Η Ακαδημία Κινηματογραφικών Τεχνών και Επιστημών θέτει σαφή όρια στη χρήση τεχνητής νοημοσύνης στα Όσκαρ. Μόνο ανθρώπινες ερμηνείες και αμιγώς ανθρώπινα σενάρια θα είναι επιλέξιμα για βράβευση.
Η Ακαδημία Κινηματογραφικών Τεχνών και Επιστημών στις Ηνωμένες Πολιτείες προχώρησε σε μια καίρια αναθεώρηση των κανονισμών για τα βραβεία Όσκαρ, επιχειρώντας να βάλει φρένο στην ανεξέλεγκτη είσοδο της τεχνητής νοημοσύνης στη δημιουργική διαδικασία. Με νέους κανόνες που θα ισχύσουν από την 99η απονομή, τον Μάρτιο του 2027, ξεκαθαρίζεται ότι μόνο ανθρώπινοι ηθοποιοί και σενάρια γραμμένα αποκλειστικά από ανθρώπους θα μπορούν να διεκδικήσουν χρυσό αγαλματίδιο.
Σαφές «όχι» σε AI ηθοποιούς και πλήρως AI σενάρια
Σύμφωνα με την Ακαδημία, επιλέξιμες για τις ερμηνευτικές κατηγορίες θα είναι μόνο οι ερμηνείες που «αποδεδειγμένα εκτελέστηκαν από ανθρώπους με τη συναίνεσή τους». Αυτό σημαίνει ότι ψηφιακά δημιουργημένοι χαρακτήρες, οι οποίοι παράγονται εξ ολοκλήρου από αλγορίθμους, αποκλείονται από τις υποψηφιότητες. Στο στόχαστρο βρίσκονται παραδείγματα όπως η ψηφιακή «ηθοποιός» Tilly Norwood, που είχε προκαλέσει έντονη αντίδραση του συνδικάτου ηθοποιών SAG-AFTRA, αλλά και η πρόσφατη αναδημιουργία του Βαλ Κίλμερ μέσω αρχειακού υλικού και AI.
Παράλληλα, η Ακαδημία ορίζει ότι τα σενάρια πρέπει να είναι «εξ ολοκλήρου ανθρώπινης δημιουργίας» για να μπορούν να διεκδικήσουν βραβεία. Διευκρινίζει ότι τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης μπορούν να χρησιμοποιούνται επικουρικά, αλλά η κεντρική δημιουργική πατρότητα πρέπει να ανήκει σε ανθρώπους. Η χρήση AI, όπως τονίζεται, «ούτε θα βοηθά ούτε θα βλάπτει» τις πιθανότητες ενός φιλμ, εφόσον ο πυρήνας του έργου παραμένει ανθρώπινος. Η Ακαδημία διατηρεί το δικαίωμα να ζητά πρόσθετες πληροφορίες από τους δημιουργούς, ώστε να επιβεβαιώνει ότι οι υποβολές πληρούν τα κριτήρια.
Αλλαγές στην κατηγορία διεθνούς ταινίας και στις ερμηνευτικές υποψηφιότητες
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν και οι αλλαγές στην κατηγορία διεθνούς μεγάλου μήκους ταινίας. Μέχρι σήμερα, μόνο ταινίες που υποβάλλονταν επισήμως από κρατικούς ή εθνικούς φορείς μπορούσαν να συμμετάσχουν, κάτι που συχνά απέκλειε έργα από αυταρχικά καθεστώτα ή χώρες με πολιτικά ελεγχόμενες επιτροπές. Πλέον, μια ταινία θα μπορεί να προκριθεί και μέσω βράβευσής της σε κορυφαία φεστιβάλ, όπως των Καννών, του Βερολίνου, της Βενετίας, του Τορόντο ή του Μπουσάν.
Επιπλέον, η Ακαδημία μετατοπίζει το επίκεντρο από το κράτος στο ίδιο το έργο: υποψήφιο θα θεωρείται η ταινία και όχι η χώρα, ενώ στο αγαλματίδιο θα αναγράφεται ο σκηνοθέτης και, όπου χρειάζεται, η χώρα προέλευσης. Στις ερμηνευτικές κατηγορίες αίρεται ένας παλαιός περιορισμός: οι ηθοποιοί θα μπορούν πλέον να λάβουν πολλαπλές υποψηφιότητες στην ίδια κατηγορία για διαφορετικούς ρόλους την ίδια χρονιά, κάτι που ήδη ίσχυε για άλλες τεχνικές ή καλλιτεχνικές κατηγορίες.
Οι αλλαγές αυτές έρχονται σε ένα περιβάλλον έντονης ανησυχίας στο Χόλιγουντ για την επίδραση της γενετικής τεχνητής νοημοσύνης στην εργασία, ανησυχία που βρέθηκε στο επίκεντρο των μεγάλων απεργιών σεναριογράφων και ηθοποιών το 2023. Η Ακαδημία επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην τεχνολογική καινοτομία και τη διαφύλαξη της ανθρώπινης δημιουργικότητας, στέλνοντας ένα σαφές μήνυμα για τα όρια που επιθυμεί να θέσει στη βιομηχανία.
Σχόλιο 
: Η Ακαδημία δεν γυρίζει την πλάτη στην τεχνητή νοημοσύνη, αλλά επιχειρεί να ορίσει «κόκκινες γραμμές» πριν παγιωθούν πρακτικές που θα υποκαταστήσουν τον άνθρωπο στον πυρήνα της δημιουργικής διαδικασίας. Η ρύθμιση λειτουργεί ως πρότυπο αυτορρύθμισης για ολόκληρη τη βιομηχανία του θεάματος, θέτοντας ένα πλαίσιο όπου η τεχνολογία είναι εργαλείο και όχι υποκατάστατο του δημιουργού. Για τους Ευρωπαίους και Έλληνες δημιουργούς, οι αλλαγές στη διεθνή κατηγορία ανοίγουν επιπλέον διαύλους πρόσβασης στα Όσκαρ, ενισχύοντας τον ρόλο των μεγάλων φεστιβάλ ως εναλλακτικής «πύλης» αναγνώρισης όταν οι εθνικοί μηχανισμοί επιλογής είναι ανεπαρκείς ή πολιτικά φιλτραρισμένοι.
#Όσκαρ #ΤεχνητήΝοημοσύνη #Κινηματογράφος #Χόλιγουντ
