Ο Ιρανός ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγτσί και η ύπατη εκπρόσωπος της ΕΕ Κάγια Κάλας συζήτησαν τηλεφωνικά τον πόλεμο και την κρίση στα Στενά του Χορμούζ. Η Τεχεράνη κατηγορεί την Ευρώπη για υποκρισία, ενώ η ΕΕ ζητά άμεση παύση των εχθροπραξιών.
Νέα ένταση στις σχέσεις Ιράν–Ευρωπαϊκής Ένωσης καταγράφεται μετά την τηλεφωνική επικοινωνία του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί με την ύπατη εκπρόσωπο της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική και Ασφάλεια Κάγια Κάλας, με επίκεντρο τον πόλεμο που εμπλέκει το Ιράν και την κρίση στα Στενά του Χορμούζ.
Κατηγορίες Τεχεράνης για «διπλά μέτρα» της Ευρώπης
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, ο Αραγτσί άσκησε σφοδρή κριτική σε «ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες και ανώτερους αξιωματούχους της ΕΕ» για την, όπως τη χαρακτήρισε, «διπλή και υποκριτική προσέγγισή» τους απέναντι στη στρατιωτική επίθεση ΗΠΑ–Ισραήλ κατά του Ιράν. Η Τεχεράνη κατηγορεί τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες ότι καταδικάζουν τις ιρανικές ενέργειες, αλλά αποφεύγουν να τοποθετηθούν με την ίδια ένταση για τις επιχειρήσεις της Ουάσινγκτον και του Τελ Αβίβ.
Η ρητορική αυτή εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο κλιμακούμενης δυσπιστίας μεταξύ Ιράν και Δύσης, με την Τεχεράνη να επιχειρεί να εμφανιστεί ως θύμα επιθετικότητας και δύο μέτρων και δύο σταθμών στη διεθνή σκηνή. Ταυτόχρονα, η ΕΕ βρίσκεται παγιδευμένη ανάμεσα στην ανάγκη να διατηρήσει σκληρή γραμμή έναντι του ιρανικού καθεστώτος και στον φόβο μιας ευρύτερης περιφερειακής ανάφλεξης που θα έπληττε άμεσα τα ευρωπαϊκά οικονομικά και ενεργειακά συμφέροντα.
Ανησυχία ΕΕ για ανθρωπιστικές και οικονομικές συνέπειες
Από την πλευρά της, η Κάγια Κάλας εξέφρασε, σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση, «βαθιά ανησυχία για τις συνέπειες του πολέμου στην ασφάλεια, την ανθρωπιστική κατάσταση και την οικονομία» και υπογράμμισε τη σταθερή θέση της ΕΕ υπέρ της «άμεσης παύσης του πολέμου». Η αναφορά αυτή αντανακλά τον φόβο των Βρυξελλών ότι μια παρατεταμένη σύγκρουση, σε συνδυασμό με ενδεχόμενη κλιμάκωση στην περιοχή του Περσικού Κόλπου, θα μπορούσε να αποσταθεροποιήσει τις αγορές ενέργειας και να προκαλέσει νέα άνοδο στις τιμές του πετρελαίου.
Κομβικό σημείο της συζήτησης αποτέλεσαν τα Στενά του Χορμούζ, από όπου διέρχεται σημαντικό ποσοστό του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου. Κάθε ένδειξη κλιμάκωσης ή διατάραξης της ναυσιπλοΐας στην περιοχή αυτή προκαλεί άμεση ανησυχία σε ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, ναυτιλιακές εταιρείες και ενεργειακούς ομίλους, καθώς θα μπορούσε να επιβαρύνει περαιτέρω τον ήδη εύθραυστο πληθωριστικό περιβάλλον στην Ευρώπη.
Η τηλεφωνική επικοινωνία, παρότι δεν φαίνεται να γεφυρώνει τις βαθιές πολιτικές διαφορές, επιβεβαιώνει ότι η διπλωματική γραμμή Τεχεράνης–Βρυξελλών παραμένει ανοιχτή, σε μια συγκυρία όπου κάθε επεισόδιο στον Περσικό Κόλπο μπορεί να έχει παγκόσμιες προεκτάσεις.
Σχόλιο
: Η σκληρή γλώσσα της Τεχεράνης και η προσεκτική, θεσμική στάση της ΕΕ αποτυπώνουν το στρατηγικό αδιέξοδο: η Ευρώπη φοβάται την ενεργειακή και ναυτιλιακή αναταραχή στα Στενά του Χορμούζ, αλλά δεν διαθέτει τα μέσα –ούτε την ενότητα– για να επιβάλει αποκλιμάκωση, ενώ το Ιράν αξιοποιεί την ασυμμετρία αυτή για να πιέσει διπλωματικά χωρίς να διαρρήξει πλήρως τους διαύλους με τις Βρυξέλλες.






