Η κλιμάκωση της γεωπολιτικής έντασης επαναφέρει με οξύ τρόπο τον κίνδυνο νέου ενεργειακού σοκ στην Ευρωζώνη. Ο Κυριάκος Πιερρακάκης, ως πρόεδρος του Eurogroup, θέτει στην κορυφή της ατζέντας τις επιπτώσεις στο ενεργειακό κόστος και τον πληθωρισμό.
Σε περιβάλλον κλιμακούμενων γεωπολιτικών εντάσεων και αυξημένης αβεβαιότητας στις αγορές ενέργειας, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, αναδεικνύει ως κεντρικό θέμα της συνεδρίασης της Δευτέρας τις επιπτώσεις της κρίσης στο ενεργειακό κόστος και, κατ’ επέκταση, στον πληθωρισμό και την ευρωπαϊκή οικονομία.
«Η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε μια σοβαρή γεωπολιτική δοκιμασία. Σε τέτοιες στιγμές απαιτείται ενότητα, καθαρή στρατηγική και αποφασιστικότητα», τονίζει, υπογραμμίζοντας ότι οι εξελίξεις στις τιμές της ενέργειας αποτελούν κρίσιμο παράγοντα για τη σταθερότητα της Ευρωζώνης.
Ο ρόλος του Eurogroup και ο κίνδυνος νέου πληθωριστικού κύματος
Από τις επαφές του με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, την πρόεδρο της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και την επικεφαλής της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ, ο Κυριάκος Πιερρακάκης μεταφέρει εικόνα κοινής ανησυχίας για το ενδεχόμενο νέας κούρσας στις τιμές ενέργειας. «Είναι κρίσιμο η Ευρώπη να κινηθεί έγκαιρα, συντονισμένα και με καθαρή κατεύθυνση», σημειώνει.
Το Eurogroup, όπως υπενθυμίζει, λειτουργεί ως βασικό φόρουμ οικονομικού συντονισμού της Ευρωζώνης, όπου οι υπουργοί Οικονομικών αξιολογούν από κοινού τους κινδύνους και προετοιμάζουν πιθανές συντονισμένες απαντήσεις. Στην κορυφή της ατζέντας τίθενται οι επιπτώσεις της γεωπολιτικής κρίσης στο ενεργειακό κόστος, με την προειδοποίηση ότι η άνοδος των τιμών ενέργειας μπορεί να αναζωπυρώσει πληθωριστικές πιέσεις σε μια περίοδο που η Ευρώπη προσπαθεί να σταθεροποιήσει τις τιμές.
Ο Πιερρακάκης επισημαίνει ότι «σε συνθήκες αστάθειας, το καθοριστικό μέγεθος είναι πάντα ο χρόνος». Μια βραχύβια αναταραχή μπορεί να απορροφηθεί από τις αγορές· μια παρατεταμένη κρίση, όμως, θα απαιτήσει αποφασιστικότερες και πιο συντονισμένες παρεμβάσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Ενεργειακή ασφάλεια, στρατηγική αυτονομία και η θέση της Ελλάδας
Κεντρικός άξονας της ανάλυσης του ΥΠΕΘΟ είναι ότι η Ευρώπη έχει εισέλθει σε φάση όπου ενότητα, στρατηγική αυτονομία και οικονομική ισχύς θα καθορίσουν την ικανότητά της να υπερασπιστεί τα συμφέροντά της. Η κατεύθυνση, όπως τη σκιαγραφεί, είναι «βαθύτερη ευρωπαϊκή ενοποίηση, ενίσχυση του κοινού νομίσματος, κινητοποίηση των ευρωπαϊκών αποταμιεύσεων προς την ανάπτυξη και μεγάλες θεσμικές και οικονομικές πρωτοβουλίες που θα αλλάξουν τους κανόνες του παιχνιδιού».
Στο ενεργειακό πεδίο, ο Πιερρακάκης είναι σαφής: η Ευρώπη δεν πρόκειται να επανέλθει στην προηγούμενη εξάρτηση από τη ρωσική ενέργεια. Υπενθυμίζει τις κινήσεις διαφοροποίησης πηγών εφοδιασμού, την ενίσχυση των υποδομών LNG, την επιτάχυνση στις ανανεώσιμες πηγές και τις νέες συνεργασίες με εναλλακτικούς προμηθευτές, ως στοιχεία μιας μακροπρόθεσμης στρατηγικής ενεργειακής ασφάλειας που «δύσκολα μπορεί να ανατραπεί».
Για την Ελλάδα, ο ΥΠΕΘΟ υπογραμμίζει ότι η χώρα είναι σήμερα «σαφώς πιο ανθεκτική» σε σχέση με το 2022: εμφανίζει υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης από τον μέσο όρο της Ευρώπης, βελτιωμένα δημόσια οικονομικά και μειωμένη ενεργειακή εξάρτηση, χάρη στην αύξηση των ΑΠΕ και τη διαφοροποίηση εφοδιασμού. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσει και τον κάθετο διάδρομο LNG από τις ΗΠΑ προς την Κεντρική Ευρώπη μέσω Ελλάδας, που αναβαθμίζει τον γεωοικονομικό ρόλο της χώρας.
Πότε ενεργοποιούνται μέτρα στήριξης και τι σημαίνει για τα επιτόκια
Σε ό,τι αφορά ενδεχόμενα μέτρα στήριξης, ο Πιερρακάκης συνδέει τις αποφάσεις με τη διάρκεια και την ένταση της κρίσης. Ένα επίπεδο τιμών πετρελαίου «σημαντικά πάνω από τα 100 δολάρια για αρκετές εβδομάδες» θα αποτελούσε, όπως λέει, σημείο που θα απαιτούσε επανεκτίμηση. Εφόσον η κρίση αποδειχθεί παρατεταμένη, η κυβέρνηση θα εξετάσει την αξιοποίηση διαθέσιμων εργαλείων, με στοχευμένες παρεμβάσεις σε λογαριασμούς ενέργειας, μετακίνηση και καύσιμα, «χωρίς να διαταράσσεται η δημοσιονομική ισορροπία» και με αναγκαίο ευρωπαϊκό συντονισμό.
Την ίδια στιγμή, διευκρινίζει ότι «σε αυτή τη φάση δεν υπάρχει κάποια συζήτηση» για αυξήσεις επιτοκίων από την ΕΚΤ, αν και οι εξελίξεις παρακολουθούνται στενά, καθώς πλήττουν κυρίως τους δανειολήπτες με κυμαινόμενο επιτόκιο. Μέχρι στιγμής, δεν διαπιστώνει ενδείξεις ότι επηρεάζεται η δυναμική του τουρισμού και των επενδύσεων, αφήνοντας ωστόσο ανοικτό το ενδεχόμενο επανεκτίμησης εάν η ένταση στη Μέση Ανατολή παραταθεί.
Σχόλιο 
: Η τοποθέτηση Πιερρακάκη προαναγγέλλει μια φάση όπου η ενεργειακή ασφάλεια και ο κίνδυνος αναζωπύρωσης του πληθωρισμού θα καθορίσουν τόσο τις αποφάσεις του Eurogroup όσο και τα εθνικά περιθώρια άσκησης δημοσιονομικής πολιτικής. Για την Ελλάδα, το στοίχημα είναι διπλό: να κεφαλαιοποιήσει τον αναβαθμισμένο ρόλο της ως ενεργειακού κόμβου, διατηρώντας ταυτόχρονα την αξιοπιστία της σε ένα περιβάλλον πιθανής νέας αναταραχής στις αγορές ενέργειας και χρήματος.
#Eurogroup #Πιερρακάκης #Ενέργεια #Πληθωρισμός #Ευρωζώνη #ΕλληνικήΟικονομία
