Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Σκοτ Μπέσεντ κατηγορεί την Ισπανία ότι θέτει σε κίνδυνο αμερικανικές ζωές, μετά την άρνηση χρήσης βάσεων για επιθέσεις στο Ιράν. Η Ουάσινγκτον αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο εμπορικών κυρώσεων, κλιμακώνοντας τη σύγκρουση με τη Μαδρίτη.
Σε νέα κλιμάκωση της έντασης μεταξύ Ουάσινγκτον και Μαδρίτης προχώρησε ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Σκοτ Μπέσεντ, υιοθετώντας σκληρή γραμμή απέναντι στην Ισπανία μετά την άρνησή της να επιτρέψει τη χρήση αμερικανοϊσπανικών στρατιωτικών βάσεων για επιθέσεις κατά του Ιράν. Μιλώντας στο CNBC, ο Μπέσεντ κατηγόρησε την ισπανική κυβέρνηση ότι «έθεσε σε κίνδυνο αμερικανικές ζωές» και άφησε σαφώς να εννοηθεί πως η Ουάσινγκτον εξετάζει εμπορικά αντίμετρα.
Από την άρνηση για τις βάσεις στην απειλή εμπάργκο
Η κρίση πυροδοτήθηκε όταν η Μαδρίτη αρνήθηκε στις ΗΠΑ τη χρήση των βάσεων Μορόν ντε λα Φροντέρα και Ρότα για επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν. Βάσει της διμερούς συμφωνίας του 1953, η Ισπανία διατηρεί δικαίωμα συναπόφασης για τον τρόπο χρήσης των αμερικανικών δυνάμεων στο έδαφός της, το οποίο επέλεξε να ασκήσει, επικαλούμενη προφανώς πολιτικές και νομικές επιφυλάξεις για την εκστρατεία κατά της Τεχεράνης.
Η απόφαση αυτή προκάλεσε οργή στον Λευκό Οίκο. Ο Ντόναλντ Τραμπ απείλησε ήδη να «διακόψει κάθε εμπόριο με την Ισπανία» και να εξετάσει εμπάργκο, ενώ ο Μπέσεντ ήρθε να δώσει οικονομική διάσταση στη σύγκρουση, υποστηρίζοντας ότι οποιαδήποτε πολιτική «επιβραδύνει την ικανότητα των ΗΠΑ να διεξάγουν τον πόλεμο με τον ταχύτερο και αποτελεσματικότερο τρόπο» συνιστά απειλή για τους Αμερικανούς.
Στο πλαίσιο αυτό, ο υπουργός Οικονομικών άφησε να εννοηθεί πως η κυβέρνηση Τραμπ μπορεί να στηριχθεί σε επιχειρήματα εθνικής ασφάλειας για να δικαιολογήσει την επιβολή δασμών ή άλλων οικονομικών κυρώσεων σε βάρος της Ισπανίας. Μια τέτοια κίνηση, ωστόσο, θα έθετε αναπόφευκτα σε δοκιμασία και τις σχέσεις ΗΠΑ – Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεδομένου ότι η Ισπανία είναι μέλος της ΕΕ και καλύπτεται από την κοινή εμπορική πολιτική των «27».
Κατηγορίες για «τζαμπατζή» στο ΝΑΤΟ και πολιτική στόχευση
Ο Μπέσεντ δεν περιορίστηκε στο ζήτημα των βάσεων. Επιτέθηκε συνολικά στην άμυνα και τη στάση της Ισπανίας εντός ΝΑΤΟ, υπενθυμίζοντας την άρνηση της Μαδρίτης να υιοθετήσει την αμερικανική απαίτηση για αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ. Χαρακτήρισε την Ισπανία «free rider», δηλαδή «τζαμπατζή», που δεν πληρώνει το «δίκαιο μερίδιό» της στη συμμαχία, προσθέτοντας σκωπτικά ότι η ισπανική πλευρά επικαλείται τα Πυρηναία ως φυσικό ανάχωμα, ενώ οι ΗΠΑ έχουν τον Ατλαντικό, αλλά παραμένουν ο μεγαλύτερος συνεισφέρων στο ΝΑΤΟ.
Η ρητορική αυτή στοχοποιεί ευθέως την κυβέρνηση του σοσιαλιστή πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ, η οποία έχει αναδειχθεί σε έναν από τους πιο έντονους επικριτές των επιθέσεων των ΗΠΑ κατά του Ιράν στο ευρωπαϊκό επίπεδο. Ο ίδιος ο Μπέσεντ αναγνώρισε ότι οι απειλές για κυρώσεις αντανακλούν τη «ματαίωση» του προέδρου Τραμπ απέναντι στη Μαδρίτη, υποδηλώνοντας πως η οικονομική πίεση χρησιμοποιείται ως εργαλείο πολιτικής τιμωρίας.
Κίνδυνος ευρύτερης διατλαντικής ρήξης
Η σύγκρουση ΗΠΑ – Ισπανίας ξεπερνά τα διμερή όρια και θέτει δύσκολα ερωτήματα για την ΕΕ. Κάθε μονομερής προσπάθεια της Ουάσινγκτον να στοχοποιήσει με δασμούς ένα κράτος-μέλος υπονομεύει την ενιαία εμπορική πολιτική και αναγκάζει τις Βρυξέλλες, αλλά και ισχυρές πρωτεύουσες όπως το Παρίσι και το Βερολίνο, να πάρουν θέση. Ταυτόχρονα, επαναφέρει στο προσκήνιο τη διαχρονική διαμάχη για το ποιος πληρώνει το κόστος της συλλογικής ασφάλειας στο ΝΑΤΟ και πόσο μπορεί η Ουάσινγκτον να εργαλειοποιεί την οικονομία για να επιβάλει στρατηγικές επιλογές στους Ευρωπαίους συμμάχους της.
Σχόλιο 
: Η Ουάσινγκτον επιχειρεί να μετατρέψει μια διαφωνία για τη νομιμότητα και σκοπιμότητα των επιθέσεων στο Ιράν σε μοχλό εμπορικού εκβιασμού προς την Ισπανία και, εμμέσως, προς την ΕΕ. Αν ο Τραμπ προχωρήσει σε στοχευμένους δασμούς επικαλούμενος την εθνική ασφάλεια, θα ανοίξει νέο μέτωπο στον ήδη επιβαρυμένο διατλαντικό διάλογο, δοκιμάζοντας τόσο τη συνοχή του ΝΑΤΟ όσο και την αποφασιστικότητα των Βρυξελλών να υπερασπιστούν την ενιαία αγορά απέναντι σε διχαστικές τακτικές.
#ΗΠΑ #Ισπανία #Τραμπ #Ιράν #ΝΑΤΟ #δασμοί #εμπόριο
