Υπογράφεται νέα διετής κλαδική σύμβαση για 450.000 εργαζόμενους σε επισιτισμό, τουρισμό και αρτοποιεία με συνολικές αυξήσεις 15%. Κρίσιμη η Κοινωνική Συμφωνία που επιτρέπει ευρύτερη επέκταση των όρων σε όλο τον κλάδο.
Σε τροχιά υπογραφής μπαίνει την Τρίτη 17 Μαρτίου η νέα κλαδική συλλογική σύμβαση εργασίας που θα καλύπτει περίπου 450.000 εργαζόμενους σε επισιτισμό, τουρισμό και αρτοποιεία, σε ένα από τα πιο νευραλγικά και ταυτόχρονα ευάλωτα τμήματα της ελληνικής αγοράς εργασίας. Η σύμβαση, δεύτερη που συνάπτεται στο πλαίσιο της Κοινωνικής Συμφωνίας μετά τον κλάδο των ζαχαρωδών, έρχεται λίγο πριν την έναρξη της τουριστικής σεζόν, στοιχείο που λειτούργησε καταλυτικά ώστε να κλείσει ο κύκλος των διαπραγματεύσεων.
Διετής διάρκεια, «πάγωμα» ενός έτους και αυξήσεις 15%
Σύμφωνα με τις μέχρι τώρα πληροφορίες, η νέα σύμβαση θα έχει διετή διάρκεια από 1η Απριλίου 2026 έως 31 Μαρτίου 2028. Για το ενδιάμεσο διάστημα Μάρτιος 2025 – Μάρτιος 2026 δεν προβλέπεται αναδρομική ισχύς, γεγονός που σημαίνει ότι οι κλαδικοί μισθοί παραμένουν «παγωμένοι» για έναν χρόνο. Από το 2026 όμως και για όλη τη διετία, συμφωνείται συνολική αύξηση της τάξης του 15% στους βασικούς μισθούς, σημαντικά υψηλότερη από το 10,5% σε δύο δόσεις που προέβλεπε η προηγούμενη κλαδική σύμβαση.
Παράλληλα, θεσπίζεται προσαύξηση 10% για την έκτη ημέρα εργασίας, εφόσον αυτή δεν συμπίπτει με Κυριακή ή επίσημη αργία. Πρόκειται για κρίσιμη ρύθμιση σε έναν κλάδο με έντονη εποχικότητα και συχνά ασταθή ωράρια, όπου η πρόσθετη εργασία εκτός τυπικού πενθημέρου αποτελεί συχνό φαινόμενο.
Διατήρηση επιδομάτων και εύρος κάλυψης επιχειρήσεων
Όλα τα υφιστάμενα θεσμοθετημένα επιδόματα – γάμου, πολυετίας, ανθυγιεινής εργασίας, εποχικής απασχόλησης κ.ά. – διατηρούνται και προσαυξάνονται αναλογικά, καθώς υπολογίζονται ως ποσοστά επί των νέων βασικών μισθών ανά ειδικότητα. Έτσι, η πραγματική μισθολογική ενίσχυση για πολλούς εργαζόμενους θα ξεπεράσει το ονομαστικό 15%, ειδικά σε περιπτώσεις με πολλά έτη προϋπηρεσίας ή έντονα ανθυγιεινές συνθήκες.
Η σύμβαση θα καλύπτει ένα εξαιρετικά ευρύ φάσμα επιχειρήσεων: εστιατόρια, ζυθεστιατόρια, ταβέρνες, μπαρ, νυχτερινά κέντρα, επιχειρήσεις catering, οβελιστήρια, ψητοπωλεία, καθώς και καφενεία, καφέ–σνακ μπαρ, ουζερί, αναψυκτήρια, λέσχες, κυλικεία, καφεζαχαροπλαστεία, γαλακτοπωλεία, φαστ φουντ, ντισκοτέκ και μπουάτ. Τη σύμβαση θα υπογράψουν η ΠΟΕΣΕ, η ΠΟΕΕΤ και η Ομοσπονδία Αρτοποιών Ελλάδος, με τη συνδρομή ΓΣΕΕ και ΓΣΕΒΕΕ ως εθνικών κοινωνικών εταίρων.
Ο ρόλος της Κοινωνικής Συμφωνίας και οι επιπτώσεις στην αγορά
Καθοριστικό υπόβαθρο για τη νέα κλαδική αποτελεί η Κοινωνική Συμφωνία που ισχύει από τις αρχές του έτους και εισάγει τέσσερις κρίσιμες παραμέτρους. Πρώτον, επαναφέρει την πλήρη μετενέργεια, διασφαλίζοντας ότι οι όροι μιας σύμβασης (επιδόματα, άδειες κ.λπ.) συνεχίζουν να ισχύουν μέχρι την υπογραφή νέας. Δεύτερον, μειώνει στο 40% το όριο εργοδοτών που απαιτείται για την επέκταση μιας σύμβασης στο σύνολο του κλάδου, διευκολύνοντας έτσι την καθολική εφαρμογή της.
Τρίτον, δίνει τη δυνατότητα μονομερούς προσφυγής των εργαζομένων στη διαιτησία, όταν οι διαπραγματεύσεις με τους εργοδότες οδηγούνται σε αδιέξοδο. Τέταρτον, όταν μια κλαδική σύμβαση συνυπογράφεται και από τους εθνικούς κοινωνικούς εταίρους, αποκτά αυτόματα ισχύ για όλους τους εργαζόμενους του κλάδου, ανεξαρτήτως συμμετοχής των επιμέρους εργοδοτικών οργανώσεων.
Σε έναν κλάδο με χρόνια φαινόμενα αδήλωτης ή υποδηλωμένης εργασίας, υψηλή κινητικότητα προσωπικού και έντονη εποχικότητα, η νέα σύμβαση επιχειρεί να θέσει έναν πιο σταθερό μισθολογικό και θεσμικό «πήχη». Η πρόκληση θα είναι η πραγματική εφαρμογή της σε όλο το εύρος των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της εστίασης και της τουριστικής βιομηχανίας.
Σχόλιο 
: Η νέα κλαδική σύμβαση συνιστά ποιοτικό άλμα για έναν κλάδο που ιστορικά λειτουργούσε στα όρια της εργασιακής «γκρίζας ζώνης». Οι αυξήσεις 15% και η ενίσχυση των επιδομάτων βελτιώνουν το εισόδημα σε μια περίοδο υψηλού κόστους ζωής, αλλά αυξάνουν ταυτόχρονα το λειτουργικό κόστος για χιλιάδες μικρές επιχειρήσεις. Το αν η σύμβαση θα οδηγήσει σε αναβάθμιση της ποιότητας εργασίας ή σε νέους γύρους παραβατικότητας θα κριθεί από τον βαθμό ελέγχων και την ικανότητα των επιχειρήσεων να απορροφήσουν το μισθολογικό βάρος χωρίς να το μετακυλήσουν πλήρως στις τιμές.
#εργασιακά #συλλογικές_συμβάσεις #επισιτισμός #τουρισμός #μισθοί
