Το πετρέλαιο καταγράφει το ισχυρότερο εβδομαδιαίο ράλι από το 2022, καθώς ο πόλεμος ΗΠΑ-Ιράν παραλύει τις ροές στη Μέση Ανατολή. Οι αγορές προεξοφλούν παρατεταμένη ενεργειακή αναταραχή με σοβαρές πληθωριστικές συνέπειες.
Οι τιμές του πετρελαίου επιταχύνουν ανοδικά, σηματοδοτώντας τη σοβαρότερη αναταραχή στην αγορά ενέργειας από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία στις αρχές του 2022. Το Brent ενισχύεται κατά 4,5% στα 89,23 δολάρια το βαρέλι, αγγίζοντας υψηλό σχεδόν διετίας, ενώ το αμερικανικό WTI εκτοξεύεται κατά 6,3% στα 86,06 δολάρια, επίπεδα που είχαν να καταγραφούν από τον Απρίλιο του 2024.
Το ράλι τροφοδοτείται από τον κλιμακούμενο πόλεμο μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν και τη διάχυση της σύγκρουσης σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, με τις αγορές να προεξοφλούν πλέον όχι μια παροδική αναταραχή, αλλά έναν δομικό κίνδυνο για την παγκόσμια προσφορά «μαύρου χρυσού».
Ο κίνδυνος στα Στενά του Ορμούζ και το σενάριο των 150 δολαρίων
Κρίσιμος παράγοντας για την ένταση της ανόδου είναι η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται σημαντικό ποσοστό των θαλάσσιων εξαγωγών πετρελαίου παγκοσμίως. Η κυκλοφορία προσεγγίζει το «αδιέξοδο», με τον κίνδυνο πλήρους διακοπής να τίθεται πλέον ανοικτά στο τραπέζι.
Ο υπουργός Ενέργειας του Κατάρ, Σαάντ αλ Καμπί, προειδοποίησε ότι ο πόλεμος μπορεί να οδηγήσει τις χώρες του Κόλπου να σταματήσουν τις αποστολές πετρελαίου μέσα σε λίγες ημέρες. Υπογράμμισε μάλιστα ότι, εάν τα δεξαμενόπλοια δεν μπορούν να περάσουν από τα Στενά του Ορμούζ, οι τιμές του αργού θα μπορούσαν να εκτιναχθούν έως και στα 150 δολάρια το βαρέλι μέσα στις επόμενες εβδομάδες.
Μια τέτοια εξέλιξη θα συνιστούσε νέο παγκόσμιο ενεργειακό σοκ, με άμεσες επιπτώσεις σε πληθωρισμό, ανάπτυξη και νομισματική πολιτική, ανατρέποντας τις προσδοκίες για ομαλή αποκλιμάκωση των τιμών ενέργειας το 2026.
Πιέσεις στην αντλία και κλιμάκωση της στρατιωτικής έντασης
Ήδη στις ΗΠΑ η μέση τιμή της βενζίνης έχει αυξηθεί κατά περίπου 0,27 δολάρια μέσα σε μία εβδομάδα, στα 3,25 δολάρια το γαλόνι, ενώ η σύγκρουση ΗΠΑ-Ιράν εισέρχεται στην έβδομη ημέρα της. Η άνοδος αυτή μεταφέρεται σταδιακά στο κόστος μεταφορών και στην εφοδιαστική αλυσίδα, ενισχύοντας τον κίνδυνο αναζωπύρωσης του πληθωρισμού.
Σε συνέντευξη Τύπου, ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγσεθ, έστειλε μήνυμα παρατεταμένης στρατιωτικής εμπλοκής, δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ «μόλις άρχισαν να πολεμούν» και ότι «δεν υπάρχει έλλειψη αμερικανικής θέλησης». Τόνισε ότι η μαχητική ισχύς που μπορεί να προβληθεί κατά του Ιράν θα είναι πολλαπλάσια από τη σημερινή, ειδικά εάν συνεκτιμηθούν και οι δυνατότητες των Ισραηλινών Ενόπλων Δυνάμεων.
Για τις διεθνείς αγορές ενέργειας, οι δηλώσεις αυτές σηματοδοτούν πως η γεωπολιτική ένταση δύσκολα θα αποκλιμακωθεί άμεσα, αυξάνοντας το «ασφάλιστρο κινδύνου» στις τιμές πετρελαίου και αναγκάζοντας τις κυβερνήσεις να προετοιμαστούν για σενάρια παρατεταμένα υψηλών τιμών καυσίμων.
Σχόλιο 
: Η αγορά πετρελαίου περνά από μια φάση απλής γεωπολιτικής νευρικότητας σε καθεστώς δομικού κινδύνου, με το «premium πολέμου» να ενσωματώνεται πλέον μόνιμα στις τιμές. Για εισαγωγικές οικονομίες όπως η Ελλάδα, η διαχείριση των δημοσιονομικών περιθωρίων, της ενεργειακής πολιτικής και των επιδοτήσεων καυσίμων θα αποτελέσει κεντρικό στοίχημα, καθώς κάθε παρατεταμένο ράλι στο πετρέλαιο απειλεί να διαβρώσει τόσο την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών όσο και την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων.
#πετρέλαιο #αγορές #ΜέσηΑνατολή #ΗΠΑ #Ιράν #καύσιμα #πληθωρισμός
