Η κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή φέρνει στο όριο τις αγορές καυσίμων, με την Ευρώπη να διαθέτει μόλις έξι εβδομάδες αποθεμάτων αεροπορικού καυσίμου. Στο τραπέζι νέα εθνικά μέτρα στήριξης.
Η διεθνής ενεργειακή αγορά εισέρχεται σε μια περίοδο εξαιρετικά αυξημένου κινδύνου, καθώς η κρίση στη Μέση Ανατολή αναζωπυρώνει τους φόβους για επάρκεια καυσίμων και αναγκάζει κυβερνήσεις και επιχειρήσεις σε σενάρια έκτακτης ανάγκης. Στο επίκεντρο βρίσκονται το ντίζελ κίνησης και τα αεροπορικά καύσιμα, δύο κρίσιμα καύσιμα για τις μεταφορές και την εφοδιαστική αλυσίδα της Ευρώπης.
Ο κίνδυνος από τα Στενά του Ορμούζ
Καθοριστικός παράγοντας είναι η αστάθεια γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται σημαντικό μέρος των παγκόσμιων ροών πετρελαίου και παραγώγων. Ο επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, Φατίχ Μπιρόλ, προειδοποίησε ότι ένα παρατεταμένο μπλόκο στην περιοχή θα μπορούσε να οδηγήσει στη «μεγαλύτερη ενεργειακή κρίση» που έχει αντιμετωπίσει ποτέ η παγκόσμια οικονομία. Μια τέτοια εξέλιξη δεν θα επηρέαζε μόνο τις τιμές του πετρελαίου, αλλά θα είχε άμεσο αντίκτυπο στην ανάπτυξη, τον πληθωρισμό και την ανταγωνιστικότητα των οικονομιών, ιδίως της ευρωπαϊκής.
Ήδη, στις αγορές ντίζελ και αεροπορικών καυσίμων καταγράφονται σοβαρές στρεβλώσεις στις εφοδιαστικές αλυσίδες, με αυξημένα κόστη μεταφοράς, μεγαλύτερους χρόνους παράδοσης και έντονη νευρικότητα στις τιμές. Η εξάρτηση της Ευρώπης από εισαγόμενα καύσιμα καθιστά την ήπειρο ιδιαίτερα ευάλωτη σε γεωπολιτικές αναταράξεις.
Το όριο των 42 ημερών και τα εθνικά μέτρα
Σύμφωνα με τον Φατίχ Μπιρόλ, τα αποθέματα αεροπορικού καυσίμου στην Ευρώπη επαρκούν μόλις για περίπου έξι εβδομάδες, δηλαδή 42 ημέρες. Εάν η αναταραχή στις ροές διατηρηθεί, εκτιμάται ότι οι αεροπορικές εταιρείες θα υποχρεωθούν να περιορίσουν το πτητικό τους έργο, με συνέπειες για τον τουρισμό, τις εμπορευματικές μεταφορές και ευρύτερα την οικονομική δραστηριότητα.
Αντίστοιχη χρονική περίοδο ασφάλειας θέτουν και τα ελληνικά διυλιστήρια, τα οποία εκτιμούν ότι μέχρι τα τέλη Μαΐου υπάρχει επάρκεια αποθεμάτων και ομαλή τροφοδοσία της αγοράς. Ωστόσο, η αβεβαιότητα μετά το όριο αυτό ενισχύει την ανάγκη για καθημερινή αξιολόγηση της κατάστασης στο ντίζελ και τα αεροπορικά καύσιμα, αλλά και για προληπτικό σχεδιασμό σε κυβερνητικό επίπεδο.
Στο τραπέζι βρίσκονται νέα εθνικά μέτρα για την ανακούφιση νοικοκυριών και επιχειρήσεων από ενδεχόμενες νέες αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων, σε συνδυασμό με διεθνή κινητοποίηση για τη διασφάλιση της ομαλής ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Η ισορροπία ανάμεσα στην ενεργειακή ασφάλεια, τη δημοσιονομική αντοχή και την προστασία της πραγματικής οικονομίας θα αποτελέσει το κεντρικό στοίχημα των επόμενων εβδομάδων.
Σχόλιο 
: Το όριο των 42 ημερών λειτουργεί ως σκληρός χρονικός μετρητής για κυβερνήσεις και αγορές: αν δεν υπάρξει γρήγορη αποκλιμάκωση στη Μέση Ανατολή και διασφάλιση των θαλάσσιων οδών, η Ευρώπη κινδυνεύει με νέο ενεργειακό σοκ, αυτή τη φορά στο πιο νευραλγικό σημείο της – τις μεταφορές και τον τουρισμό, με αναπόφευκτες δευτερογενείς πιέσεις σε τιμές και ανάπτυξη.
#ενέργεια #καύσιμα #ΜέσηΑνατολή #Ορμούζ #Ευρώπη #Ελλάδα
