Ο Τούρκος ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν υποστηρίζει ότι το Ισραήλ επιδιώκει εδαφική επέκταση με «τεράστια» στήριξη από ΗΠΑ και ΕΕ. Οι δηλώσεις έγιναν στο Antalya Diplomacy Forum, εντείνοντας τη ρητορική Άγκυρας-Τελ Αβίβ.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Χακάν Φιντάν κατηγόρησε ανοιχτά το Ισραήλ ότι δεν στοχεύει πρωτίστως στην ασφάλειά του, αλλά στην επέκταση της επικράτειάς του. Μιλώντας στο Antalya Diplomacy Forum, ο Φιντάν συνέδεσε τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή με μια ευρύτερη γεωπολιτική αναδιάταξη, στην οποία –όπως υποστήριξε– η Δύση λειτουργεί ως πολλαπλασιαστής της κρίσης αντί για παράγοντας σταθερότητας.
Κατηγορίες για εδαφικές φιλοδοξίες και «τεράστια» στήριξη
Σύμφωνα με τις δηλώσεις του, ο στόχος του Ισραήλ δεν είναι η διασφάλιση της εθνικής του ασφάλειας, αλλά η διεύρυνση των συνόρων του. Ο Φιντάν έκανε λόγο για «τεράστια στήριξη» από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση προς το Ισραήλ, υπονοώντας ότι αυτή η υποστήριξη ενθαρρύνει πιο επιθετικές πολιτικές. Η αναφορά σε παράνομες ενέργειες και εδαφικές βλέψεις εντάσσεται στη σταθερά επικριτική γραμμή της Άγκυρας απέναντι στις ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις και στους εποικισμούς.
Για την Τουρκία, η ρητορική αυτή υπηρετεί διπλό στόχο: αφενός απευθύνεται στην εγχώρια κοινή γνώμη, η οποία ευαισθητοποιείται σε ζητήματα παλαιστινιακών δικαιωμάτων, αφετέρου επιδιώκει να τοποθετήσει την Άγκυρα ως κεντρικό συνομιλητή στον μουσουλμανικό κόσμο, σε αντιδιαστολή με την πολιτική των δυτικών δυνάμεων.
Βολές κατά ΕΕ και κριτική στην αμερικανική τάξη πραγμάτων
Ο Φιντάν κατηγόρησε επίσης την Ευρωπαϊκή Ένωση ότι δεν κατορθώνει να «συσπειρωθεί» και να αξιοποιήσει την ισχύ της για να ανακόψει, όπως είπε, τις παράνομες πρακτικές του Ισραήλ. Η αποσπασματική και συχνά αντιφατική στάση των κρατών-μελών απέναντι στη σύγκρουση προσφέρει στην Άγκυρα έδαφος για να εμφανίζεται ως πιο συνεπής υπερασπιστής του διεθνούς δικαίου, την ίδια στιγμή που η ίδια επικρίνεται για δικές της περιφερειακές παρεμβάσεις.
Αναφερόμενος στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Τούρκος ΥΠΕΞ τόνισε ότι η Ουάσινγκτον, αφού συνέβαλε καθοριστικά στη διαμόρφωση και ηγεσία της μεταπολεμικής διεθνούς τάξης, τώρα «διαλύει» αυτή τη δομή. Η δήλωση αυτή τροφοδοτεί το αφήγημα περί αποδυνάμωσης της αμερικανικής ηγεμονίας και μετατόπισης προς μια πιο πολυπολική αρχιτεκτονική ασφάλειας, στην οποία η Τουρκία επιχειρεί να καταλάβει αναβαθμισμένο ρόλο.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι τοποθετήσεις Φιντάν δεν είναι απλώς μια ακόμη λεκτική επίθεση κατά του Ισραήλ, αλλά μέρος μιας ευρύτερης τουρκικής στρατηγικής: αξιοποίηση της κρίσης στη Μέση Ανατολή για ενίσχυση του διπλωματικού βάρους της Άγκυρας και προβολή της ως «αυτόνομου πόλου» ανάμεσα σε Δύση και Ανατολή.
Σχόλιο
: Οι δηλώσεις Φιντάν εντάσσονται στη σταθερή προσπάθεια της Τουρκίας να κεφαλαιοποιήσει πολιτικά την οργή για τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, προβάλλοντας εαυτόν ως περιφερειακό ρυθμιστή, ακόμη κι όταν οι ίδιες της οι σχέσεις με Ισραήλ, ΗΠΑ και ΕΕ παραμένουν γεμάτες αντιφάσεις.






