Οι βελγικές αρχές συνέλαβαν τέσσερα άτομα που κατηγορούνται ότι καθοδηγούν και χρηματοδοτούν από την Ευρώπη τη σύγκρουση στο αγγλόφωνο Καμερούν. Η έρευνα για πιθανά εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας έχει σαφή διασυνοριακή διάσταση.
Οι βελγικές αρχές προχώρησαν στη σύλληψη τεσσάρων ατόμων με την κατηγορία ότι συνδέονται με εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας που διαπράττονται στο πλαίσιο της συνεχιζόμενης σύγκρουσης στο Καμερούν. Σύμφωνα με την Ομοσπονδιακή Εισαγγελία, οι ύποπτοι φέρονται να ανήκουν στην ηγεσία των Ambazonia Defence Forces (ADF), ενός ένοπλου αγγλόφωνου αποσχιστικού κινήματος.
Διασυνοριακό δίκτυο χρηματοδότησης και καθοδήγησης επιθέσεων
Η έρευνα των βελγικών αρχών ξεκίνησε το καλοκαίρι του 2025, έπειτα από πληροφορίες που διαβίβασαν οι νορβηγικές δικαστικές αρχές. Στόχος είναι η διερεύνηση «πιθανών εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και εγκλημάτων πολέμου που φέρονται να έχουν διαπραχθεί στο Καμερούν από το 2020», όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση της Εισαγγελίας.
Οι τέσσερις ύποπτοι συνελήφθησαν κατόπιν συντονισμένων ερευνών σε κατοικίες στο Λόντερζιλ, περίπου 20 χιλιόμετρα βόρεια των Βρυξελλών, και στην Αμβέρσα. Τρεις εξ αυτών τέθηκαν σε προσωρινή κράτηση. Οι εισαγγελικές αρχές αναφέρουν ότι από το βελγικό έδαφος συγκεντρώνονταν χρήματα «για τον ένοπλο αγώνα και για την αγορά όπλων και πυρομαχικών», ενώ «δίνονταν οδηγίες για επιθέσεις και στοχευμένες δολοφονίες» στο Καμερούν.
Η υπόθεση αναδεικνύει τον τρόπο με τον οποίο ευρωπαϊκό έδαφος μπορεί να αξιοποιείται από ηγετικά στελέχη ένοπλων κινημάτων για να οργανώνουν και να χρηματοδοτούν συγκρούσεις σε τρίτες χώρες, αξιοποιώντας διασπορικές κοινότητες, τραπεζικά δίκτυα και διαδικτυακά κανάλια.
Η αγγλόφωνη κρίση στο Καμερούν και οι διεθνείς προεκτάσεις
Η σύγκρουση στο Καμερούν, γνωστή ως «αγγλόφωνη κρίση», αντιπαραθέτει τις γαλλόφωνες δυνάμεις που παραμένουν πιστές στην κυβέρνηση της Γιαουντέ με αγγλόφωνους αυτονομιστές που επιδιώκουν τη δημιουργία ανεξάρτητου κράτους με την ονομασία Ambazonia στη βορειοδυτική χώρα. Οι εντάσεις ξέσπασαν το 2017, μετά από διαδηλώσεις για τον υποτιθέμενο αποκλεισμό και τη θεσμική περιθωριοποίηση των αγγλόφωνων περιοχών.
Έκτοτε, η βία έχει στοιχίσει τη ζωή σε τουλάχιστον 6.000 ανθρώπους και έχει εκτοπίσει εκατοντάδες χιλιάδες, δημιουργώντας μια παρατεταμένη ανθρωπιστική κρίση. Οι ADF συγκαταλέγονται στα πιο δραστήρια και στρατιωτικοποιημένα αποσχιστικά σχήματα, με επανειλημμένες καταγγελίες για απαγωγές, επιθέσεις σε υποδομές και στοχευμένες δολοφονίες.
Οι βελγικές αρχές συνεργάζονται στενά με τη Νορβηγία και τις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου βρίσκονται σε εξέλιξη παράλληλες έρευνες για μέλη των ADF. Στις ΗΠΑ, ομοσπονδιακοί εισαγγελείς στη Μινεσότα απήγγειλαν κατηγορίες σε δύο φερόμενους ηγέτες της οργάνωσης για χρηματοδότηση και καθοδήγηση απαγωγών, βομβιστικών επιθέσεων και δολοφονιών στο Καμερούν. Το 2024, οι νορβηγικές αρχές συνέλαβαν τον προβεβλημένο αποσχιστή Ayaba Cho Lucas, με την κατηγορία της υποκίνησης εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας.
Η υπόθεση επιβεβαιώνει τη σταδιακή σκλήρυνση της στάσης των ευρωπαϊκών κρατών απέναντι σε ένοπλα αποσχιστικά κινήματα που αξιοποιούν το έδαφός τους για να οργανώνουν συγκρούσεις στο εξωτερικό. Παράλληλα, δοκιμάζει τα όρια των εθνικών δικαιοδοσιών και υπογραμμίζει τον αυξανόμενο ρόλο της οικουμενικής δικαιοσύνης στην αντιμετώπιση σοβαρών παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Σχόλιο 
: Η βελγική έρευνα δείχνει ότι η εποχή της ατιμωρησίας για ηγεσίες ένοπλων κινημάτων που δρουν από ασφαλή καταφύγια στην Ευρώπη σταδιακά κλείνει. Για την ΕΕ, η υπόθεση αποτελεί τεστ αξιοπιστίας: είτε θα εφαρμόσει με συνέπεια τις αρχές της οικουμενικής δικαιοσύνης, είτε θα κατηγορηθεί ότι ανέχεται τη μεταφορά ξένων συγκρούσεων στο έδαφός της.
#Βέλγιο #Καμερούν #εγκλήματα_πολέμου #Αφρική #ΕΕ
