Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς αναγνωρίζει την ενισχυμένη θέση της Τεχεράνης και αμφισβητεί τη στρατηγική της Ουάσινγκτον, ενώ «φρενάρει» τις προσδοκίες ένταξης της Ουκρανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς εκτίμησε ότι το Ιράν εμφανίζεται «σαφώς ισχυρότερο απ’ όσο θεωρούνταν» και πως η ιρανική κυβέρνηση «διαπραγματεύεται προφανώς με μεγάλη επιδεξιότητα» με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παράλληλα, εξέφρασε ανησυχία για την απουσία ορατής «στρατηγικής εξόδου» της κυβέρνησης Τραμπ από την τρέχουσα στρατιωτική εμπλοκή στη Μέση Ανατολή.
Η ένταση με το Ιράν και ο κίνδυνος στα Στενά του Ορμούζ
Ο Μερτς προειδοποίησε ότι τα Στενά του Ορμούζ είναι «εν μέρει ναρκοθετημένα», σε μια φάση όπου η Τεχεράνη φέρεται να έχει καταθέσει πρόταση για την επαναλειτουργία τους. Η περιοχή αποτελεί κρίσιμο θαλάσσιο διάδρομο για τις ροές πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου προς την Ευρώπη και την Ασία, με κάθε διαταραχή να μεταφράζεται σε αστάθεια τιμών ενέργειας και αυξημένο ασφάλιστρο κινδύνου στις θαλάσσιες μεταφορές.
Η επισήμανση της απουσίας ξεκάθαρης «exit strategy» από την αμερικανική πλευρά αντανακλά τον ευρωπαϊκό φόβο για παρατεταμένη αστάθεια στον Περσικό Κόλπο. Η διαπίστωση ότι το Ιράν διαπραγματεύεται από θέση αυξημένης ισχύος περιορίζει τα περιθώρια μονομερών κινήσεων από τη Δύση και ενισχύει την ανάγκη συντονισμένης, πολυμερούς διπλωματίας, στην οποία η ΕΕ επιχειρεί να διατηρήσει ρόλο σταθεροποιητικού παράγοντα.
Ουκρανία και ΕΕ: αναβολή προσδοκιών για 2027-2028
Σε ό,τι αφορά την Ουκρανία, ο Μερτς απέρριψε τις φιλοδοξίες για ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση την 1η Ιανουαρίου 2027, χαρακτηρίζοντας μη ρεαλιστική και την προοπτική του 2028. Υπογράμμισε ότι η Ένωση δεν μπορεί να δεχθεί χώρα σε εμπόλεμη κατάσταση, θέτοντας ως ελάχιστη προϋπόθεση τον τερματισμό του πολέμου αλλά και την πλήρη κάλυψη των κριτηρίων ένταξης.
Ο Γερμανός καγκελάριος στάθηκε ειδικά στο κράτος δικαίου και στη διαφθορά, αναγνωρίζοντας μεν βελτίωση, αλλά επιμένοντας ότι «ακόμη δεν επαρκεί». Η τοποθέτηση συνδέεται με τη γενικότερη στροφή σε αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες προς μια περισσότερο «ποιοτική» παρά «ποσοτική» διεύρυνση, με αυστηρότερη αξιολόγηση θεσμών, διοικητικής ικανότητας και δημοσιονομικής ανθεκτικότητας των υποψηφίων χωρών.
Το μήνυμα του Βερολίνου για ασφάλεια, ενέργεια και διεύρυνση
Οι παράλληλες αναφορές σε Ιράν και Ουκρανία αποτυπώνουν μια συνεκτική γραμμή του Βερολίνου: προσεκτική αποστασιοποίηση από απρόβλεπτες στρατιωτικές πρωτοβουλίες των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή και σαφές φρένο στην αντίληψη ταχείας διεύρυνσης της ΕΕ προς ανατολάς. Στο ενεργειακό πεδίο, ο κίνδυνος στα Στενά του Ορμούζ υπενθυμίζει την εξάρτηση της Ευρώπης από κρίσιμες θαλάσσιες οδούς, τροφοδοτώντας τη συζήτηση για διαφοροποίηση πηγών και οδεύσεων.
Σε επίπεδο ευρωπαϊκής διακυβέρνησης, το γερμανικό μήνυμα είναι ότι η διεύρυνση δεν μπορεί να προηγείται της εμβάθυνσης και της θεσμικής σύγκλισης. Η έμφαση σε κράτος δικαίου και διαφθορά στην Ουκρανία λειτουργεί ως προειδοποίηση και προς άλλες υποψήφιες χώρες ότι η πολιτική αλληλεγγύη δεν υποκαθιστά τις τεχνικές και θεσμικές προϋποθέσεις ένταξης.
Σχόλιο 
: Για την ελληνική αγορά, οι δηλώσεις Μερτς έχουν δύο άμεσα πρακτικά συνεπακόλουθα. Πρώτον, η επισήμανση κινδύνου στα Στενά του Ορμούζ αυξάνει την πιθανότητα βραχυπρόθεστων διακυμάνσεων σε τιμές πετρελαίου, ασφάλιστρα κινδύνου και ναύλους, επηρεάζοντας άμεσα το ενεργειακό κόστος των επιχειρήσεων και τη ναυτιλία ελληνικών συμφερόντων που δραστηριοποιείται στον Περσικό Κόλπο. Δεύτερον, η απομάκρυνση ενός χρονοδιαγράμματος ένταξης της Ουκρανίας έως το 2028 δίνει στην Ελλάδα μεγαλύτερο περιθώριο προσαρμογής ως προς τις μελλοντικές ισορροπίες στον κοινοτικό προϋπολογισμό, τις πολιτικές συνοχής και τις αγροτικές ενισχύσεις, καθώς η ένταξη μιας μεγάλης, εμπόλεμης και δημοσιονομικά απαιτητικής χώρας θα επηρέαζε αναπόφευκτα την κατανομή πόρων προς τα υπάρχοντα κράτη-μέλη.
#Γερμανία #Ιράν #Ουκρανία #ΕυρωπαϊκήΈνωση #ΣτενάτουΟρμούζ
