Η Rosatom επαναφέρει πρόταση να αναλάβει την απομάκρυνση του υψηλού εμπλουτισμού ουρανίου από το Ιράν, σε μια κρίσιμη φάση της πυρηνικής αντιπαράθεσης. Η κίνηση επιχειρεί να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ απαιτήσεων των ΗΠΑ και θέσεων της Τεχεράνης.
Η ρωσική κρατική εταιρεία πυρηνικής ενέργειας Rosatom δήλωσε εκ νέου έτοιμη να αναλάβει την απομάκρυνση του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου από το Ιράν, επιχειρώντας να προσφέρει μια τεχνική και πολιτική διέξοδο στην κλιμακούμενη αντιπαράθεση για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Rosatom, Αλεξέι Λιχατσόφ, υπογράμμισε ότι η πρόταση της Μόσχας παραμένει ενεργή και έχει διατυπωθεί «επανειλημμένα» από τον Ρώσο πρόεδρο. Όπως εξήγησε, η Ρωσία δεν έχει αντίρρηση να παραλάβει το ιρανικό ουράνιο, να μειώσει το επίπεδο εμπλουτισμού του και να αποζημιώσει την Τεχεράνη με φυσικό ουράνιο, μετρητά ή άλλα αγαθά που ενδιαφέρουν την ιρανική πλευρά.
Η ρωσική πρόταση ως εργαλείο αποσυμπίεσης
Η πρόταση της Rosatom εντάσσεται στη γνωστή πρακτική «εξαγωγής» εμπλουτισμένου ουρανίου σε τρίτη χώρα, ώστε να μειώνεται ο κίνδυνος στρατιωτικοποίησης του προγράμματος ενός κράτους. Η Ρωσία εμφανίζεται διατεθειμένη να αναλάβει τον ρόλο του τεχνικού διαμεσολαβητή, αξιοποιώντας την εμπειρία της στον κύκλο του πυρηνικού καυσίμου και τη θέση της ως μόνιμου μέλους του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Η δυνατότητα ανταλλαγής του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου με φυσικό ουράνιο –το οποίο δεν προσφέρεται για άμεση στρατιωτική χρήση– ή με οικονομικά ανταλλάγματα, δημιουργεί ένα σχήμα που θα μπορούσε να ικανοποιήσει ταυτόχρονα τις ανησυχίες ασφαλείας της Δύσης και την ιρανική επιμονή να διατηρήσει το δικαίωμα στον ειρηνικό πυρηνικό κύκλο.
Σκληρή γραμμή Ουάσινγκτον, αντίσταση Τεχεράνης
Η επαναφορά της ρωσικής πρότασης γίνεται σε συγκυρία έντονης ρητορικής αντιπαράθεσης. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι «δεν θα υπάρξει κανένας εμπλουτισμός» ουρανίου στο Ιράν, υιοθετώντας την πιο σκληρή δυνατή θέση ως προς τις ιρανικές δραστηριότητες. Η Τεχεράνη απάντησε κατηγορηματικά ότι «κανένας νόμος και κανένα πρόσωπο δεν μπορεί να μας σταματήσει», υπογραμμίζοντας ότι θεωρεί τον εμπλουτισμό αναφαίρετο κυριαρχικό της δικαίωμα.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η Μόσχα επιχειρεί να τοποθετηθεί ως δύναμη εξισορρόπησης, προσφέροντας μια τεχνική λύση που, θεωρητικά, θα μπορούσε να αποτρέψει περαιτέρω κλιμάκωση, είτε με νέες κυρώσεις είτε με στρατιωτική ένταση στον Κόλπο. Ωστόσο, η αποδοχή μιας τέτοιας φόρμουλας προϋποθέτει πολιτική βούληση και από τις δύο πλευρές του αμερικανοϊρανικού διπόλου, κάτι που μέχρι στιγμής δεν διαφαίνεται.
Για την Ευρώπη και χώρες όπως η Ελλάδα, μια ενδεχόμενη εκτόνωση μέσω τεχνικών διευθετήσεων θα είχε άμεση σημασία, καθώς θα μείωνε τους κινδύνους ενεργειακής αστάθειας και περαιτέρω αναταράξεων στις αγορές πετρελαίου και ναυτιλίας.
Σχόλιο 
: Η ρωσική πρόταση λειτουργεί περισσότερο ως διπλωματικό εργαλείο πίεσης παρά ως ώριμο σχέδιο επίλυσης. Αν η Ουάσινγκτον επιμείνει σε «μηδενικό εμπλουτισμό» και η Τεχεράνη στην πλήρη διατήρηση των δραστηριοτήτων της, η Rosatom δύσκολα θα βρεθεί στο κέντρο μιας συμφωνίας. Ωστόσο, η ύπαρξη μιας τεχνικά αξιόπιστης ενδιάμεσης λύσης κρατά ανοικτό ένα παράθυρο διαλόγου, το οποίο η Μόσχα αξιοποιεί για να ενισχύσει τον ρόλο της στο πυρηνικό ζήτημα του Ιράν.
#Rosatom #Ιράν #Ρωσία #ΗΠΑ #ουράνιο #πυρηνικό
