Η πρόεδρος της Κομισιόν αποκλείει την επιστροφή στα ρωσικά ορυκτά καύσιμα και προαναγγέλλει πακέτο παρεμβάσεων για τις τιμές ενέργειας.
Την πόρτα σε οποιοδήποτε σενάριο επιστροφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη ρωσική ενέργεια έκλεισε αποφασιστικά η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, χαρακτηρίζοντας μια τέτοια κίνηση «στρατηγικό λάθος». Μιλώντας στην ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η επικεφαλής της Κομισιόν συνέδεσε άμεσα το ενεργειακό κόστος με τις γεωπολιτικές εντάσεις και την εξάρτηση της Ευρώπης από τα ορυκτά καύσιμα.
Το κόστος της εξάρτησης και ο αντίκτυπος της Μέσης Ανατολής
Η φον ντερ Λάιεν αποκάλυψε ότι η Ευρώπη πλήρωσε επιπλέον 3 δισ. ευρώ μέσα στις πρώτες δέκα ημέρες της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, ποσό που απέδωσε ευθέως στην εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα. «Αυτό είναι το τίμημα της εξάρτησής μας», υπογράμμισε, στέλνοντας μήνυμα τόσο προς τα κράτη-μέλη όσο και προς τις αγορές πως η ΕΕ δεν προτίθεται να αναζητήσει «φθηνή λύση» μέσω επιστροφής σε ρωσικό πετρέλαιο και φυσικό αέριο.
Η τοποθέτηση αυτή εντάσσεται στη στρατηγική της Ένωσης για ενεργειακή ασφάλεια και διαφοροποίηση προμηθευτών, μετά το σοκ των τελευταίων ετών. Η ρητή απόρριψη της ρωσικής επιλογής σηματοδοτεί ότι οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις θα πρέπει να διαχειριστούν την ενεργειακή ακρίβεια χωρίς το «μαξιλάρι» των παλαιών, φθηνότερων ροών από τη Ρωσία.
Εργαλεία παρέμβασης στις τιμές ενέργειας
Η πρόεδρος της Κομισιόν ανακοίνωσε ότι ετοιμάζεται δέσμη επιλογών για την αποκλιμάκωση των τιμών ενέργειας σε επίπεδο ΕΕ. Μεταξύ αυτών, ανέφερε καλύτερη αξιοποίηση των συμφωνιών αγοραστικής ισχύος (power purchase agreements), των συμβολαίων διαφοράς (contracts for difference), αλλά και στοχευμένα μέτρα κρατικών ενισχύσεων. Στο τραπέζι βρίσκονται επίσης επιδοτήσεις ή πλαφόν στις τιμές του φυσικού αερίου, εργαλεία που είχαν χρησιμοποιηθεί και στην κορύφωση της ενεργειακής κρίσης.
Οι προτάσεις αυτές αναμένεται να τροφοδοτήσουν έντονες διαπραγματεύσεις μεταξύ των κρατών-μελών, καθώς αγγίζουν ευαίσθητες ισορροπίες μεταξύ δημοσιονομικής αντοχής, ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας και προστασίας των νοικοκυριών. Για χώρες όπως η Ελλάδα, που παραμένουν εκτεθειμένες στις διακυμάνσεις των διεθνών τιμών ενέργειας, οι τελικές αποφάσεις θα είναι κρίσιμες για το διαθέσιμο εισόδημα, τον πληθωρισμό και την πορεία των επενδύσεων στην πράσινη μετάβαση.
Σχόλιο
: Η φον ντερ Λάιεν «κλειδώνει» στρατηγικά την αποσύνδεση από τη Ρωσία, αλλά μεταφέρει την πίεση στο εσωτερικό της ΕΕ: χωρίς φθηνή ρωσική ενέργεια, η μόνη βιώσιμη διέξοδος είναι θεσμικά εργαλεία που μοιράζουν το κόστος της κρίσης πιο δίκαια μεταξύ κρατών, αγορών και καταναλωτών· αν αυτά καθυστερήσουν ή μείνουν ημιτελή, η πολιτική φθορά από την ενεργειακή ακρίβεια θα είναι πολύ μεγαλύτερη από το «τίμημα της εξάρτησης» που η ίδια καταγγέλλει.






