Σχεδόν έναν μήνα μετά την έναρξη της επιχείρησης κατά του Ιράν, οι Ηνωμένες Πολιτείες μετακινούν σταδιακά το βάρος από τον αεροπορικό πόλεμο σε ένα πιο σύνθετο επιχειρησιακό μοντέλο που περιλαμβάνει και χερσαίες δυνατότητες.
Η επιχείρηση, που ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου ως κοινή αεροπορική καμπάνια ΗΠΑ–Ισραήλ, έχει ήδη πλήξει χιλιάδες στόχους εντός Ιράν – από βάσεις των Φρουρών της Επανάστασης έως εγκαταστάσεις πυραύλων, drones και ναυτικές υποδομές. Παράλληλα, αμερικανικές εκτιμήσεις κάνουν λόγο για σημαντικές απώλειες στον ιρανικό στόλο, με δεκάδες πλοία να έχουν καταστραφεί ή υποστεί ζημιές.
Ωστόσο, η στρατηγική πίεση δεν περιορίζεται πλέον στον αέρα.
Η συγκέντρωση δυνάμεων που βρίσκεται σε εξέλιξη στην ευρύτερη περιοχή του Περσικού Κόλπου αποτελεί τη μεγαλύτερη κινητοποίηση από την εποχή του πολέμου στο Ιράκ. Και δεν είναι τυχαία.
Στον πυρήνα της επιχειρησιακής παρουσίας βρίσκεται η ομάδα κρούσης του αεροπλανοφόρου USS Abraham Lincoln, η οποία υποστηρίζει τις συνεχιζόμενες αεροπορικές επιθέσεις. Η παρουσία αυτή εξασφαλίζει συνεχή επιχειρησιακή πίεση, αλλά από μόνη της δεν αρκεί για να επιβάλει αλλαγή στο πεδίο.
Γι’ αυτό και η Ουάσιγκτον προσθέτει νέα layers.
Το πρώτο layer είναι η ανάπτυξη δύο αμφίβιων ομάδων κρούσης των Πεζοναυτών.
Η πρώτη, με επίκεντρο το USS Tripoli και την 31η Εκστρατευτική Μονάδα Πεζοναυτών, αναχώρησε από την Ιαπωνία και έχει ήδη κινηθεί μέσω Ινδικού Ωκεανού προς τη ζώνη επιχειρήσεων. Το συγκεκριμένο σχήμα διαθέτει περίπου 2.200 πεζοναύτες και ναύτες, μαζί με δυνατότητα ανάπτυξης μαχητικών F-35B, ελικοπτέρων και αποβατικών μέσων.
Η δεύτερη, το USS Boxer Amphibious Ready Group με την 11η MEU, αναχώρησε από την Καλιφόρνια και βρίσκεται σε πορεία προς τον Κόλπο. Με παρόμοια δύναμη και δυνατότητες, εκτιμάται ότι θα φτάσει στην περιοχή μέσα στον Απρίλιο, ενισχύοντας σημαντικά την παρουσία των ΗΠΑ.
Συνολικά, οι δύο αυτές ομάδες προσθέτουν περίπου 4.500 πεζοναύτες και ναυτικό προσωπικό στο επιχειρησιακό θέατρο.
Το δεύτερο layer είναι η ανάπτυξη χερσαίων δυνάμεων ταχείας επέμβασης.
Περίπου 2.000 στρατιώτες της 82η Αερομεταφερόμενη Μεραρχία έχουν ήδη λάβει εντολή μετακίνησης προς τη Μέση Ανατολή. Πρόκειται για τη βασική μονάδα άμεσης αντίδρασης του αμερικανικού στρατού, με δυνατότητα ανάπτυξης σε οποιοδήποτε σημείο του κόσμου μέσα σε λίγες ώρες.
Η συγκεκριμένη δύναμη είναι σχεδιασμένη για επιχειρήσεις τύπου «forced entry» – κατάληψη αεροδρομίων, κρίσιμων υποδομών και εδαφών που μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως βάση για επόμενες φάσεις επιχειρήσεων.
Το τρίτο layer είναι η συνολική δομή διοίκησης και ελέγχου.
Η συγκέντρωση αυτών των δυνάμεων δημιουργεί για πρώτη φορά από την αρχή του πολέμου ένα ολοκληρωμένο επιχειρησιακό πλαίσιο που συνδυάζει αεροπορία, ναυτικό και χερσαίες δυνατότητες. Αυτό δεν σημαίνει ότι έχει ληφθεί απόφαση για χερσαία εισβολή. Σημαίνει όμως ότι η επιλογή υπάρχει.
Και αυτό αλλάζει τη δυναμική.
Οι στρατιωτικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι η συγκεκριμένη δύναμη δεν επαρκεί για παρατεταμένη χερσαία εκστρατεία. Για σύγκριση, η εισβολή στο Ιράκ το 2003 απαιτούσε πάνω από 150.000 στρατιώτες. Η σημερινή δύναμη των ΗΠΑ κινείται σε επίπεδα μερικών χιλιάδων, χωρίς βαριά τεθωρακισμένα και χωρίς την απαραίτητη υποστήριξη logistics για μακροχρόνιες επιχειρήσεις.
Αυτό δείχνει κάτι πολύ συγκεκριμένο:
ο σχεδιασμός αφορά περιορισμένες, στοχευμένες επιχειρήσεις.
Τα πιθανά σενάρια που εξετάζονται περιλαμβάνουν την εξασφάλιση θαλάσσιων διαδρομών στο Στενό του Ορμούζ, την εξουδετέρωση παράκτιων πυραυλικών συστημάτων και ταχείες επιθέσεις σε υποδομές που απειλούν τη ναυσιπλοΐα.
Ένα πιο επιθετικό σενάριο θα ήταν η κατάληψη του νησιού Kharg, το οποίο αποτελεί τον βασικό κόμβο εξαγωγής πετρελαίου του Ιράν. Ωστόσο, μια τέτοια κίνηση θα είχε υψηλό ρίσκο κλιμάκωσης, καθώς θα άγγιζε τον πυρήνα της ιρανικής οικονομίας.
Το πιο φιλόδοξο –και λιγότερο ρεαλιστικό με τα τρέχοντα δεδομένα– σενάριο αφορά την εξασφάλιση πυρηνικών εγκαταστάσεων εντός Ιράν. Αυτό θα απαιτούσε πολύ μεγαλύτερη στρατιωτική δύναμη και παρατεταμένη παρουσία, κάτι που προς το παρόν δεν φαίνεται να υποστηρίζεται από τη δομή των δυνάμεων που αναπτύσσονται.
Παράλληλα με τη στρατιωτική κινητοποίηση, παραμένει ενεργό ένα ασταθές διπλωματικό παρασκήνιο. Οι ΗΠΑ μιλούν για πρόοδο σε συνομιλίες, ενώ η Τεχεράνη αρνείται οποιαδήποτε άμεση διαπραγμάτευση. Ενδιάμεσοι παίκτες, όπως το Πακιστάν, επιχειρούν να λειτουργήσουν ως δίαυλοι επικοινωνίας.
Η πραγματικότητα είναι ότι η στρατιωτική ενίσχυση λειτουργεί κυρίως ως εργαλείο πίεσης.
Όμως αυτό το εργαλείο έχει όρια.
SBC Analysis
Αυτό που χτίζεται δεν είναι force για εισβολή.
Είναι force για επιλογές.
Rapid strike, limited objectives, high impact.
Το ρίσκο είναι αλλού:
όσο αυξάνεται η παρουσία, μειώνεται η ευελιξία.
Και σε τέτοια περιβάλλοντα,
η στρατηγική μπορεί να χαθεί μέσα στην τακτική.
