Νέα μετωπική σύγκρουση για τη ρύθμιση των πλατφορμών και τα όρια της πολιτικής έκφρασης προκαλεί η ακροδεξιά στο Ευρωκοινοβούλιο. Αφορμή αποτελεί αμερικανική έκθεση που κατηγορεί την Κομισιόν ότι επηρεάζει εθνικές εκλογικές αναμετρήσεις μέσω του Digital Services Act.
Οι ακροδεξιοί και σκληροί δεξιοί σχηματισμοί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επιχειρούν να μετατρέψουν σε μείζον πολιτικό ζήτημα τις κατηγορίες περί «παρέμβασης» των Βρυξελλών σε εθνικές εκλογές. Με αιχμή την ομάδα «Patriots for Europe», ζητούν δημόσια ολομέλεια για τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στον έλεγχο του πολιτικού λόγου στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης.
Η αμερικανική έκθεση και το Digital Services Act
Η κίνηση των ακροδεξιών βασίζεται σε έκθεση της Επιτροπής Δικαιοσύνης της Βουλής των Αντιπροσώπων στις ΗΠΑ, η οποία δημοσιοποιήθηκε τον Φεβρουάριο. Η έκθεση υποστηρίζει ότι η Κομισιόν αξιοποίησε το κανονιστικό της οπλοστάσιο –μεταξύ άλλων τον Κανονισμό για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act, DSA)– για να παρέμβει σε εθνικές προεκλογικές περιόδους, πιέζοντας τις πλατφόρμες να περιορίσουν ακόμη και «νόμιμο πολιτικό λόγο».
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απορρίπτει κατηγορηματικά τις κατηγορίες, επαναλαμβάνοντας ότι δεν παρεμβαίνει σε εθνικές εκλογικές διαδικασίες και ότι ο ρόλος της περιορίζεται στην υποστήριξη των κρατών-μελών στην αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης και της παράνομης ρητορικής μίσους. Η αντιπαράθεση, ωστόσο, τροφοδοτεί μια ευρύτερη ιδεολογική σύγκρουση στην ΕΕ για το αν οι κανόνες του DSA προστατεύουν τη δημοκρατία ή λειτουργούν ως εργαλείο πολιτικής λογοκρισίας.
Η πρωτοβουλία των Patriots for Europe και οι συσχετισμοί
Σε σημείωμα που κυκλοφόρησε την Τετάρτη, η ομάδα Patriots for Europe ανακοίνωσε ότι ζήτησε επίσημα ολομέλεια με θέμα «την παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στις εθνικές εκλογές σε όλη την Ευρώπη», επικαλούμενη στοιχεία της αμερικανικής έκθεσης περί πιέσεων προς πλατφόρμες στη διάρκεια εκλογικών καμπανιών. Την πρωτοβουλία στήριξαν τόσο οι Ευρωπαίοι Συντηρητικοί και Μεταρρυθμιστές (ECR) όσο και η ακροδεξιά ομάδα Europe of Sovereign Nations.
Παρά τη σύμπλευση του δεξιού και ακροδεξιού τόξου, το αίτημα δεν συγκέντρωσε την απαιτούμενη πλειοψηφία για να ενταχθεί στην ατζέντα της επόμενης ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Ως εναλλακτική, ο Βέλγος ευρωβουλευτής Τομ Βαντεντρίς ανέφερε ότι οι Patriots εξετάζουν την ενεργοποίηση του δικαιώματός τους για «θεματική συζήτηση» τον Απρίλιο, στο πλαίσιο ενός «βήμα-βήμα σχεδίου» ώστε το θέμα να παραμείνει ψηλά στην πολιτική ατζέντα.
Πολιτική εκμετάλλευση και θεσμική άμυνα
Η Ούγγρη ευρωβουλευτής Κίνγκα Γκαλ, αντιπρόεδρος των Patriots, δήλωσε ότι έθεσε το ζήτημα στην εκτελεστική αντιπρόεδρο της Επιτροπής Χένα Βίρκουνεν, χωρίς –όπως υποστηρίζει– να λάβει «ουσιαστική απάντηση». «Κάνουν τα πάντα για να το θάψουν. Εμείς, οι Patriots, δεν θα το επιτρέψουμε», ανέφερε σε ανάρτησή της στην πλατφόρμα X. Ο Πολωνός ευρωβουλευτής Στανισουάφ Τίσκα, επίσης από το ακροδεξιό στρατόπεδο, τόνισε ότι «η άρνηση μιας απλής συζήτησης στην επόμενη ολομέλεια λέει πολλά» και ότι «θεσμοί που δεν έχουν τίποτα να κρύψουν δεν φοβούνται τις ερωτήσεις».
Στον αντίποδα, η πλειοψηφία των πολιτικών ομάδων της κεντροδεξιάς, του κέντρου και της αριστεράς υπερασπίζεται τον DSA ως αναγκαίο εργαλείο για την αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης, της στοχευμένης χειραγώγησης και της παράνομης ρητορικής μίσους, ειδικά σε περιόδους εκλογών. Υπογραμμίζουν ότι η εποπτεία των πολύ μεγάλων πλατφορμών δεν αφορά το περιεχόμενο συγκεκριμένων πολιτικών θέσεων, αλλά τη διαφάνεια των αλγορίθμων, την αφαίρεση παράνομου υλικού και την προστασία της εκλογικής διαδικασίας από ξένες παρεμβάσεις.
Τι διακυβεύεται για την επόμενη μέρα των ευρωπαϊκών εκλογών
Η σύγκρουση γύρω από την υποτιθέμενη «παρέμβαση» της Κομισιόν συμπίπτει με την κλιμάκωση της προεκλογικής περιόδου στην Ευρώπη και την προσπάθεια της ακροδεξιάς να καταγγείλει ένα «φιλελεύθερο κατεστημένο» που, όπως λέει, φιμώνει τις αντισυστημικές φωνές. Ανεξάρτητα από την τύχη του αιτήματος για ολομέλεια, η συζήτηση αναδεικνύει το κεντρικό διακύβευμα: πού τελειώνει η θεμιτή ρύθμιση για την προστασία της δημοκρατίας και πού αρχίζει η πολιτικά χρωματισμένη λογοκρισία.
Για τις Βρυξέλλες, η υπεράσπιση του DSA και της ψηφιακής πολιτικής της Ένωσης είναι ζήτημα θεσμικής αξιοπιστίας. Για την ακροδεξιά, η ανάδειξη του θέματος σε σκάνδαλο «εκλογικής παρέμβασης» αποτελεί εργαλείο κινητοποίησης της βάσης της και πίεσης προς τις μεγάλες πλατφόρμες να υιοθετήσουν πιο χαλαρή στάση απέναντι στον πολιτικό λόγο.
Σχόλιο 
: Η υπόθεση δείχνει ότι η επόμενη φάση της ευρωπαϊκής πολιτικής αντιπαράθεσης θα δοθεί στις πλατφόρμες: όποιος κερδίσει το αφήγημα για το τι είναι «προστασία της δημοκρατίας» και τι «λογοκρισία», θα επηρεάσει καθοριστικά το πώς θα διεξάγονται οι εκλογικές μάχες στην ψηφιακή δημόσια σφαίρα.
#ΕΕ #ΕυρωπαϊκόΚοινοβούλιο #Κομισιόν #DigitalServicesAct #εκλογές
