Ισχυρή άνοδος άνω του 5% στο πετρέλαιο, καθώς η εύθραυστη εκεχειρία ΗΠΑ–Ιράν απειλείται και τα Στενά του Ορμούζ παραλύουν.
Νέα ένταση στη Μέση Ανατολή επανέφερε τη νευρικότητα στις αγορές ενέργειας, με τις τιμές του αργού πετρελαίου να καταγράφουν απότομη άνοδο τη Δευτέρα. Η κλιμάκωση της αντιπαράθεσης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν και ο κίνδυνος κατάρρευσης της προσωρινής εκεχειρίας οδήγησαν σε άλμα άνω του 5% στα διεθνή benchmarks, την ώρα που η ναυσιπλοΐα στα στρατηγικής σημασίας Στενά του Ορμούζ παραμένει ουσιαστικά παγωμένη.
Ισχυρή αντίδραση μετά τη βουτιά και ο ρόλος των Στενών του Ορμούζ
Το Brent ενισχύθηκε κατά 5,10 δολάρια ή 5,64%, κλείνοντας στα 95,48 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI σημείωσε άνοδο 5,76 δολαρίων ή 6,87%, διαμορφούμενο στα 89,61 δολάρια. Η κίνηση αυτή ακολούθησε τη βίαιη διόρθωση της Παρασκευής, όταν οι τιμές είχαν υποχωρήσει περίπου 9%, στη μεγαλύτερη ημερήσια πτώση από τις 18 Απριλίου, μετά τη διαβεβαίωση της Τεχεράνης ότι η διέλευση εμπορικών πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ θα παραμείνει ανοιχτή όσο διαρκεί η εκεχειρία.
Η εικόνα όμως άλλαξε ριζικά το Σαββατοκύριακο, όταν οι ΗΠΑ κατέλαβαν ιρανικό φορτηγό πλοίο που φέρεται να επιχείρησε να παραβιάσει τον ναυτικό αποκλεισμό. Η Τεχεράνη αντέδρασε προειδοποιώντας για αντίποινα, εξέλιξη που αναζωπύρωσε τους φόβους για επανέναρξη των εχθροπραξιών και τυχόν διακοπή των ροών. Στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου και LNG, καταγράφηκαν μόλις τρεις διελεύσεις στο τελευταίο 12ωρο, σύμφωνα με στοιχεία ναυτιλιακής παρακολούθησης.
Διπλωματικό θρίλερ και σενάρια για την πορεία των τιμών
Η εκεχειρία διάρκειας δύο εβδομάδων λήγει εντός των επόμενων ημερών, θέτοντας εν αμφιβόλω τις προοπτικές ενός δεύτερου γύρου συνομιλιών ΗΠΑ–Ιράν στο Ισλαμαμπάντ. Ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος ανέφερε ότι η Τεχεράνη εξετάζει τη συμμετοχή στις διαπραγματεύσεις, χωρίς όμως οριστική απόφαση. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί δήλωσε στον Πακιστανό ομόλογό του Ισάκ Νταρ ότι οι «συνεχιζόμενες παραβιάσεις της εκεχειρίας» από τις ΗΠΑ αποτελούν βασικό εμπόδιο για τη συνέχιση της διπλωματικής διαδικασίας.
Από αμερικανικής πλευράς, ο Ντόναλντ Τραμπ άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο να μην παραταθεί η εκεχειρία, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι ο ναυτικός αποκλεισμός θα παραμείνει σε ισχύ. Παρά την ένταση, αναλυτές σημειώνουν ότι οι τρέχουσες τιμές παραμένουν χαμηλότερες από τα υψηλά που είχαν καταγραφεί στην αρχή της κρίσης. Όπως επισημαίνει ο Μπομπ Γιόργκερ της Mizuho, «εφόσον δεν υπάρξει πλήρης πολεμική σύγκρουση, οι τιμές ενδέχεται να κινηθούν σταδιακά πτωτικά».
Για τις αγορές και ιδιαίτερα για εισαγωγικές οικονομίες όπως η Ελλάδα, το βασικό ρίσκο είναι μια παρατεταμένη διαταραχή στη ροή μέσω Ορμούζ, που θα μπορούσε να επαναφέρει έντονα πληθωριστικές πιέσεις στην ενέργεια και να ανατρέψει τις προβλέψεις για αποκλιμάκωση του κόστους.
Σχόλιο 
: Η αγορά πετρελαίου λειτουργεί ξανά ως βαρόμετρο γεωπολιτικού ρίσκου: όσο η διπλωματία μένει μετέωρη και τα Στενά του Ορμούζ υπολειτουργούν, η μεταβλητότητα θα παραμένει υψηλή και οι κυβερνήσεις θα πρέπει να προετοιμάζονται για νέα κύματα ενεργειακού κόστους.
#πετρέλαιο #ΗΠΑ #Ιράν #ενέργεια #αγορές
