Ομοσπονδιακός δικαστής μπλοκάρει τις κλητεύσεις του Υπουργείου Δικαιοσύνης κατά της Fed, καταγγέλλοντας πολιτικά κίνητρα. Η απόφαση θεωρείται κρίσιμο ανάχωμα στις πιέσεις Τραμπ προς τον Τζερόμ Πάουελ.
Μια ιδιαίτερα σκληρή απόφαση κατά της κυβέρνησης Τραμπ εξέδωσε ομοσπονδιακό δικαστήριο στις ΗΠΑ, μπλοκάροντας την έρευνα του Υπουργείου Δικαιοσύνης για δήθεν υπερβάσεις κόστους στην ανακαίνιση της έδρας της Ομοσπονδιακής Τράπεζας (Federal Reserve). Ο δικαστής Τζέιμς Μπόσμπεργκ έκρινε ότι οι κλητεύσεις προς στελέχη της Fed είχαν «αθέμιτο σκοπό», στοχεύοντας στην άσκηση πολιτικής πίεσης προς τον πρόεδρο της Fed, Τζερόμ Πάουελ, ώστε να μειώσει τα επιτόκια ή να παραιτηθεί.
Σκληρή κριτική στη κυβέρνηση Τραμπ και το Υπουργείο Δικαιοσύνης
Στο σκεπτικό του, με ημερομηνία 11 Μαρτίου, ο Μπόσμπεργκ σημειώνει ότι «βουνό αποδεικτικών στοιχείων» δείχνει πως οι κλητεύσεις χρησιμοποιήθηκαν για να εξαναγκάσουν τον Πάουελ να αλλάξει ψήφο στη νομισματική πολιτική ή να εγκαταλείψει τη θέση του. Ο δικαστής επισημαίνει ότι η κυβέρνηση δεν προσκόμισε ουσιαστικά κανένα στοιχείο που να τεκμηριώνει υπόνοια εγκληματικής πράξης από τον Πάουελ, χαρακτηρίζοντας τις αιτιολογίες «τόσο ισχνές και ατεκμηρίωτες» ώστε να θεωρούνται προσχηματικές.
Η απόφαση ακυρώνει τις κλητεύσεις και αφαιρεί από την ομοσπονδιακή εισαγγελέα Τζανίν Πίρο –πρώην τηλεοπτική περσόνα του Fox News– τη δυνατότητα να απαιτήσει έγγραφα από την κεντρική τράπεζα. Η Πίρο αντέδρασε οξύτατα, αποκαλώντας τον Μπόσμπεργκ «ακτιβιστή δικαστή» και την απόφαση «σκανδαλώδη», ενώ προανήγγειλε έφεση.
Η σύγκρουση δεν είναι η πρώτη μεταξύ του Τραμπ, του Υπουργείου Δικαιοσύνης και του συγκεκριμένου δικαστή. Στο παρελθόν, ο Λευκός Οίκος είχε επιχειρήσει, επικαλούμενος ξεχασμένες διατάξεις του 18ου αιώνα, να παρακάμψει αποφάσεις του Μπόσμπεργκ για τις απελάσεις, προκαλώντας ακόμη και δημόσια παρέμβαση του προέδρου του Ανωτάτου Δικαστηρίου, Τζον Ρόμπερτς, υπέρ του σεβασμού της δικαστικής ανεξαρτησίας.
Η κεντρική τράπεζα στο επίκεντρο πολιτικής σύγκρουσης
Ο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος είχε διορίσει τον Πάουελ στην πρώτη του θητεία, έχει εξαπολύσει διαρκή επίθεση κατά του προέδρου της Fed, κατηγορώντας τον ότι με τα επιτόκια «πνίγει» την οικονομία. Επιδιώκει είτε να τον εξαναγκάσει σε επιθετικές μειώσεις επιτοκίων για να ενισχυθεί η ανάπτυξη, είτε να τον ωθήσει σε παραίτηση, προκειμένου να τον αντικαταστήσει με πρόσωπο πιο πρόθυμο να ευθυγραμμίσει τη νομισματική πολιτική με τον Λευκό Οίκο.
Ο Πάουελ, από την πλευρά του, έχει εμφανιστεί ατάραχος απέναντι στις επιθέσεις, υπογραμμίζοντας δημοσίως πως «το ζήτημα είναι αν η Fed θα συνεχίσει να καθορίζει τα επιτόκια βάσει δεδομένων και οικονομικών συνθηκών ή αν η νομισματική πολιτική θα κατευθύνεται από πολιτική πίεση ή εκφοβισμό». Η τοποθέτησή του τον Ιανουάριο, όταν γνωστοποιήθηκε η έρευνα για τις υποτιθέμενες υπερβάσεις κόστους, θεωρήθηκε άμεση προειδοποίηση για τον κίνδυνο υπονόμευσης της ανεξαρτησίας της κεντρικής τράπεζας.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εσωτερική αντίδραση στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα. Ο γερουσιαστής Τομ Τίλις, μέλος της Επιτροπής Τραπεζών της Γερουσίας που αποχωρεί στο τέλος της θητείας του, έχει ταχθεί ανοικτά κατά της κυβερνητικής τακτικής. Έχει δεσμευθεί να μπλοκάρει την εξέταση της υποψηφιότητας του Κέβιν Γουόρς, που ο Τραμπ προωθεί ως διάδοχο του Πάουελ, έως ότου το Υπουργείο Δικαιοσύνης εγκαταλείψει την υπόθεση. Μετά την απόφαση Μπόσμπεργκ, έκανε λόγο για «αδύναμη και προσχηματική» έρευνα, καλώντας την εισαγγελία να μην προχωρήσει σε έφεση, ώστε να μην παραταθεί η θεσμική εκκρεμότητα στην κορυφή της Fed.
Η υπόθεση αναδεικνύει, σε μια κρίσιμη συγκυρία για την παγκόσμια οικονομία, πόσο εύθραυστη μπορεί να γίνει η ισορροπία ανάμεσα στη νομισματική ανεξαρτησία και τις πολιτικές πιέσεις, όταν ο Λευκός Οίκος επιχειρεί να εργαλειοποιήσει ακόμη και το ποινικό δίκαιο για να επηρεάσει τα επιτόκια.
Σχόλιο 
: Η απόφαση Μπόσμπεργκ λειτουργεί ως κρίσιμο θεσμικό ανάχωμα, όχι μόνο για τις ΗΠΑ αλλά και ως μήνυμα προς όλες τις δημοκρατίες: η ανεξαρτησία της κεντρικής τράπεζας δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια, αλλά προϋπόθεση αξιοπιστίας της οικονομικής πολιτικής. Η προσπάθεια ποινικοποίησης της νομισματικής διαφωνίας από τον Τραμπ αποκαλύπτει πόσο γρήγορα μπορεί να θολώσει η γραμμή μεταξύ εκτελεστικής εξουσίας και ανεξάρτητων αρχών. Για τις αγορές, η προσωρινή δικαστική προστασία της Fed περιορίζει τον κίνδυνο απότομων, πολιτικά υπαγορευμένων κινήσεων στα επιτόκια, αλλά η σύγκρουση δείχνει ότι ο θεσμικός πόλεμος γύρω από το κόστος χρήματος μόλις ξεκίνησε.
#ΗΠΑ #FederalReserve #Trump #Powell #νομισματική_πολιτική
