Ο Ιταλός υπουργός Άμυνας Γκουίντο Κροζέτο κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για πυρηνική κλιμάκωση στον πόλεμο με το Ιράν. Οι δραματικές αναφορές του σε Χιροσίμα και Ναγκασάκι αναδεικνύουν την ένταση της ανησυχίας στην Ευρώπη.
Με δραματικούς τόνους, ο Ιταλός υπουργός Άμυνας Γκουίντο Κροζέτο προειδοποίησε για τον κίνδυνο η σύγκρουση με το Ιράν να εκτραπεί σε πυρηνική αντιπαράθεση, την ώρα που οι απειλές του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ κατά της Τεχεράνης γίνονται ολοένα και πιο ακραίες.
Μιλώντας στο ιταλικό κοινοβούλιο, αλλά και σε συνέντευξή του στην «Corriere della Sera», ο Κροζέτο περιέγραψε έναν κόσμο «κυριευμένο από τρέλα», προειδοποιώντας ότι «αυτό που είναι ήδη τραγικό μπορεί να γίνει ακόμη χειρότερο».
Ιστορικές αναλογίες και φόβος για πυρηνικό αδιέξοδο
Ο Ιταλός υπουργός επέλεξε να επαναφέρει στη δημόσια συζήτηση τις πληγές της Χιροσίμα και του Ναγκασάκι, υπενθυμίζοντας ότι «άνθρωποι σαν εμάς αποφάσισαν ότι ακόμη και η Χιροσίμα και το Ναγκασάκι ήταν αποδεκτές για να τελειώσει ένας πόλεμος». Με τη φράση «δεν έχουμε μάθει τίποτα», ο Κροζέτο υπογράμμισε ότι τα πυρηνικά όπλα παραμένουν στο κέντρο της διεθνούς αρχιτεκτονικής ασφάλειας, ενώ κράτη που δεν τα διαθέτουν «τα αναζητούν».
Απαντώντας στο ερώτημα αν θεωρεί ότι υπάρχει πραγματική πυρηνική απειλή, απέφυγε ακόμη και να προφέρει τη λέξη: «Ο κίνδυνος είναι η τρέλα, και ζούμε μια σύγκρουση όπου κάθε ενέργεια απαιτεί αντίδραση σε υψηλότερο επίπεδο». Η περιγραφή αυτή παραπέμπει σε κλασική «σπείρα κλιμάκωσης», όπου κάθε βήμα οδηγεί σχεδόν μηχανικά στο επόμενο, περιορίζοντας δραματικά τα περιθώρια αποκλιμάκωσης.
Ο πόλεμος με το Ιράν, ο Τραμπ και η παγκόσμια οικονομία
Οι δηλώσεις Κροζέτο εντάσσονται σε ένα πλαίσιο συνεχούς επιδείνωσης της κατάστασης. Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιτίθενται στο Ιράν από τα τέλη Φεβρουαρίου, με στόχο –σύμφωνα με αμερικανικές και ισραηλινές πηγές– την εξουδετέρωση των ιρανικών πυρηνικών δυνατοτήτων. Παρά τις βαριές απώλειες στην ιρανική ηγεσία και τη σοβαρή φθορά στις δυνατότητες παραγωγής πυραύλων, το καθεστώς στην Τεχεράνη παραμένει στην εξουσία.
Η απάντηση του Ιράν, με το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, έχει προκαλέσει παγκόσμιο οικονομικό σοκ, επηρεάζοντας τις θαλάσσιες μεταφορές και τις ενεργειακές αγορές και αυξάνοντας την πίεση στον Τραμπ να τερματίσει τον πόλεμο. Σε αυτό το κλίμα, η ανάρτηση του Αμερικανού προέδρου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι «ολόκληρος πολιτισμός θα πεθάνει απόψε, χωρίς ποτέ να επιστρέψει», ανεβάζει περαιτέρω το επίπεδο ανησυχίας για ενδεχόμενη χρήση ακραίας ισχύος.
Την ίδια στιγμή, αξιωματούχος του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας έχει δηλώσει ότι ο Οργανισμός προετοιμάζεται για πιθανό πυρηνικό συμβάν στη Μέση Ανατολή, εάν συνεχιστεί η κλιμάκωση. Το γεγονός ότι ένας τεχνοκρατικός οργανισμός δημόσιας υγείας λαμβάνει τέτοια μέτρα υπογραμμίζει τη σοβαρότητα με την οποία αντιμετωπίζεται το σενάριο αυτό.
Η θέση της Ευρώπης και το δίλημμα αποτροπής
Ένας από τους επίσημους στόχους του πολέμου ήταν να αποτραπεί η απόκτηση πυρηνικών όπλων από το Ιράν, στόχος που, σύμφωνα με αμερικανικές και ισραηλινές πηγές, έχει επιτευχθεί. Ωστόσο, τόσο οι ΗΠΑ όσο και το Ισραήλ διαθέτουν πυρηνικά οπλοστάσια – με το Τελ Αβίβ να διατηρεί πολιτική «στρατηγικής αμφισημίας» και να μην επιβεβαιώνει ούτε να διαψεύδει την ύπαρξή τους.
Για την Ευρώπη, και ιδίως για χώρες όπως η Ιταλία, η συζήτηση δεν είναι θεωρητική: αφορά άμεσα την ασφάλεια, την ενεργειακή επάρκεια και τη γεωπολιτική της θέση. Οι παρεμβάσεις Κροζέτο αποτυπώνουν την προσπάθεια ενός μεγάλου ευρωπαϊκού κράτους να θέσει «κόκκινες γραμμές» στην κλιμάκωση, χωρίς όμως να διαθέτει την αποφασιστική ισχύ για να επιβάλει αποκλιμάκωση.
Το ιστορικό προηγούμενο της Χιροσίμα και του Ναγκασάκι, που επικαλείται ο Ιταλός υπουργός, λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι η χρήση πυρηνικών δεν είναι θεωρητικό σενάριο, αλλά καταγεγραμμένη ιστορική πραγματικότητα. Η πρόκληση σήμερα είναι αν το διεθνές σύστημα θα καταφέρει να αποτρέψει την επανάληψή της σε μια Μέση Ανατολή που ήδη φλέγεται.
Σχόλιο 
: Η παρέμβαση Κροζέτο είναι χαρακτηριστική του ευρωπαϊκού άγχους: η ήπειρος βιώνει τις οικονομικές και ασφάλειες συνέπειες του πολέμου, αλλά παραμένει θεατής στις αποφάσεις κλιμάκωσης που λαμβάνονται στην Ουάσινγκτον και στην Τεχεράνη. Αν δεν διαμορφωθεί ενιαία, αυτόνομη ευρωπαϊκή γραμμή για την αποτροπή πυρηνικής χρήσης, ο κίνδυνος να βρεθεί η Ευρώπη εγκλωβισμένη ανάμεσα σε υπερδυνάμεις που παίζουν με την έννοια της «τελικής λύσης» αυξάνεται επικίνδυνα.
#Ιράν #Ιταλία #Κροζέτο #Τραμπ #Πυρηνικά #ΜέσηΑνατολή #Ευρώπη
