Ο Antonio Gracias εισάγει τον όρο «προεντροπικές» startups, επιχειρήσεις σχεδιασμένες να αντέχουν και να κερδίζουν μέσα στην παγκόσμια αβεβαιότητα. Η προσέγγισή του επαναπροσδιορίζει τι σημαίνει ανθεκτική και κλιμακώσιμη καινοτομία στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης.
Έναν νέο όρο φέρνει στο λεξιλόγιο της παγκόσμιας επενδυτικής κοινότητας ο Antonio Gracias, ιδρυτής της Valor Equity Partners και γνωστός επενδυτής σε εταιρείες όπως η SpaceX και η Tesla. Μιλώντας στο Upfront Summit στο Λος Άντζελες, περιέγραψε τις εταιρείες που αναζητά ως «proentropic» – ή στα ελληνικά «προεντροπικές» startups: επιχειρήσεις που όχι απλώς αντέχουν στο χάος, αλλά χτίζονται εξαρχής για να ευημερούν μέσα σε αυτό.
Τι σημαίνει «προεντροπική» επιχείρηση
Ο όρος αντλείται από τη φυσική, όπου η εντροπία μετρά το επίπεδο αταξίας ή αβεβαιότητας σε ένα σύστημα. Σύμφωνα με τον δεύτερο νόμο της θερμοδυναμικής, η εντροπία αυξάνεται με τον χρόνο· με άλλα λόγια, τα συστήματα τείνουν φυσικά προς μεγαλύτερη αταξία. Ο Gracias μεταφέρει αυτή τη λογική στην οικονομία και την τεχνολογία, υποστηρίζοντας ότι ο κόσμος οδεύει εδώ και δεκαετίες προς ολοένα και μεγαλύτερη αστάθεια, λόγω δημογραφικής έκρηξης, γεωπολιτικών εντάσεων, κλιματικής κρίσης και ραγδαίας τεχνολογικής αλλαγής.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι «προεντροπικές» εταιρείες είναι εκείνες που έχουν ενσωματώσει στη στρατηγική και στην κουλτούρα τους μια πιθανοκρατική θεώρηση του κόσμου. Δεν βασίζονται στην υπόθεση ότι η σημερινή κατάσταση θα συνεχιστεί, αλλά προετοιμάζονται για συνεχείς ανατροπές, εξετάζοντας συστηματικά ακραία σενάρια και επιδιώκοντας όχι απλώς να τα αντέξουν, αλλά να ωφεληθούν από αυτά.
Ο Gracias έφερε ως παράδειγμα τη SpaceX από το χαρτοφυλάκιό του, υπονοώντας ότι η ικανότητά της να σχεδιάζει για ένα μέλλον ριζικά διαφορετικό –σε επίπεδο διαστήματος, άμυνας, επικοινωνιών– την καθιστά τυπικό δείγμα «προεντροπικής» επιχείρησης.
Μακροοικονομική αβεβαιότητα, AI και ηθικό θάρρος
Ο επενδυτής συνέδεσε την επενδυτική του στρατηγική με τη σημερινή μακροοικονομική συγκυρία, υπογραμμίζοντας ότι «μπαίνουμε σε μια περίοδο όπου, αν θέλεις πραγματικά να χτίσεις έναν καλύτερο κόσμο, χρειάζεσαι ηθικό θάρρος». Εστίασε ιδιαίτερα στη διασταύρωση κλίματος, ενέργειας και hardware, χρησιμοποιώντας την Tesla ως παράδειγμα για το πώς η έξυπνη ενσωμάτωση λογισμικού και υλικού επιτρέπει την ανάπτυξη ισχυρών προϊόντων χωρίς υπερβολικές υπολογιστικές απαιτήσεις.
Αντίθετα με τον κυρίαρχο δημόσιο φόβο ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα οδηγήσει σε μαζικές απώλειες θέσεων εργασίας και κοινωνική αναταραχή, ο Gracias εμφανίζεται αισιόδοξος. Δηλώνει αποφασισμένος τα επόμενα πέντε έως δέκα χρόνια να συμβάλει ώστε αυτό το δυστοπικό σενάριο να μην επαληθευτεί, υποστηρίζοντας ότι οι ευκαιρίες που ανοίγονται είναι ιστορικά μεγάλες.
Κατά την άποψή του, η εξάπλωση εργαλείων low-code και no-code θα επιτρέψει σε πολύ περισσότερους ανθρώπους να δημιουργήσουν επιχειρήσεις, απελευθερώνοντας νέα επίπεδα παραγωγικότητας και καινοτομίας. «Κανείς δεν ξέρει τι θα χτίσουν», σημείωσε, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η επόμενη γενιά «προεντροπικών» startups μπορεί να προέλθει από απροσδόκητους παίκτες.
Ο Gracias κατέληξε ότι τελικά «εμείς θα αποφασίσουμε αν θα έχουμε ένα ουτοπικό ή δυστοπικό μέλλον», μεταφέροντας την ευθύνη από την ίδια την τεχνολογία στις επιλογές επενδυτών, ιδρυτών και κοινωνιών. Για τους Έλληνες επιχειρηματίες και επενδυτές, το αφήγημα αυτό λειτουργεί ως προειδοποίηση αλλά και ως πρόσκληση: σε ένα περιβάλλον αυξανόμενης εντροπίας, η ανθεκτικότητα, η στρατηγική σκέψη και το ηθικό θάρρος μετατρέπονται σε βασικά ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα.
Σχόλιο
: Η έννοια των «προεντροπικών» startups συνομιλεί άμεσα με την ελληνική πραγματικότητα: αγορά μικρή, θεσμική αστάθεια, γεωπολιτικοί κίνδυνοι. Όσες νεοφυείς επιχειρήσεις σχεδιάζονται εξαρχής για να εκμεταλλευτούν –και όχι απλώς να αντέξουν– την αβεβαιότητα, θα είναι και εκείνες που θα προσελκύσουν το πιο «έξυπνο» διεθνές κεφάλαιο την επόμενη δεκαετία.






