Η πρώτη επίσημη αποστολή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην Κίνα μετά από οκτώ χρόνια διεξάγεται υπό αυστηρά ψηφιακά μέτρα ασφαλείας. Οι ευρωβουλευτές καλούνται να αφήσουν προσωπικές συσκευές στην Ευρώπη και να χρησιμοποιήσουν «καμένα» τηλέφωνα.
Η επίσκεψη εννέα ευρωβουλευτών σε Πεκίνο και Σαγκάη την ερχόμενη εβδομάδα, με αντικείμενο την ψηφιακή οικονομία και τους κανόνες ηλεκτρονικού εμπορίου, εξελίσσεται σε δοκιμασία για την κυβερνοασφάλεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα με μέλη της αποστολής, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τους ζήτησε να αφήσουν τα προσωπικά τους κινητά και φορητούς υπολογιστές στις Βρυξέλλες και να ταξιδέψουν με ειδικές «καμένες» συσκευές, μειώνοντας στο ελάχιστο τον κίνδυνο παρακολούθησης ή επιμόλυνσης.
Κορυφώνεται η ανησυχία για κινεζική κυβερνοκατασκοπεία
Τα τελευταία χρόνια, ευρωπαϊκές αρχές έχουν εντοπίσει αυξανόμενο αριθμό επιθέσεων από ομάδες χάκερ που συνδέονται με το κινεζικό κράτος, στοχεύοντας κυβερνήσεις, θεσμούς και επιχειρήσεις. Σε αυτό το περιβάλλον, κάθε φυσική παρουσία ευρωπαϊκών αξιωματούχων στην Κίνα αντιμετωπίζεται ως υψηλού ρίσκου από πλευράς ψηφιακής ασφάλειας.
Εκπρόσωπος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου υπογράμμισε ότι «όλα τα αναγκαία προληπτικά και αντιδραστικά μέτρα» έχουν ληφθεί για την προστασία ευρωβουλευτών και προσωπικού κατά τη διάρκεια επίσημων αποστολών. Στο πλαίσιο αυτό, παρέχονται εξειδικευμένες ενημερώσεις, εκπαιδεύσεις και τεχνική υποστήριξη για τις απειλές κυβερνοκατασκοπείας.
Δεν είναι η πρώτη φορά που ο θεσμός εφαρμόζει τέτοια πρωτόκολλα. Αντίστοιχα μέτρα –χρήση «καμένων» τηλεφώνων και ειδικών θηκών ασφαλείας για συσκευές– είχαν υιοθετηθεί και σε αποστολή στην Ουγγαρία, δείχνοντας ότι η ανησυχία δεν περιορίζεται γεωγραφικά, αλλά αφορά γενικότερα περιβάλλοντα που θεωρούνται ευάλωτα ή εχθρικά.
Κοινή γραμμή θεσμών: περιορισμός ηλεκτρονικών σε ΗΠΑ και Κίνα
Η αυστηροποίηση δεν περιορίζεται στο Κοινοβούλιο. Ανώτερος αξιωματούχος του Συμβουλίου της ΕΕ ανέφερε ότι οι εσωτερικές κατευθυντήριες γραμμές προβλέπουν να μην μεταφέρονται καθόλου ηλεκτρονικές συσκευές σε ταξίδια προς Ηνωμένες Πολιτείες ή Κίνα, όπου αυτό είναι δυνατό. Όταν η μεταφορά δεν μπορεί να αποφευχθεί, οι συσκευές που επιστρέφουν πρέπει να «καθαρίζονται» πλήρως, γεγονός που αποτυπώνει το βάθος της δυσπιστίας απέναντι σε πιθανές υποκλοπές ή εγκατάσταση κακόβουλου λογισμικού.
Αντίστοιχη προσέγγιση ακολουθεί και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή: στελέχη της που ταξιδεύουν στις ΗΠΑ λαμβάνουν ειδικά, απλοποιημένα κινητά και φορητούς υπολογιστές, με περιορισμένες λειτουργίες και δεδομένα, ώστε ακόμη και σε περίπτωση παραβίασης να ελαχιστοποιούνται οι συνέπειες.
Ψηφιακή οικονομία με βαριά σκιά ασφάλειας
Η αποστολή των ευρωβουλευτών στην Κίνα επικεντρώνεται στην ψηφιακή πολιτική και το ηλεκτρονικό εμπόριο, τομείς όπου η ΕΕ προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην οικονομική συνεργασία και στη στρατηγική αυτονομία. Η ανάγκη λήψης τόσο δρακόντειων μέτρων ασφαλείας φωτίζει την πραγματική διάσταση της γεωπολιτικής αντιπαλότητας στον κυβερνοχώρο: ακόμη και όταν η ατζέντα είναι οικονομική και ρυθμιστική, η ασφάλεια δεδομένων και υποδομών αποτελεί προϋπόθεση για οποιονδήποτε διάλογο.
Για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, ιδιαίτερα όσες δραστηριοποιούνται στην Κίνα ή εξαρτώνται από κινεζικές ψηφιακές πλατφόρμες, το μήνυμα είναι σαφές: η εποχή της «αθώας» διασύνδεσης έχει τελειώσει. Η συμμόρφωση με αυστηρά πρωτόκολλα κυβερνοασφάλειας και η επένδυση σε τεχνολογίες προστασίας δεδομένων δεν είναι πλέον επιλογή, αλλά όρος συνέχισης της δραστηριότητας σε ένα όλο και πιο κατακερματισμένο ψηφιακό γεωπολιτικό τοπίο.
Σχόλιο
: Η επίσκεψη στην Κίνα λειτουργεί ως εργαστήριο για το πώς η ΕΕ επιχειρεί να συνδυάσει οικονομική εμπλοκή με σκληρή ψηφιακή αποτροπή. Όσο οι θεσμοί γενικεύουν πρακτικές όπως τα «καμένα» τηλέφωνα και το υποχρεωτικό wiping συσκευών, τόσο περισσότερο παγιώνεται μια νέα κανονικότητα: η διεθνής πολιτική και οικονομία θα διεξάγονται πλέον σε περιβάλλον χαμηλής εμπιστοσύνης, όπου η κυβερνοασφάλεια δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια, αλλά στρατηγικό εργαλείο ισχύος.






