Άτυπος αγώνας δρόμου στήνεται στις Κυκλάδες, καθώς επενδυτές και ιδιοκτήτες σπεύδουν να εκμεταλλευθούν το ισχύον καθεστώς εκτός σχεδίου δόμησης. Ο φόβος αυστηρότερων περιορισμών οδηγεί σε οικοδομικό πυρετό, ακόμη και σε νησιά με τυπική αναστολή αδειοδοτήσεων.
Έκρηξη οικοδομικής δραστηριότητας καταγράφεται σε καίρια νησιά των Κυκλάδων, με την αγορά του τουριστικού real estate να κινείται με τη λογική «τώρα ή ποτέ». Παρά την αναστολή έκδοσης οικοδομικών αδειών που ισχύει από το 2021 στη Μύκονο, νέα –συχνά παράνομα– κτίρια «φυτρώνουν» διαρκώς, υπογραμμίζοντας την απόσταση ανάμεσα στο θεσμικό πλαίσιο και την εφαρμογή του.
Αγώνας δρόμου σε Μύκονο, Πάρο, Ίο, Σέριφο και Μήλο
Στη Σέριφο, οι μπουλντόζες ανοίγουν δρόμους σε παρθένες μέχρι πρόσφατα βουνοπλαγιές, μεταβάλλοντας ριζικά το τοπίο. Στην Πάρο, οι υπηρεσίες πολεοδομίας δέχονται μαζικές αιτήσεις για άδειες πριν αλλάξει το καθεστώς της εκτός σχεδίου δόμησης, ενώ στην Ίο η καθημερινότητα θυμίζει διαρκές εργοτάξιο, σύμφωνα με μηχανικούς που δραστηριοποιούνται στο νησί.
Στη Μήλο, κύμα έκδοσης οικοδομικών αδειών προηγήθηκε της αναστολής νέων αδειοδοτήσεων, ακόμη και για μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες. Το μοτίβο είναι κοινό: επενδυτές, developers και ιδιοκτήτες γης επιχειρούν να «κλειδώσουν» δικαιώματα δόμησης πριν τεθούν σε ισχύ αυστηρότεροι όροι χρήσεων γης και συντελεστών δόμησης.
Νέο θεσμικό πλαίσιο, αβεβαιότητα και αναδιανομή αξιών γης
Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι το νέο πλαίσιο για την εκτός σχεδίου δόμηση, σε συνδυασμό με τα τοπικά και ειδικά πολεοδομικά σχέδια, θα έχει σε μεγάλο βαθμό αποσαφηνιστεί μέχρι το τέλος του έτους ή τις αρχές του 2027. Κρίσιμη εκκρεμότητα αποτελεί η αναγνώριση και ο καθορισμός των δρόμων, που αποτελεί προϋπόθεση για το αν ένα οικόπεδο θεωρείται οικοδομήσιμο.
Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ετοιμάζει σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος, το οποίο αναμένεται να σταλεί προς έγκριση στο Συμβούλιο της Επικρατείας το φθινόπωρο, ορίζοντας τα κριτήρια αναγνώρισης των οδών. Παράλληλα, εκκρεμεί η ολοκλήρωση της καταγραφής του οδικού δικτύου στην ηπειρωτική Ελλάδα, την Εύβοια και την Κρήτη, μετά την ολοκλήρωση των αντίστοιχων μελετών για τα νησιά.
Μέχρι να ξεκαθαρίσει το νέο τοπίο, η αγορά κινείται σε καθεστώς έντονης πίεσης και αβεβαιότητας. Γαίες με καθαρό ιδιοκτησιακό καθεστώς, αναγνωρισμένη πρόσβαση και συμβατές χρήσεις γης αναμένεται να αποκτήσουν ισχυρό πλεονέκτημα, ενώ περιοχές που μέχρι σήμερα θεωρούνταν αυτονόητα αξιοποιήσιμες μπορεί να βρεθούν ξαφνικά εκτός επενδυτικού ραντάρ, με σημαντικές συνέπειες για τιμές και επενδυτικά σχέδια στα νησιά αιχμής του ελληνικού τουρισμού.
Σχόλιο 
: Η τρέχουσα «έκρηξη» δόμησης στις Κυκλάδες αποκαλύπτει το διαχρονικό κενό στρατηγικού χωροταξικού σχεδιασμού: η αγορά τρέχει μπροστά από το θεσμικό πλαίσιο, επενδύοντας σε μια γκρίζα ζώνη που αύριο μπορεί να καταστεί ρυθμιστικά τοξική. Αν το νέο πλαίσιο δεν συνδυάσει σαφήνεια, αυστηρότητα και αποτελεσματικό έλεγχο, ο κίνδυνος είναι διπλός: υποβάθμιση φυσικού κεφαλαίου και δημιουργία νομικών-οικονομικών ναρκοπεδίων για επενδυτές και τοπικές κοινωνίες.
#domisi #Kyklades #RealEstate #tourismos #oikonomia
