Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας εκτιμά ότι η μισή χαμένη παραγωγή πετρελαίου στον Κόλπο μπορεί να επανέλθει εντός δύο εβδομάδων από την ασφαλή επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, με το 80% να αποκαθίσταται σε έναν μήνα.
Η διακοπή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, λόγω πολέμου και αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού στα ιρανικά λιμάνια, έχει αφαιρέσει από την παγκόσμια αγορά σχεδόν 9 εκατ. βαρέλια ημερήσιας παραγωγής από βασικούς παραγωγούς της Μέσης Ανατολής. Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας (IEA), στη μηνιαία της έκθεση, στέλνει ωστόσο ένα προσεκτικά αισιόδοξο μήνυμα: εφόσον αποκατασταθεί η ασφαλής και σταθερή διέλευση δεξαμενόπλοιων από τον Ορμούζ, περίπου το 50% της διακοπείσας παραγωγής μπορεί να επανέλθει μέσα σε δύο εβδομάδες και το 80% εντός ενός μήνα.
Η σημασία του Ορμούζ για την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν έναν από τους κρισιμότερους ενεργειακούς διαδρόμους διεθνώς, καθώς μέσω αυτών διέρχεται σημαντικό μέρος των εξαγωγών πετρελαίου από Σαουδική Αραβία, Κουβέιτ, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και άλλα κράτη του Κόλπου. Με την έναρξη της σύγκρουσης, το Ιράν περιόρισε ουσιαστικά τη ναυσιπλοΐα, οδηγώντας πολλές χώρες σε αναγκαστική μείωση παραγωγής καθώς οι δεξαμενές αποθήκευσης γέμισαν ταχύτατα. Ορισμένοι παραγωγοί επέλεξαν μάλιστα προληπτικές περικοπές, ώστε να διευκολύνουν την ταχύτερη επανεκκίνηση των πεδίων μετά τη λήξη της κρίσης.
Σύμφωνα με την IEA, τον Μάρτιο περίπου 8,9 εκατ. βαρέλια ημερησίως είχαν ήδη τεθεί εκτός αγοράς από τα κράτη του Κόλπου που συμμετέχουν στην συμμαχία ΟΠΕΚ+, ενώ οι εκτιμήσεις της αμερικανικής κυβέρνησης δείχνουν ότι πάνω από 9 εκατ. βαρέλια ημερήσιας παραγωγής θα παραμείνουν εκτός τον Απρίλιο, εφόσον η κατάσταση στα στενά δεν ομαλοποιηθεί.
Τα επιχειρησιακά βήματα για επανεκκίνηση της παραγωγής
Η έκθεση της IEA περιγράφει αναλυτικά τα πρακτικά προαπαιτούμενα για την επανεκκίνηση των πετρελαϊκών πεδίων. Πρώτο βήμα είναι η αποσυμφόρηση του Περσικού Κόλπου: «Αρχικά, τα δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν πετρέλαιο θα πρέπει να εξέλθουν από τον Κόλπο», σημειώνει. Μόνο τότε πλοία που βρίσκονται ήδη στην περιοχή χωρίς φορτίο θα μπορέσουν να φορτώσουν, απελευθερώνοντας αποθηκευτικούς χώρους στα λιμάνια και επιτρέποντας σταδιακά την αύξηση της παραγωγής.
Η IEA εκτιμά ότι η επαναφορά στο 80% των προπολεμικών επιπέδων εντός ενός μήνα προϋποθέτει όχι μόνο ασφαλή ναυσιπλοΐα, αλλά και την ταχεία κινητοποίηση εργαζομένων, εργολάβων και κρίσιμων εφοδιαστικών αλυσίδων. Το υπόλοιπο 20% θεωρείται πιο δύσκολο να ανακτηθεί, λόγω τεχνικών περιορισμών, όπως η πτώση της πίεσης στα κοιτάσματα και σύνθετες επιχειρησιακές δυσκολίες στην επανεκκίνηση ώριμων πεδίων.
Η εξίσωση, επομένως, δεν είναι απλώς στρατιωτική ή διπλωματική, αλλά βαθιά ενεργειακή και οικονομική: χωρίς προβλέψιμο πρόγραμμα φόρτωσης και επαρκή διαθέσιμη χωρητικότητα αποθήκευσης, «δεν είναι δυνατόν να επανεκκινήσει η εξόρυξη ή η διύλιση», υπογραμμίζει η IEA.
Σχόλιο 
: Η ανάλυση της IEA επιβεβαιώνει πόσο εύθραυστη παραμένει η παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια, καθώς ένας στενός θαλάσσιος δίαυλος μπορεί να αφαιρέσει σε λίγες ημέρες σχεδόν 10 εκατ. βαρέλια ημερήσιας παραγωγής από την αγορά. Για την Ευρώπη και την Ελλάδα, το διακύβευμα είναι σαφές: η διαφοροποίηση πηγών και διαδρομών ενέργειας δεν είναι απλώς πράσινη στρατηγική, αλλά ασπίδα απέναντι σε γεωπολιτικούς κραδασμούς που μεταφράζονται άμεσα σε τιμές καυσίμων, πληθωρισμό και δημοσιονομικές πιέσεις.
#πετρέλαιο #Ορμούζ #IEA #ενέργεια #ΜέσηΑνατολή
