρατηγική συμμαχία, χαρακτηρίζοντας τον Αμερικανό πρόεδρο «τον μεγαλύτερο φίλο που είχε ποτέ το Ισραήλ στον Λευκό Οίκο». Τότε βρισκόταν σε ισχύ μια εύθραυστη εκεχειρία στη Γάζα.
Ωστόσο, η επίσκεψη σημαδεύτηκε από την αποκάλυψη του ακραίου σχεδίου Τραμπ για τη Γάζα: ένα σχέδιο ουσιαστικής εθνοκάθαρσης και μετατροπής της Λωρίδας σε «Ριβιέρα της Μέσης Ανατολής» υπό αμερικανικό έλεγχο. Η διεθνής κατακραυγή, ιδίως από αραβικές χώρες, υπήρξε άμεση. Η εκεχειρία κατέρρευσε και το Ισραήλ επανεκκίνησε με πλήρη ένταση τον πόλεμο, με καταγγελίες για γενοκτονικές πρακτικές.
Δασμοί, Ιράν και οι πρώτες ρωγμές
Λίγους μήνες αργότερα, τον Απρίλιο, ο Νετανιάχου επέστρεψε στην Ουάσιγκτον σε ένα κλίμα οικονομικής έντασης, μετά την απόφαση Τραμπ να αυξήσει τους δασμούς σε πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένου του Ισραήλ. Παρά τις προσπάθειες του Ισραηλινού πρωθυπουργού για εξαίρεση, ο Τραμπ υπενθύμισε δημοσίως ότι οι ΗΠΑ παρέχουν ήδη στρατιωτική βοήθεια ύψους 4 δισ. δολαρίων ετησίως στο Ισραήλ, κλείνοντας ουσιαστικά την πόρτα σε δασμολογικές διευκολύνσεις.
Στο επίκεντρο ήταν και πάλι το Ιράν. Ενώ ο Νετανιάχου πίεζε για κλιμάκωση, ο Τραμπ ανακοίνωσε την έναρξη έμμεσων πυρηνικών συνομιλιών με την Τεχεράνη, επαναλαμβάνοντας ότι προτιμά μια συμφωνία από τον «προφανή» δρόμο του πολέμου. Ο Νετανιάχου απάντησε θέτοντας μέγιστους όρους, ζητώντας πλήρη αποστρατιωτικοποίηση κατά το «μοντέλο Λιβύης». Παρά τις διαφωνίες, η αμερικανική στήριξη στον πόλεμο της Γάζας συνεχίστηκε αμείωτη.
Κοινά πλήγματα στο Ιράν και η «ειρήνη» στη Γάζα
Τον Ιούνιο του 2025, οι ΗΠΑ συντάχθηκαν με το Ισραήλ σε αεροπορικά πλήγματα κατά τριών βασικών ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων. Ο Νετανιάχου, σε επίσκεψη τον Ιούλιο στον Λευκό Οίκο, μίλησε για «ιστορική νίκη» που προέκυψε από τη σύμπλευση των στρατιωτικών δυνατοτήτων των δύο χωρών.
Παράλληλα, στο παρασκήνιο βρισκόταν η προσπάθεια για νέα εκεχειρία στη Γάζα, εν μέσω διεθνούς οργής για τις ισραηλινές θηριωδίες και την πολιτική εξαναγκαστικής πείνας. Παρά τις προσδοκίες ότι ο Τραμπ θα ασκούσε πίεση για τερματισμό των επιχειρήσεων, ο Νετανιάχου διαβεβαίωνε πως οι δύο ηγέτες βρίσκονται «σε πλήρη σύμπνοια» και ότι καμία συμφωνία δεν θα γίνει «με οποιοδήποτε τίμημα».
Τον Σεπτέμβριο, μετά από μια Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ όπου κυριάρχησε το Παλαιστινιακό, ο Τραμπ παρουσίασε ένα 20σέλιδο σχέδιο ως βάση της τρέχουσας «εκεχειρίας» στη Γάζα, μιλώντας για «μία από τις μεγαλύτερες ημέρες του πολιτισμού». Ο Νετανιάχου το αποδέχθηκε με όρους: διατήρηση ισραηλινής «ζώνης ασφαλείας» και αποκλεισμός τόσο της Χαμάς όσο και της Παλαιστινιακής Αρχής από τη διοίκηση της Γάζας. Παρά την επίσημη εκεχειρία, οι βομβαρδισμοί και οι περιορισμοί στην ανθρωπιστική βοήθεια συνεχίζονται μήνες μετά.
Μαρα-α-Λάγκο, Ιράν και πολιτικό κεφάλαιο
Στο τέλος του 2025, ο Νετανιάχου ταξίδεψε στη Φλόριντα, στο Μαρ-α-Λάγκο, με το Ιράν ξανά στην κορυφή της ατζέντας. Ο Τραμπ απείλησε με νέους βομβαρδισμούς αν η Τεχεράνη επιχειρήσει να ανασυγκροτήσει το πυρηνικό της πρόγραμμα, ενώ οι δύο άνδρες αντάλλαξαν δημόσια διθυραμβικά σχόλια. Ο Αμερικανός πρόεδρος χαρακτήρισε τον Νετανιάχου «ήρωα», ενώ ο Ισραηλινός ηγέτης ανακοίνωσε ότι θα του απονείμει το Βραβείο Ισραήλ, τιμή που παραδοσιακά προορίζεται για Ισραηλινούς πολίτες.
Οι αντικυβερνητικές διαδηλώσεις που ακολούθησαν στο Ιράν έδωσαν στον Τραμπ την ευκαιρία να απειλήσει με στρατιωτική παρέμβαση υπέρ των διαδηλωτών, υπόσχεση που δεν υλοποιήθηκε. Σήμερα, με τις διαμαρτυρίες να έχουν σε μεγάλο βαθμό κοπάσει και τη διπλωματία ΗΠΑ–Ιράν να αναθερμαίνεται, ο Νετανιάχου επιστρέφει στην Ουάσιγκτον επιδιώκοντας να ανατρέψει αυτή τη δυναμική και να επαναφέρει την πίεση στην Τεχεράνη.
Το ερώτημα είναι αν ο Ντόναλντ Τραμπ –ένας πρόεδρος που, όπως και οι προκάτοχοί του, εμφανίζεται απρόθυμος να πει «όχι» σε ισραηλινά αιτήματα– θα συνεχίσει να προσφέρει πολιτικό και στρατιωτικό κεφάλαιο στον Νετανιάχου ή αν οι αμερικανικοί υπολογισμοί για το Ιράν και τη Μέση Ανατολή αρχίζουν να αποκλίνουν από τις επιδιώξεις του Ισραήλ.
Σχόλιο 
: Οι διαδοχικές επισκέψεις Νετανιάχου δείχνουν πώς το Ισραήλ αξιοποιεί την προσωπική σχέση με τον Τραμπ για να μετατρέψει την αμερικανική ισχύ σε μοχλό στρατιωτικών τετελεσμένων στη Γάζα και το Ιράν, με την Ουάσιγκτον να κινείται διαρκώς μεταξύ ρητορικής αποκλιμάκωσης και πρακτικής συνέργειας.
#Νετανιάχου #Trump #Γάζα #Ιράν #ΗΠΑ #ΜέσηΑνατολή
