Σαφές μήνυμα για οριστική διακοπή της ροής ρωσικού φυσικού αερίου μέσω TurkStream έστειλε από το Χιούστον ο υπουργός Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου. Ανέδειξε τον ρόλο του Κάθετου Διαδρόμου, του αμερικανικού LNG και των ελληνικών υδρογονανθράκων στον νέο ευρωπαϊκό ενεργειακό χάρτη.
Μήνυμα για πλήρη απεξάρτηση της Ευρώπης από το ρωσικό φυσικό αέριο και κλείσιμο της πύλης εισόδου μέσω του αγωγού TurkStream έστειλε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, μιλώντας στο CERAWeek 2026 στο Χιούστον, μία από τις σημαντικότερες παγκόσμιες ενεργειακές διοργανώσεις.
Συμμετέχοντας σε πάνελ με θέμα «The Gas bridge: Connecting EastMed gas to global markets», ο υπουργός περιέγραψε έναν ριζικά μεταβαλλόμενο ενεργειακό χάρτη στην Ευρώπη, όπου η μέχρι πρότινος «φθηνή» ρωσική ενέργεια αποδείχθηκε τελικά ακριβή λόγω έλλειψης ασφάλειας εφοδιασμού.
Το κλείδωμα του TurkStream και ο ρόλος του αμερικανικού LNG
Ο Σταύρος Παπασταύρου ήταν απολύτως κατηγορηματικός ότι «δεν υπάρχει επιστροφή» στην εξάρτηση από το ρωσικό αέριο. Όπως τόνισε, η ΕΕ έχει λάβει πολιτική απόφαση απεξάρτησης, η οποία πρέπει τώρα να υλοποιηθεί με δύο παράλληλες κινήσεις: «Πρώτον, να διασφαλίσουμε ότι το σημείο εισόδου ρωσικού αερίου μέσω του TurkStream θα κλείσει. Το ένα είναι να κλείσεις την πόρτα και το άλλο είναι να δημιουργήσεις τις απαραίτητες προϋποθέσεις ώστε το αμερικανικό LNG να την αντικαταστήσει».
Για να καταστεί αυτό εφικτό, ο υπουργός έθεσε τρεις προϋποθέσεις: επαρκείς υποδομές, σταθερότητα και στενή συνεργασία μεταξύ των κρατών-μελών του λεγόμενου Κάθετου Διαδρόμου, ώστε το νέο ενεργειακό προϊόν –κυρίως LNG και αέριο από την Ανατολική Μεσόγειο– να γίνει εμπορικά ελκυστικό. Παράλληλα, κάλεσε όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ να στηρίξουν πολιτικά και χρηματοδοτικά αυτό το σχέδιο, ενώ επεσήμανε την ευθύνη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής «να εξαλείψει κάθε μορφή ρυθμιστικής αβεβαιότητας» και να προσφέρει σταθερό, αξιόπιστο πλαίσιο στον ιδιωτικό τομέα.
Κάθετος Διάδρομος, IMEC και ο νέος ρόλος της Ελλάδας
Ο υπουργός χαρακτήρισε τον Κάθετο Διάδρομο ως έργο που «επανασχεδιάζει ολόκληρη την περιοχή», επανασυνδέοντας χώρες που ήταν διαιρεμένες «από την ιστορία, την ιδεολογία και τη γεωγραφία». Συνέδεσε μάλιστα τον Διάδρομο με τον IMEC (India–Middle East–Europe Corridor), τονίζοντας ότι μπορεί να διαμορφωθεί ένας ευρύτερος άξονας ανάπτυξης και σταθερότητας από την Ινδία μέχρι την καρδιά της Ευρώπης.
Αναφέρθηκε επίσης στην πρωτοβουλία «3+1» (Ισραήλ, Κύπρος, Ελλάδα, ΗΠΑ), ως πλαίσιο νέου τύπου συνεργασίας που βασίζεται στην εμπιστοσύνη και τη σταθερότητα, δημιουργώντας ένα φιλικό περιβάλλον για επενδύσεις σε υποδομές, παραγωγή και μεταφορά ενέργειας.
ΑΠΕ, υδρογονάνθρακες και η Ελλάδα ως περιφερειακός κόμβος
Ο Σταύρος Παπασταύρου παρουσίασε την πορεία ενεργειακού μετασχηματισμού της Ελλάδας, σημειώνοντας ότι από το 65% ηλεκτροπαραγωγής από λιγνίτη το 2005, σήμερα πάνω από το 55% της ηλεκτρικής ενέργειας προέρχεται από ηλιακή, αιολική και υδροηλεκτρική ενέργεια. Αυτό, όπως είπε, λειτουργεί ως «αντιστάθμισμα» στις διακυμάνσεις τιμών καυσίμων, χωρίς ωστόσο να εξαλείφει τον κίνδυνο ανόδου τιμών σε περίπτωση παρατεταμένης κρίσης.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η Ελλάδα «προχωρά με ταχύτητα» στην αξιοποίηση υδρογονανθράκων σε συνεργασία με τη Chevron και την ExxonMobil. Μέσα στους επόμενους 12 μήνες αναμένεται η πρώτη ερευνητική γεώτρηση της ExxonMobil στο Ιόνιο, ενώ έχουν ήδη εγκριθεί από τη Βουλή συμφωνίες με Chevron και HelleniQ Energy για σεισμικές έρευνες νότια της Κρήτης. «Πιστεύω ότι η Ελλάδα έχει τη δυνατότητα να γίνει παραγωγός φυσικού αερίου τα επόμενα χρόνια, κάτι που είναι σημαντικό για την Ευρώπη», σημείωσε.
Στη συνέντευξή του στο Bloomberg, ο υπουργός χαρακτήρισε τη χώρα «πυλώνα, αν όχι φάρο, σταθερότητας» σε μια ταραγμένη περιοχή και επανέλαβε τον στόχο: η Ελλάδα να λειτουργεί ταυτόχρονα ως παραγωγός φυσικού αερίου και πύλη για το αμερικανικό LNG προς τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, εδραιώνοντας τον ρόλο της ως κρίσιμου ενεργειακού κόμβου.
Σχόλιο
: Η δημόσια τοποθέτηση Παπασταύρου για κλείδωμα του TurkStream είναι πολιτικά φορτισμένη και λειτουργεί ως έμμεσο μήνυμα τόσο προς τη Μόσχα όσο και προς ευρωπαϊκές πρωτεύουσες που διατηρούν ακόμη ενεργειακές εξαρτήσεις. Η Ελλάδα επιχειρεί να «κλειδώσει» ρόλο-κλειδί στην ενεργειακή αρχιτεκτονική της ΕΕ, επενδύοντας ταυτόχρονα σε ΑΠΕ και υδρογονάνθρακες. Η επιτυχία όμως θα κριθεί από την ταχύτητα υλοποίησης υποδομών, την ικανότητα προσέλκυσης ιδιωτικών κεφαλαίων και –κυρίως– από το αν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα μετατρέψει τις γεωπολιτικές διακηρύξεις σε σταθερό, προβλέψιμο ρυθμιστικό πλαίσιο που θα στηρίξει τον Κάθετο Διάδρομο και τα projects της Ανατολικής Μεσογείου.






