Ο επικεφαλής του IEA Φατίχ Μπιρόλ προειδοποιεί ότι η ομαλοποίηση του εμπορίου ενέργειας θα απαιτήσει χρόνο, ακόμη και με άνοιγμα των ροών από τα Στενά του Ορμούζ. Τα στρατηγικά αποθέματα λειτουργούν ως προσωρινό «μαξιλάρι», όχι ως μόνιμη λύση.
Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας (IEA) στέλνει σαφές μήνυμα ότι η αναστάτωση στις ροές πετρελαίου και φυσικού αερίου δεν θα εξαφανιστεί από τη μια μέρα στην άλλη, ακόμη και αν τα Στενά του Ορμούζ ανοίξουν πλήρως άμεσα. Ο εκτελεστικός διευθυντής του οργανισμού, Φατίχ Μπιρόλ, υπογράμμισε ότι η αποκατάσταση του παγκόσμιου εμπορίου ενέργειας θα είναι σταδιακή και εύθραυστη.
Τα στρατηγικά αποθέματα ως προσωρινό ανάχωμα
Ο Μπιρόλ υπενθύμισε ότι οι χώρες-μέλη του IEA έχουν ήδη συμφωνήσει σε ιστορικής κλίμακας αποδέσμευση 400 εκατ. βαρελιών πετρελαίου από τα στρατηγικά τους αποθέματα, κίνηση που έχει αρχίσει να αποτυπώνεται στις αγορές με τις τιμές του αργού να βρίσκονται «σημαντικά χαμηλότερα» σε σχέση με μία εβδομάδα πριν. Ωστόσο, προειδοποίησε ότι αυτή η παρέμβαση λειτουργεί μόνο ως «buffer», ένα προσωρινό μαξιλάρι για να απορροφηθούν οι κραδασμοί και όχι ως διαρθρωτική λύση στο πρόβλημα ασφάλειας εφοδιασμού.
Παράλληλα, ο IEA δηλώνει έτοιμος να εξετάσει νέα αποδέσμευση αποθεμάτων, εφόσον οι συνθήκες το απαιτήσουν. Η στάση αυτή στοχεύει στη σταθεροποίηση των προσδοκιών των αγορών και στη μείωση της γεωπολιτικής αστάθειας που ενσωματώνεται στις τιμές.
Κρίσιμος κόμβος τα Στενά του Ορμούζ
Κατά τον Μπιρόλ, «ο πιο σημαντικός παράγοντας» για την επιστροφή σε σταθερές ροές πετρελαίου και φυσικού αερίου είναι η επανέναρξη της πλήρους διέλευσης μέσω των Στενών του Ορμούζ, ενός από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα για το διεθνές εμπόριο ενέργειας. Η παρατεταμένη δυσλειτουργία σε αυτό τον κόμβο δημιουργεί όχι μόνο βραχυπρόθεσμες πιέσεις στις τιμές, αλλά και μεσοπρόθεσμες ανησυχίες για την αξιοπιστία των εφοδιαστικών αλυσίδων.
Για οικονομίες έντονα εξαρτημένες από εισαγωγές ενέργειας, όπως η ελληνική, η εξέλιξη αυτή μεταφράζεται σε αυξημένο ενεργειακό ρίσκο, με πιθανές επιπτώσεις στο κόστος παραγωγής, τον πληθωρισμό και την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων. Η αβεβαιότητα ενισχύει την ανάγκη για διαφοροποίηση πηγών και διαδρομών εφοδιασμού, αλλά και για επιτάχυνση των επενδύσεων σε ΑΠΕ και αποθήκευση ενέργειας.
Σχόλιο
: Το μήνυμα του IEA είναι διπλό: οι αγορές δεν πρέπει να παρασυρθούν από τη βραχυπρόθεσμη αποκλιμάκωση των τιμών και οι κυβερνήσεις οφείλουν να αξιοποιήσουν το «παράθυρο» που προσφέρει η χρήση αποθεμάτων για να θωρακίσουν μακροπρόθεσμα την ενεργειακή τους ασφάλεια, μειώνοντας την εξάρτηση από λίγους γεωπολιτικά ευαίσθητους διαδρόμους.






