Ο Γουές Στρίτινγκ, ανερχόμενο στέλεχος των Εργατικών, θέτει ανοιχτά θέμα επιστροφής του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η παρέμβασή του μετατρέπει το Brexit από κλειστό ιστορικό κεφάλαιο σε ζήτημα μελλοντικής στρατηγικής για το Λονδίνο και τις Βρυξέλλες.
Η συζήτηση για το μέλλον της σχέσης Λονδίνου–Βρυξελλών επανέρχεται στο προσκήνιο μετά τη δήλωση του πρώην υπουργού Υγείας και προβεβλημένου στελέχους των Εργατικών, Γουές Στρίτινγκ, ότι η Βρετανία «πρέπει μία μέρα να επιστρέψει στην Ευρωπαϊκή Ένωση». Μιλώντας σε συνέδριο της προοδευτικής πτέρυγας Progress, χαρακτήρισε την απόφαση του 2016 «καταστροφικό λάθος» και ζήτησε «μια νέα ειδική σχέση με την ΕΕ», με σαφή αναφορά σε μελλοντική επανένταξη.
Πολιτικό μήνυμα ή προαναγγελία εσωκομματικής μάχης;
Η παρέμβαση Στρίτινγκ δεν γίνεται σε κενό. Θεωρείται πιθανός μελλοντικός διεκδικητής της ηγεσίας των Εργατικών και επιχειρεί να κατοχυρώσει ένα σαφέστερα φιλοευρωπαϊκό στίγμα από τον Κιρ Στάρμερ, ο οποίος μέχρι σήμερα κινείται στη γραμμή «βελτιώνουμε τη συμφωνία, δεν αναιρούμε το Brexit». Με τη φράση «η Βρετανία ανήκει στην Ευρώπη – και μία μέρα ξανά στην Ευρωπαϊκή Ένωση», ο Στρίτινγκ δοκιμάζει τα όρια της εσωκομματικής συναίνεσης γύρω από το θέμα.
Η στρατηγική του απευθύνεται κυρίως στις νεότερες γενιές και στα αστικά κέντρα που ψήφισαν κατά του Brexit και σήμερα βιώνουν τις επιπτώσεις στους μισθούς, στις τιμές και στην κινητικότητα εργαζομένων και φοιτητών. Την ίδια στιγμή, όμως, αγγίζει ένα ζήτημα που παραμένει φορτισμένο για τμήμα της εκλογικής βάσης, ιδιαίτερα στην αγγλική επαρχία, όπου το Brexit συνδέθηκε με την έννοια της «ανάκτησης ελέγχου».
Ασφάλεια, οικονομία και η «επιστροφή της γεωπολιτικής»
Ο Στρίτινγκ τοποθετεί το ζήτημα της επανένταξης όχι μόνο ως οικονομική διόρθωση, αλλά ως απάντηση σε μια πιο επικίνδυνη διεθνή συγκυρία. Υπογράμμισε ότι «σε έναν επικίνδυνο κόσμο πρέπει να συσπειρωθούμε, για να ανασυγκροτήσουμε την οικονομία και το εμπόριο και να ενισχύσουμε την άμυνά μας απέναντι στις κοινές απειλές από τη ρωσική επιθετικότητα και την επιστροφή του America First». Με αυτόν τον τρόπο συνδέει την ευρωπαϊκή προοπτική με την ανάγκη συλλογικής ασφάλειας και κοινής βιομηχανικής πολιτικής.
Για την ΕΕ, μια τέτοια ατζέντα θα σήμαινε όχι απλώς αποκατάσταση εμπορικών ροών, αλλά και πιθανή επαναδιαμόρφωση του ευρωπαϊκού πυλώνα άμυνας, της ενεργειακής στρατηγικής και των αλυσίδων εφοδιασμού. Το ερώτημα, ωστόσο, δεν είναι μόνο αν η Βρετανία θα θελήσει να επιστρέψει, αλλά και υπό ποιους όρους οι «27» θα άνοιγαν ξανά την πόρτα σε μια χώρα που αποχώρησε με πολιτικά τραυματικό τρόπο.
Η θεσμική μνήμη της ΕΕ και τα όρια της επιστροφής
Ακόμη και αν το Λονδίνο μετακινηθεί σταδιακά προς μια ατζέντα επανένταξης, οι Βρυξέλλες δεν είναι βέβαιο ότι θα επιδιώξουν ταχεία διαδικασία. Το προηγούμενο του Brexit έχει ενισχύσει τη θεσμική καχυποψία απέναντι σε ειδικές ρυθμίσεις και «εξαιρέσεις» για κράτη-μέλη. Μια μελλοντική αίτηση του Ηνωμένου Βασιλείου θα έθετε ζητήματα συμβολής στον προϋπολογισμό, αποδοχής του ευρωπαϊκού δικαίου, αλλά και συμμετοχής σε εμβάθυνση της ολοκλήρωσης, που το Λονδίνο ιστορικά φρέναρε.
Παράλληλα, η ΕΕ βρίσκεται ήδη αντιμέτωπη με δύσκολες αποφάσεις για τη διεύρυνση προς Ουκρανία, Δυτικά Βαλκάνια και Μολδαβία. Η επιστροφή μιας μεγάλης οικονομίας όπως η βρετανική θα αναδιατάξει ισορροπίες ψήφων, βαρών και πόρων. Έτσι, η ιδέα που ρίχνει τώρα ο Στρίτινγκ λειτουργεί περισσότερο ως μακροπρόθεσμο πολιτικό σήμα παρά ως ρεαλιστικό βραχυπρόθεσμο σενάριο.
Σχόλιο 
: Για την ελληνική οικονομία, η επαναφορά της συζήτησης για στενότερη ένταξη του Ηνωμένου Βασιλείου στο ευρωπαϊκό πλαίσιο έχει δύο διαστάσεις. Βραχυπρόθεσμα, σηματοδοτεί ότι Λονδίνο και Βρυξέλλες θα πιεστούν να βελτιώσουν τις υφιστάμενες εμπορικές ρυθμίσεις, κάτι που ευνοεί τις ελληνικές εξαγωγές (αγροτικά, τρόφιμα, τουριστικές υπηρεσίες) και μειώνει τη θεσμική αβεβαιότητα για τις ελληνικές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στη βρετανική αγορά. Μακροπρόθεσμα, αν η πολιτική αυτή γραμμή ενισχυθεί, μπορεί να οδηγήσει σε πιο συνεκτικό ευρωπαϊκό μπλοκ σε άμυνα, ενέργεια και χρηματοπιστωτική σταθερότητα – πεδία στα οποία η Ελλάδα επωφελείται από την ύπαρξη ισχυρών, κοινών ευρωπαϊκών κανόνων και από τη μείωση του κινδύνου κατακερματισμού της ενιαίας αγοράς.
#Brexit #ΗνωμενοΒασιλειο #ΕυρωπαϊκηΕνωση #Εργατικοι
