Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκεται μια κρίσιμη διπλωματική προσπάθεια στο Ισλαμαμπάντ, όπου το Πακιστάν επιχειρεί να αναλάβει ρόλο βασικού διαμεσολαβητή στη σύγκρουση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών, Ισραήλ και Ιράν.
Στη συνάντηση συμμετέχουν κορυφαίοι διπλωμάτες από τη Σαουδική Αραβία, την Τουρκία και την Αίγυπτο, σε μια προσπάθεια αποκλιμάκωσης μιας σύγκρουσης που πλέον έχει ξεπεράσει τα περιφερειακά όρια και απειλεί να μετατραπεί σε ευρύτερη γεωπολιτική κρίση.
Ο επικεφαλής των συνομιλιών, υπουργός Εξωτερικών του Πακιστάν Ισάκ Νταρ, επιβεβαίωσε ότι το Ιράν επέτρεψε τη διέλευση επιπλέον πλοίων υπό πακιστανική σημαία από το Στενό του Ορμούζ, μια κίνηση που ερμηνεύεται ως περιορισμένο αλλά σαφές σήμα αποκλιμάκωσης.
Η εξέλιξη αυτή δεν είναι τυχαία. Το Πακιστάν βρίσκεται σε μοναδική θέση, διατηρώντας ταυτόχρονα ανοικτούς διαύλους τόσο με την Τεχεράνη όσο και με τις χώρες του Κόλπου, ενώ παράλληλα διατηρεί λειτουργικές σχέσεις με την Ουάσινγκτον. Αυτό του επιτρέπει να λειτουργεί ως «intermediary» σε μια σύγκρουση όπου η απευθείας επικοινωνία είναι ουσιαστικά ανύπαρκτη.
Ο πρωθυπουργός Σαχμπάζ Σαρίφ επιβεβαίωσε ότι είχε εκτενή συνομιλία με τον πρόεδρο του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν, δείχνοντας ότι η διπλωματική κινητικότητα δεν περιορίζεται σε τεχνικό επίπεδο αλλά φτάνει στην κορυφή της πολιτικής ηγεσίας.
Η ουσία, όμως, βρίσκεται αλλού.
Οι συνομιλίες αυτές αποτελούν ίσως τη μοναδική ρεαλιστική διέξοδο σε ένα περιβάλλον όπου η στρατιωτική κλιμάκωση συνεχίζεται. Η είσοδος των Χούθι στον πόλεμο και οι απειλές για πλήγμα σε κρίσιμα ναυτιλιακά περάσματα, όπως το Bab el-Mandeb, αυξάνουν δραματικά το ρίσκο για την παγκόσμια οικονομία.
Ταυτόχρονα, η ενίσχυση των αμερικανικών δυνάμεων στην περιοχή και τα σενάρια για περαιτέρω στρατιωτική δράση δείχνουν ότι η διπλωματία δεν έχει ακόμη τον πρώτο λόγο.
Αυτό δημιουργεί ένα παράδοξο:
οι διαπραγματεύσεις προχωρούν,
αλλά η προετοιμασία για σύγκρουση συνεχίζεται.
Και αυτό είναι το πιο επικίνδυνο σημείο σε κάθε γεωπολιτική κρίση.
Η πιθανότητα άμεσης συνάντησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, που σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές μπορεί να πραγματοποιηθεί σύντομα στο Πακιστάν, θα αποτελέσει κρίσιμο τεστ. Αν επιβεβαιωθεί, θα σηματοδοτήσει μετάβαση από indirect diplomacy σε structured negotiation.
Αν όχι, τότε το Ισλαμαμπάντ θα καταγραφεί ως μια ακόμη αποτυχημένη προσπάθεια αποκλιμάκωσης.
SBC Analysis
Το Πακιστάν παίζει ρόλο που δεν είναι τυπικός για τη γεωπολιτική του βαρύτητα.
Αυτό από μόνο του δείχνει το πρόβλημα:
οι «μεγάλοι παίκτες» δεν μπορούν να μιλήσουν απευθείας.
Όταν μια σύγκρουση βασίζεται σε intermediaries,
σημαίνει ότι η εμπιστοσύνη είναι μηδενική.
Και χωρίς εμπιστοσύνη,
οι συμφωνίες δεν κρατάνε.
Το μόνο θετικό στοιχείο είναι ότι υπάρχει ακόμα διάλογος.
Το αρνητικό;
Ο χρόνος δεν είναι με τη διπλωματία.
