Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προετοιμάζεται για παρατεταμένο ενεργειακό σοκ, βάζοντας στο τραπέζι ακόμη και δελτίο καυσίμων και χρήση αποθεμάτων πετρελαίου. Οι Βρυξέλλες προειδοποιούν για επίμονα υψηλές τιμές ενέργειας και ζητούν ενιαία ευρωπαϊκή απάντηση.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εισέρχεται σε φάση παρατεταμένης ενεργειακής αβεβαιότητας, με την Κομισιόν να εξετάζει ακόμη και ακραία μέτρα όπως δελτίο στα καύσιμα, στο πλαίσιο προετοιμασίας για ένα «μακράς διάρκειας» ενεργειακό σοκ λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Ο Επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ, Νταν Γιόργκενσεν, προειδοποίησε ότι οι τιμές ενέργειας θα παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα, ενώ η πίεση σε ορισμένα κρίσιμα προϊόντα αναμένεται να ενταθεί.
Ακραία σενάρια: δελτίο, αποθέματα και μείωση ζήτησης
Σύμφωνα με τον Ευρωπαίο Επίτροπο, στο τραπέζι βρίσκονται όλα τα διαθέσιμα εργαλεία. Μεταξύ αυτών, η επιβολή δελτίου καυσίμων, η απελευθέρωση μεγαλύτερων ποσοτήτων πετρελαίου από τα στρατηγικά αποθέματα έκτακτης ανάγκης, αλλά και στοχευμένες πρωτοβουλίες για μείωση της ζήτησης ενέργειας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην επιτάχυνση της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, ώστε η Ευρώπη να μειώσει την εξάρτησή της από ευάλωτες εισαγωγές ορυκτών καυσίμων.
Η μεγαλύτερη ανησυχία αφορά προϊόντα όπως τα καύσιμα αεροπλάνων και τα καύσιμα θέρμανσης, όπου ο Γιόργκενσεν βλέπει αυξημένη πίεση στις επόμενες εβδομάδες. Ένα ενδεχόμενο δελτίο θα είχε άμεσο αντίκτυπο στις μεταφορές, τη βιομηχανία και τα νοικοκυριά, αναζωπυρώνοντας μνήμες από παλαιότερες πετρελαϊκές κρίσεις, αλλά σε ένα εντελώς διαφορετικό, πιο περίπλοκο γεωπολιτικό και ενεργειακό περιβάλλον.
Κίνδυνος κατακερματισμού και στρατηγική αυτονομίας
Ο Επίτροπος προειδοποίησε ότι η ΕΕ πρέπει να αποφύγει «κατακερματισμένες» εθνικές λύσεις, όπως αυτόνομες επιδοτήσεις ή περιορισμούς, που θα μπορούσαν να στείλουν αρνητικά σήματα στις αγορές και να επιτείνουν τη μεταβλητότητα. Τα μέτρα, υπογράμμισε, οφείλουν να είναι στοχευμένα, προσωρινά και να μην διαταράσσουν περαιτέρω την ισορροπία προσφοράς και ζήτησης.
Η συζήτηση στις Βρυξέλλες περιστρέφεται γύρω από μια δύσκολη ισορροπία: την ανάγκη στήριξης της πραγματικής οικονομίας και των ευάλωτων καταναλωτών, χωρίς υπονόμευση της μακροπρόθεσμης στρατηγικής για μετάβαση στην καθαρή ενέργεια και ενίσχυση της ενεργειακής αυτονομίας της Ευρώπης. Η προετοιμασία για ένα παρατεταμένο σοκ δείχνει ότι η ενεργειακή κρίση δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως παροδικό φαινόμενο, αλλά ως διαρθρωτική πρόκληση για το ευρωπαϊκό μοντέλο ανάπτυξης.
Σχόλιο
: Η δημόσια αναφορά σε σενάρια δελτίου καυσίμων λειτουργεί ως προειδοποιητική βολή προς κυβερνήσεις, αγορές και καταναλωτές: η εποχή της φθηνής και άφθονης ενέργειας τελειώνει και η Ευρώπη καλείται να επιταχύνει θεσμικά και επενδυτικά την ενεργειακή της θωράκιση, διαφορετικά θα σύρεται από κρίση σε κρίση, πληρώνοντας υψηλό οικονομικό και κοινωνικό κόστος.






