Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή δεν εξελίσσεται μόνο με πυραύλους και αεροπορικές επιδρομές. Ένας παράλληλος πόλεμος διεξάγεται στο ηλεκτρομαγνητικό φάσμα, όπου η πληροφορία και τα δεδομένα στόχευσης καθορίζουν ποιος έχει το στρατηγικό πλεονέκτημα.
Σύμφωνα με δυτικούς αξιωματούχους, η Ρωσία και η Κίνα παρέχουν στο Ιράν κρίσιμη υποστήριξη στον τομέα των δορυφορικών πληροφοριών, των ραντάρ και του ηλεκτρονικού πολέμου, μειώνοντας σταδιακά το τεχνολογικό πλεονέκτημα που διατηρούσαν επί δεκαετίες οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ στον Περσικό Κόλπο.
Η πραγματική μάχη πλέον αφορά ποιος βλέπει πρώτος τον αντίπαλο.
Η πληροφορία ως «νόμισμα» του σύγχρονου πολέμου
Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν πρόσφατα ότι η Μόσχα έχει μεταφέρει στην Τεχεράνη ευαίσθητες πληροφορίες, όπως τις θέσεις αμερικανικών πολεμικών πλοίων και αεροσκαφών στη Μέση Ανατολή.
Ο πρόεδρος της Ρωσίας Vladimir Putin διέψευσε ότι η χώρα του μοιράζεται τέτοια δεδομένα με το Ιράν σε συνομιλία με τον πρόεδρο των Ηνωμένες Πολιτείες Donald Trump.
Ωστόσο, στρατηγικοί αναλυτές σημειώνουν ότι η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ Μόσχας και Τεχεράνης αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης γεωπολιτικής εξίσωσης. Το Ιράν έχει προμηθεύσει τη Ρωσία με drones και πυρομαχικά για τον πόλεμο στην Ουκρανία, ενώ η Ρωσία διαθέτει ένα από τα πιο εξελιγμένα δίκτυα δορυφορικής παρακολούθησης στον κόσμο.
Οι δορυφόροι που «βλέπουν» τον στόλο των ΗΠΑ
Το Ιράν διαθέτει περιορισμένο αριθμό στρατιωτικών δορυφόρων παρατήρησης, γεγονός που δυσκολεύει την παρακολούθηση ταχέως κινούμενων στόχων όπως οι αμερικανικές ναυτικές δυνάμεις στον Περσικό Κόλπο.
Η κατάσταση αλλάζει με τη χρήση ρωσικών συστημάτων παρακολούθησης, όπως ο δορυφόρος Kanopus‑V, ο οποίος παραχωρήθηκε στην Τεχεράνη και λειτουργεί επιχειρησιακά με την ονομασία Khayyam.
Οι δορυφορικές αυτές εικόνες παρέχουν στο Ιράν συνεχή παρακολούθηση στόχων στη θάλασσα και στο έδαφος, αποτελώντας βασικό στοιχείο της στρατηγικής «precision strike» που εφαρμόζουν οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης.
Η «σιωπηλή» τεχνολογική βοήθεια της Κίνας
Η συμβολή της Κίνας είναι λιγότερο ορατή αλλά ιδιαίτερα σημαντική.
Το Πεκίνο έχει εξοπλίσει το Ιράν με σύγχρονα ραντάρ και έχει βοηθήσει τη χώρα να μεταβεί από το αμερικανικό GPS στο κινεζικό σύστημα δορυφορικής πλοήγησης BeiDou‑3.
Ταυτόχρονα, το Ιράν έχει αποκτήσει το κινεζικό ραντάρ ανίχνευσης stealth YLC‑8B, το οποίο λειτουργεί σε χαμηλές συχνότητες και μπορεί να μειώσει την αποτελεσματικότητα της τεχνολογίας stealth αεροσκαφών όπως τα:
-
F‑35
-
B‑21 Raider
Παράλληλα, η Τεχεράνη φέρεται να διαπραγματεύεται την αγορά περίπου 50 υπερηχητικών αντιπλοϊκών πυραύλων CM‑302, οι οποίοι μπορούν να ταξιδεύουν με ταχύτητα έως και Mach 3 και θεωρούνται απειλή για μεγάλα πολεμικά πλοία.
Οι αμερικανικές αεροπλανοφόροι στο επίκεντρο
Σύμφωνα με στρατιωτικούς αναλυτές, τέτοια όπλα μπορούν να απειλήσουν ακόμη και αμερικανικές ομάδες μάχης αεροπλανοφόρων που επιχειρούν στον Περσικό Κόλπο.
Μεταξύ των πλοίων που επιχειρούν στην περιοχή βρίσκονται:
-
USS Abraham Lincoln
-
USS Gerald R. Ford
Οι υπερηχητικοί πύραυλοι μειώνουν δραστικά τον χρόνο αντίδρασης των αμυντικών συστημάτων ενός πλοίου, δημιουργώντας νέες προκλήσεις για τις ναυτικές δυνάμεις των ΗΠΑ.
Αντεπίθεση ΗΠΑ και Ισραήλ
Παρά την ενίσχυση των ιρανικών δυνατοτήτων, οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ έχουν ήδη προχωρήσει σε εκτεταμένες επιχειρήσεις για την καταστροφή ιρανικών ραντάρ και κέντρων διοίκησης.
Στις πρώτες ώρες των στρατιωτικών επιχειρήσεων καταστράφηκαν σημαντικά τμήματα της ιρανικής αεράμυνας, πλήγμα που περιόρισε προσωρινά την ικανότητα της Τεχεράνης να εντοπίζει εχθρικά αεροσκάφη.
Ωστόσο, Ιρανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι έχουν καταστρέψει αρκετά προηγμένα αμερικανικά ραντάρ στην περιοχή, κάτι που ενδέχεται να εξηγεί πώς ορισμένοι ιρανικοί πύραυλοι κατάφεραν να πλήξουν στόχους σε διάφορες χώρες της Μέσης Ανατολής.
Ένα νέο γεωπολιτικό ισοζύγιο
Για δεκαετίες, ο Περσικός Κόλπος αποτελούσε περιοχή σχεδόν απόλυτης τεχνολογικής κυριαρχίας των ΗΠΑ και του Ισραήλ.
Σήμερα όμως η εικόνα αλλάζει.
Η συνεργασία της Ρωσίας και της Κίνας με το Ιράν δεν σημαίνει απαραίτητα άμεση στρατιωτική συμμαχία. Σημαίνει όμως κάτι εξίσου σημαντικό: τη δημιουργία ενός νέου τεχνολογικού οικοσυστήματος πληροφοριών που περιορίζει την αμερικανική υπεροχή.
Στον σύγχρονο πόλεμο, το πλεονέκτημα δεν ανήκει απαραίτητα σε αυτόν που διαθέτει περισσότερα όπλα — αλλά σε εκείνον που βλέπει πρώτος τον στόχο.
