Σε καμπή αποφάσεων εισέρχεται ο Κάθετος Διάδρομος φυσικού αερίου, με τους Διαχειριστές να ζητούν έγκριση νέας τιμολογιακής μεθοδολογίας από την Κομισιόν. Στόχος είναι η μείωση του κόστους και η επαναφορά του εμπορικού ενδιαφέροντος για το έργο.
Μετά από μια περίοδο παρατεταμένης αδράνειας και επαναλαμβανόμενων άγονων δημοπρασιών, ο Κάθετος Διάδρομος φυσικού αερίου επανέρχεται στο επίκεντρο των ευρωπαϊκών ενεργειακών συζητήσεων. Σε σημερινή τηλεδιάσκεψη, οι Διαχειριστές Συστημάτων Μεταφοράς πέντε χωρών –μεταξύ αυτών και ο ΔΕΣΦΑ από ελληνικής πλευράς–, οι εθνικές Ρυθμιστικές Αρχές και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναζητούν μια νέα ισορροπία για το μέλλον του έργου.
Νέα τιμολογιακή μεθοδολογία υπό την έγκριση της Κομισιόν
Κεντρικό διακύβευμα της διαδικασίας είναι η έγκριση από την Κομισιόν μιας αναθεωρημένης τιμολογιακής «φόρμουλας» για τα τέλη διέλευσης κατά μήκος του Κάθετου Διαδρόμου. Η πρόταση των Διαχειριστών προβλέπει ουσιαστική μείωση του κόστους μεταφοράς, με στόχο να καταστεί το δίκτυο ανταγωνιστικό σε σχέση με εναλλακτικές διαδρομές και να προσελκύσει εκ νέου εμπορικό ενδιαφέρον από προμηθευτές και traders.
Η νέα μεθοδολογία δεν περιορίζεται μόνο στο επίπεδο των χρεώσεων. Εισάγει για πρώτη φορά προϊόντα δέσμευσης δυναμικότητας μεγαλύτερης διάρκειας –μηνιαία, τριμηνιαία και ετήσια– επιχειρώντας να αντιμετωπίσει το έλλειμμα ευελιξίας που χαρακτήριζε μέχρι σήμερα το έργο. Η δυνατότητα διαφοροποίησης στον χρονικό ορίζοντα των δεσμεύσεων θεωρείται κρίσιμη για τη διαχείριση κινδύνου από τους συμμετέχοντες στην αγορά.
Ενεργειακή ασφάλεια και εμπορική ελκυστικότητα για την περιοχή
Η συγκυρία στην ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου καθιστά το διακύβευμα ακόμη πιο σημαντικό. Η αυξημένη αβεβαιότητα στον εφοδιασμό, σε συνδυασμό με την ενίσχυση της ζήτησης, επαναφέρουν στο προσκήνιο την ανάγκη για αξιόπιστες εναλλακτικές οδεύσεις προς την Ευρώπη. Σε αυτό το πλαίσιο, ο Κάθετος Διάδρομος δεν αντιμετωπίζεται μόνο ως εμπορικό project, αλλά ως κρίσιμη υποδομή ενεργειακής ασφάλειας για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και την Ουκρανία.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η πρόβλεψη για πρόσβαση σε όλα τα Virtual Trading Points (VTPs) των εμπλεκόμενων χωρών. Η διασύνδεση των εικονικών σημείων συναλλαγών ενισχύει τη ρευστότητα, διευκολύνει την εμπορική δραστηριότητα και επιτρέπει πιο αποτελεσματική διαχείριση των ροών φυσικού αερίου, στοιχείο-κλειδί για την προσέλκυση διεθνών παικτών.
Η σημερινή τηλεδιάσκεψη λειτουργεί ως τεστ ωριμότητας για το έργο: αν η Κομισιόν αποδεχθεί τη νέα τιμολογιακή και λειτουργική αρχιτεκτονική, ο Κάθετος Διάδρομος μπορεί να περάσει από τη φάση της στασιμότητας σε μια ελεγχόμενη επανεκκίνηση, με πιο ρεαλιστικές προϋποθέσεις επιτυχίας.
Σχόλιο 
: Η κίνηση για βαθύ «κούρεμα» των τελών και ενίσχυση της ευελιξίας δείχνει ότι οι Διαχειριστές αναγνωρίζουν πως χωρίς ουσιαστική αναδιάρθρωση του επιχειρηματικού μοντέλου, το έργο κινδυνεύει να παραμείνει στα χαρτιά. Το ερώτημα είναι αν η Κομισιόν θα ισορροπήσει υπέρ της γεωπολιτικής αξίας και της ενεργειακής ασφάλειας ή αν θα επικρατήσει μια στενά ρυθμιστική ανάγνωση του κόστους και του ανταγωνισμού.
#φυσικόαέριο #ΚάθετοςΔιάδρομος #ΕυρωπαϊκήΕπιτροπή #ΔΕΣΦΑ #ενέργεια
