Σοβαρές καθυστερήσεις σε 15 χώρες της Ευρώπης προκαλεί η πλήρης ενεργοποίηση του νέου συστήματος ελέγχου συνόρων της ΕΕ. Η πίεση στον κλάδο των αερομεταφορών εντείνεται από τον ταυτόχρονο κίνδυνο ελλείψεων καυσίμων λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Εικόνες χάους με ουρές που ξεπερνούν τις τρεις ώρες καταγράφονται σε αεροδρόμια 15 ευρωπαϊκών χωρών, καθώς το νέο ηλεκτρονικό σύστημα ελέγχου συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης τίθεται πλέον σε πλήρη εφαρμογή. Οι καθυστερήσεις πλήττουν τόσο μεγάλα διεθνή hubs όσο και περιφερειακά αεροδρόμια, από τη Γαλλία και τη Γερμανία έως το Βέλγιο, την Ιταλία, την Ισπανία και την Ελλάδα.
Το πρόβλημα εκδηλώνεται σε μια ήδη τεταμένη συγκυρία για τις αερομεταφορές, καθώς ο κλάδος βρίσκεται αντιμέτωπος με τον κίνδυνο ελλείψεων καυσίμων εξαιτίας του πολέμου στη Μέση Ανατολή, γεγονός που αυξάνει την αβεβαιότητα για το κόστος και την ομαλή διεξαγωγή των πτήσεων μέσα στο 2026.
Το Entry/Exit αλλάζει τους κανόνες στα σύνορα
Η καρδιά των αναταράξεων είναι το νέο σύστημα Entry/Exit της ΕΕ, το οποίο τέθηκε πλήρως σε ισχύ την περασμένη Παρασκευή, έπειτα από περίοδο σταδιακής εφαρμογής που ξεκίνησε τον Οκτώβριο. Στο πλαίσιο του μηχανισμού αυτού, όλοι οι επιβάτες από τρίτες χώρες –συμπεριλαμβανομένου του Ηνωμένου Βασιλείου μετά το Brexit– υποχρεούνται κατά την πρώτη είσοδό τους στην Ένωση να καταχωρούν προσωπικά στοιχεία και βιομετρικά δεδομένα.
Στόχος του Entry/Exit είναι διττός: αφενός η ενίσχυση της ασφάλειας των εξωτερικών συνόρων, αφετέρου η συστηματική καταγραφή των αφίξεων και αναχωρήσεων, ώστε να εντοπίζονται υπερβάσεις της επιτρεπόμενης διάρκειας παραμονής. Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, από την έναρξη της πιλοτικής φάσης τον Οκτώβριο έχουν καταγραφεί πάνω από 52 εκατομμύρια διελεύσεις, ενώ έχει απαγορευθεί η είσοδος σε 27.000 άτομα, μεταξύ των οποίων 700 που κρίθηκαν ως δυνητική απειλή για την ασφάλεια.
Ωστόσο, η διαδικασία λήψης και καταχώρησης βιομετρικών δεδομένων (δακτυλικά αποτυπώματα, φωτογραφία προσώπου) αποδεικνύεται χρονοβόρα στα σημεία εισόδου με μεγάλη κίνηση. Το Airports Council International (ACI) κάνει λόγο για αναμονές έως και τριών ωρών στους συνοριακούς ελέγχους, ακόμη και σε ώρες που η επιβατική κίνηση δεν έχει φτάσει στην κορύφωσή της.
Προειδοποιήσεις για «μη διαχειρίσιμο» καλοκαίρι
Ο Olivier Jankovec, επικεφαλής της ευρωπαϊκής μονάδας του ACI, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την προσεχή τουριστική περίοδο. «Η κατάσταση αυτή, τις επόμενες εβδομάδες και σίγουρα κατά την κορύφωση της καλοκαιρινής περιόδου, θα είναι απλώς μη διαχειρίσιμη», προειδοποίησε, υπογραμμίζοντας ότι ήδη σήμερα παρατηρούνται χρόνοι αναμονής πολλών ωρών, ενώ η κίνηση μόλις αρχίζει να ανεβαίνει.
Οι προειδοποιήσεις αυτές έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα για χώρες όπως η Ελλάδα, η Ισπανία και η Ιταλία, όπου το τουριστικό εισόδημα εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από ταξιδιώτες εκτός Σένγκεν. Οι παρατεταμένες ουρές και η ταλαιπωρία στα αεροδρόμια απειλούν να διαβρώσουν την ταξιδιωτική εμπειρία, με πιθανές επιπτώσεις στη ζήτηση, αλλά και στο λειτουργικό κόστος των αεροπορικών εταιρειών και των διαχειριστών αεροδρομίων.
Την ίδια στιγμή, ο κίνδυνος διαταραχών στην τροφοδοσία καυσίμων λόγω της γεωπολιτικής έντασης στη Μέση Ανατολή προσθέτει ένα ακόμη στρώμα κινδύνου. Εάν συνδυαστούν πιθανές ελλείψεις ή αυξημένες τιμές καυσίμων με επιχειρησιακό χάος στα σημεία ελέγχου, το καλοκαίρι του 2026 μπορεί να αποδειχθεί εξαιρετικά δύσκολο για τον ευρωπαϊκό αεροπορικό κλάδο.
Σχόλιο 
: Η ΕΕ επιχειρεί ένα αναγκαίο άλμα ασφάλειας, αλλά υποτίμησε το επιχειρησιακό κόστος για αεροδρόμια και επιβάτες. Αν δεν υπάρξει άμεση ενίσχυση υποδομών, προσωπικού και ψηφιακών διαδικασιών, ο συνδυασμός Entry/Exit και ενεργειακών κινδύνων μπορεί να μετατραπεί σε δοκιμασία αντοχών για τον τουρισμό, τις αεροπορικές εταιρείες και την εικόνα της Ευρώπης ως προορισμού.
#αεροδρόμια #EntryExit #ΕΕ #αερομεταφορές #τουρισμός
