Η Μαδρίτη εμφανίζεται δικαιωμένη, καθώς η ρητορική της ΕΕ για τον πόλεμο στο Ιράν ευθυγραμμίζεται με τη σκληρή κριτική του Πέδρο Σάντσεθ. Η ισπανική κυβέρνηση προβάλλει πλέον ως φωνή υπέρ του διεθνούς δικαίου και της αποκλιμάκωσης.
Η Ισπανία αξιοποιεί πολιτικά τη μετατόπιση των ευρωπαϊκών ισορροπιών μετά την επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ στο Ιράν, εμφανίζοντας τον Πέδρο Σάντσεθ ως τον ηγέτη που πρώτος ύψωσε φωνή κατά ενός «παράνομου» πολέμου. Όσα αρχικά παρουσίαζαν τη Μαδρίτη ως απομονωμένη φωνή διαφοροποίησης εντός της ΕΕ, σήμερα προβάλλονται ως απόδειξη έγκαιρης πολιτικής διαίσθησης.
Από «παραφωνία» σε κυρίαρχη γραμμή των Βρυξελλών
Ο Ισπανός υπουργός Εξωτερικών Χοσέ Λουίς Άλμπαρες δηλώνει ότι «η Ευρώπη επιτέλους ορθώνεται στα πόδια της – όπως έκανε η Ισπανία από την πρώτη στιγμή». Αμέσως μετά τον βομβαρδισμό που άναψε τη νέα φωτιά στη Μέση Ανατολή, η Μαδρίτη καταδίκασε απερίφραστα την επίθεση, μιλώντας για παράνομη ενέργεια εκτός πλαισίου διεθνούς δικαίου και αποστασιοποιούμενη από την Ουάσινγκτον και το Τελ Αβίβ.
Άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, αρχικά πιο αμφίσημες ώστε να μην συγκρουστούν ευθέως με τον Ντόναλντ Τραμπ, σταδιακά άλλαξαν τόνο. Ακόμη και η Τζόρτζια Μελόνι, δεδηλωμένη σύμμαχος του Αμερικανού προέδρου, αναγνώρισε ότι η επίθεση κινήθηκε «εκτός πλαισίου διεθνούς δικαίου». Σύμφωνα με προσχέδιο συμπερασμάτων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, οι «27» ετοιμάζονται να ζητήσουν ρητά «πλήρη σεβασμό του διεθνούς δικαίου από όλες τις πλευρές», κατονομάζοντας εμμέσως την Ουάσινγκτον και την κυβέρνηση Νετανιάχου.
Η διατύπωση αυτή συνιστά σαφή αποστασιοποίηση από τη γραμμή Τραμπ και ενισχύει την άποψη ότι η ΕΕ προσπαθεί να ανακτήσει έναν πιο αυτόνομο, αξιακό ρόλο στη διεθνή σκηνή – έστω και εκ των υστέρων.
Σύγκρουση για τον ρόλο της Ευρώπης και οι επιπτώσεις για τους πολίτες
Ο Άλμπαρες δεν κρύβει την κριτική του προς την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η οποία είχε υποστηρίξει ότι η Ευρώπη δεν μπορεί πια να είναι «θεματοφύλακας της παλιάς παγκόσμιας τάξης» και χρειάζεται πιο «ρεαλιστική, συμφεροντολογική» εξωτερική πολιτική. Κατά τον Ισπανό υπουργό, «αληθινός ρεαλισμός» είναι η υπεράσπιση της ειρήνης, η προστασία των πολιτών και η επιμονή στην αποκλιμάκωση. «Δεν ζούμε μια σύγκρουση παλιάς και νέας τάξης πραγμάτων· διακυβεύεται η ίδια η τάξη που χάρισε στην Ευρώπη δεκαετίες ειρήνης και ευημερίας», τονίζει.
Η Μαδρίτη συνδέει ευθέως την επίθεση στο Ιράν με τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, αλλά και με άλλες μονομερείς αμερικανικές κινήσεις, υποστηρίζοντας ότι η υπονόμευση της πολυμερούς, κανόνα‑βασιζόμενης τάξης οδηγεί μόνο σε χάος. Παράλληλα, επισημαίνει τις άμεσες συνέπειες για τους Ευρωπαίους: εκτίναξη των τιμών ενέργειας, κίνδυνος νέου μεταναστευτικού κύματος, με ήδη σχεδόν 1 εκατ. εσωτερικά εκτοπισμένους στον Λίβανο.
Η ισπανική κυβέρνηση επιχειρεί να εμφανιστεί συνεπής: καταδίκη του πολέμου «είτε πρόκειται για την Ουκρανία είτε για τη Μέση Ανατολή», με έμφαση στην προστασία των αμάχων, ανεξαρτήτως φυλής ή χρώματος δέρματος. Με αυτό τον λόγο, η Μαδρίτη διεκδικεί ρόλο ηθικής δύναμης στην ΕΕ, σε μια συγκυρία όπου οι Βρυξέλλες κατηγορούνται από τμήμα της κοινής γνώμης για επιλεκτική ευαισθησία.
Σχόλιο 
: Η Ισπανία αξιοποιεί το κενό ηγεσίας στην ΕΕ για να τοποθετηθεί ως προνομιακός εκφραστής της αντιπολεμικής και φιλειρηνικής γραμμής, όμως η αντοχή αυτής της στροφής θα κριθεί όταν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις κληθούν να επιλέξουν μεταξύ αρχών, ενεργειακής ασφάλειας και σχέσεων με τις ΗΠΑ.
#Ισπανία #Σάντσεθ #ΕΕ #Ιράν #ΔιεθνέςΔίκαιο #ΜέσηΑνατολή
